1. Tavba Alloh taoloning muhabbatiga sazovor etadi. “Albatta, Alloh tavba qiluvchilarni sevadi va poklanuvchilarni sevadi” (Baqara surasi, 222-oyat).
2. Najot topishiga sabab bo‘ladi.
“Allohga barchangiz tavba qiling, ey mo‘minlar! Shoyadki, najot topsangizlar” (Nur surasi, 31-oyat).
3. Bandaning amallari qabul bo‘lishi va gunohlari afv etilishiga sabab bo‘ladi.
“Uning O‘zi bandalaridan tavbani qabul qilur, gunohlarini afv etur va nima qilayotganingizni bilur” (Sho‘ro surasi, 25-oyat).
4. Jannatga kirish va do‘zaxdan najot topishga sabab bo‘ladi.
“Kim tavba qilsa va iymon keltirib, amali solih qilsa, bas, ana o‘shalar jannatga kirurlar va hech zulm qilinmaslar” (Maryam surasi, 60-oyat).
5. Mag‘firat va rahmatga sazovor etadi.
“Gunoh ishlarni qilganlar, undan keyin tavba qilsalar va iymon keltirsalar, albatta, Rabbing undan so‘ng mag‘firat qilguvchi va mehribon Zotdir” (A’rof surasi, 153-oyat).
6. Gunohlar savoblarga almashtiriladi.
“Ular Alloh bilan birga biror ilohga iltijo qilmaslar. Alloh (o‘ldirishni) harom qilgan jonni nohaqdan o‘ldirmaslar. Zino qilmaslar. Kim ana shuni qilsa, uqubatga duchor bo‘lur. Qiyomat kuni uning azobi bir necha barobar ko‘paytirilur va u(azob)da xor bo‘lib abadiy qolur. Magar kim tavba qilsa, iymon keltirib, solih amal qilsa, bas, Alloh ana o‘shalarning yomonliklarini yaxshiliklarga almashtirur. Alloh mag‘firatli va rahmli Zotdir” (Furqon surasi, 68–70-oyatlar).
7. Barcha yaxshiliklarga sazovor etadi.
“Bas, agar tavba qilsangiz, u o‘zingiz uchun yaxshidir” (Tavba surasi, 3-oyat).
8. Iymon va buyuk ajrga ega bo‘ladi.
“Magar tavba qilib, solih amallar qilgan, Allohni mahkam ushlagan va Alloh uchun dinga ixlos qo‘yganlar – ana o‘shalar mo‘minlar ila birgadirlar. Alloh, albatta, mo‘minlarga ulug‘ ajr berur” (Niso surasi, 146-oyat).
9. Barakalar nozil bo‘lishi va kuch-quvvatning ziyoda bo‘lishiga sabab bo‘ladi.
“Ey qavmim, Rabbingizga istig‘for ayting, so‘ngra Unga tavba qiling. Shunda U ustingizga osmondan baraka yomg‘iri yuboradi va quvvatingizga quvvatni ziyoda qiladi. Jinoyatchi bo‘lgan holingizda yuz o‘girib ketmang” (Hud surasi, 53-oyat).
10. Tavba qilganlar haqqiga farishtalar duo qiladi.
«Arshni ko‘tarib turadiganlar va uning atrofidagilar Rabblariga hamd ila tasbeh ayturlar, Unga iymon keltirurlar va iymon keltirganlarga mag‘firat so‘rab: “Ey Rabbimiz, rahmating va ilming ila har bir narsani qurshagansan, bas, tavba qilib, yo‘lingga ergashganlarni mag‘firat qilgin va ularni do‘zax azobidan saqlagin”» (G‘ofir surasi, 7-oyat).
11. Allohning irodasini amalga oshirish.
“Alloh sizning tavbangizni qabul qilishni xohlaydir” (Niso surasi, 27-oyat).
12. Alloh taolo bandasining tavbasidan suyunadi. Payg‘ambarimiz alayhissalom aytganlar: “Alloh taolo bandasi tavba qilganda juda qattiq xursand bo‘ladi. Agar birortangiz sahroga ulovi bilan chiqib adashib qolsa, ustiga oziqasi va suvi ortilgan ulovi qochib ketsa, uni ketidan axtarib topa olmagach, umidsizlikdan bir daraxtning ostiga kelib o‘tirsa va uyquga ketsa, so‘ngra ko‘zini ochganda ustiga oziqasi va suvi ortilgan ulovini turganini ko‘rsa, xursand bo‘lganidan qichqirib yuboradi” (Imom Muslim rivoyati).
Demak, banda tavba qilganida Alloh taolo bundan-da qattiqroq suyunadi.
Homidjon domla ISHMATBЕKOV,
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
raisining birinchi o‘rinbosari
Pokistonning “The Diplomatic insight” portalida Pokiston tinchlik va diplomatik tadqiqotlar instituti ijrochi direktori Muhammad Asif Nur qalamiga mansub O‘zbekistonning ma’rifatparvar merosi sarlavhali maqolasi e’lon qilindi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
“O‘zbekistonning eng katta boyligi faqat Samarqand, Buxoro va Xivaning mahobatida emas. Bu qadim yurtning eng katta boyligi insoniyatga hisoblashni, davolashni, osmon jismlarini kuzatishni, e’tiqodni anglashni, adolat bilan boshqarishni va tilga tamadduniy ohang bag‘ishlashni o‘rgatgan buyuk tafakkur sohiblarining vorisligidadir”, –deb yozgan muallif.
Muhammad Asif Nurning ta’kidlashicha, Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida bugun O‘zbekistonda muzeylar, ilmiy markazlar, ixtisoslashtirilgan maktablar, kitobxonlik dasturlari va madaniy diplomatiya orqali Uchinchi Renessansning poydevoriga tamal toshi qo‘yilyapti.
“Bu maqsad 2026 yil 17 mart kuni Toshkentda Islom sivilizatsiyasi markazining ochilishi bilan yanada aniq ifoda topdi. 1 iyunga qadar markazga yarim million kishi, jumladan, 150 dan ortiq xorijiy delegatsiya tashrif buyurdi. Qariyb 2 000 nafar olim 810 ta tegishli loyihada ishtirok etdi, 1 000 dan ortiq madaniy ashyo esa xorijdan O‘zbekistonga qaytarildi. Rasmiy ma’lumotlar mamlakat xotirani ta’lim va milliy ishonchga aylantirayotganini ko‘rsatadi”, – deya qayd etilgan nashrda.
Shuningdek, maqolada 2026 yilda Samarqand yaqinidagi Imom Buxoriy majmuasi qayta qurilib, ziyoratchilar uchun ochilgani e’tiroq etilgan. Unda 10 ming kishilik masjid, muzey va ilmiy-tadqiqot muassasalari barpo etildi. Majmuaning kunlik tashrif buyuruvchilarni qabul qilish imkoniyati 65 ming kishiga yetdi va birinchi oyning o‘zida majmuaga bir milliondan ortiq odam tashrif buyurdi. Bu maskan ziyoratni bilim, tadqiqot va ma’naviy tarbiya bilan uyg‘unlashtiradi.
Muallif o‘z maqolasida Amir Temur va Temuriylar merosining O‘zbekiston tarixi va taraqqiyotida tutgan o‘rniga alohida e’tibor qaratgan.
“Temuriylar davri nafaqat O‘zbekiston, balki jahon tamaddunida ham muhim palla hisoblanadi. Amir Temur Samarqandni qudratli davlat markaziga aylantirdi va me’morchilik, ilm-fan hamda madaniyat taraqqiyotini qo‘llab-quvvatladi. 2026 yilda O‘zbekistonda Amir Temur tavalludining 690 yilligi keng nishonlanmoqda, Temuriylar tarixi davlat muzeyi qayta rekonstruksiya qilindi va aprel – Amir Temur oyi deb e’lon qilindi”, – deyiladi manbada.
Asif Nurning e’tirof etishicha, O‘zbekistonda ma’rifatparvarlik g‘oyalari hech qachon faqat qo‘lyozmalar bilan cheklanib qolmagan. U mahallada, ustoz va keksalarga hurmatda, ustoz-shogird an’analarida va mehmondo‘stlikda yashaydi. U Shashmaqom ohanglarida yangraydi, Lazgi raqsida namoyon bo‘ladi, Askiya san’atida tilga kiradi, baxshilar ijrosida hikoya qilinadi, atlas va adras matolarida o‘z ifodasini topadi. YUNЕSKO tomonidan tan olinishi bu an’analarning jahon miqyosidagi ahamiyatini tasdiqlaydi.
Muallif o‘z maqolasini “O‘zbekistonning ma’rifatparvar merosining ildizlari qadimiy – ammo uning haqiqiy manzili – kelajakdir”, – degan so‘zlar bilan yakunlagan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi matbuot xizmati