Sayt test holatida ishlamoqda!
18 Sentabr, 2026   |   7 Rabi`us soni, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:47
Quyosh
06:06
Peshin
12:17
Asr
16:38
Shom
18:32
Xufton
19:47
Bismillah
18 Sentabr, 2026, 7 Rabi`us soni, 1448
Maqolalar

Ota–onani ulug‘lash

31.07.2024   10397   2 min.
Ota–onani ulug‘lash

Islom dini odamlarning doimo bir-birlariga yaxshilik qilishga amr qiladi. Jumladan, shu go‘zal dunyoga kelishiga sababchi bo‘lgan ota-onasiga yaxshlik qilish lozimligini tushuntirgan. Ota-ona har bir inson uchun juda mo‘tabar, e’zozli ulug‘ kishilardir. Ota-ona kim bo‘lishidan qat’i nazar, ularni hurmat-ehtirom bilan ularga yaxshilik qilish har bir farzand uchun zarur bo‘lgan vazifalardandir. Alloh taolo Qur’oni karimda ota onasiga yaxshilik qilishga amr qilib bunday deydi: “Biz insonni ota-onasiga yaxshilik qilishga buyurdik...” (Ankabut, 8).

Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi va sallam shunday marhamat qilganlar: «Allohning roziligi ota-onaning roziligi va Allohning g‘azabida ota-onaning g‘azabidadir» (Abu Dovud rivoyati).

Shuningdek, kimki Alloh taoloni rozi etaman desa, ota-onasini rozi qilishga harakat qilsin. Chunki ota-ona farzandi uchun qilgan duolari maqbul bo‘ladi. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi va sallam marhamat qiladilarki: “Uch duo darhol qabul bo‘ladi. Ularda hech qanday shak-shubha yo‘qdir. Mazlumning duosi, musofirning duosi va ota-onaning farzandlarini koyib qilgan duosi”  (Buxoriy rivoyati).

Bir kishi Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning huzurlariga kelib: “Ey, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam! Sizning huzuringizga hijrat qilish va jihod qilishga bay’at qilish uchun keldim”, – dedi. Shunda Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam: “Ota-onangdan birortasi hayotmi?”, – deb so‘radilar. U: “Ha, ikkisi ham hayotlar”, – dedi. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam: “Allohdan ajr olishni istaysanmi?” – dedilar. U kishi: “Ha”, – dedi. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam: “Ota-onang huzuriga qaytib bor, keyin ular bilan birga bo‘lib, yaxshilik qil”, – dedilar. 

Bu hadisdan bizga ma’lum bo‘ladiki, bizning hayoti dunyoga kelishimizga sababchi bo‘lgan ota-onalarimizni hurmat-izzitini joyiga qo‘yib, ularga xizmat qilib duolarini olishimiz kerak ekan. Chunki, ota-onaning xizmati barcha ezgu amallardan, qolaversa, o‘zi o‘nib o‘sgan diyoridan boshqa joyga mol-dunyo va ahli-oilasini tashlab hijrat qilishdek, hamda mushriklar tamonidan ezilyotgan mo‘minlarga yordam berish savobidan ko‘ra sharafli amal ekanligi ko‘rinib turibdi.   Alloh barchalarimizniing dunyoga kelishimizga sababchi bo‘lgan ota-onalarimizni o‘tganlarini Alloh rahmat qilsin va borlarini salomat qilsin. 
Manbalar asosida tayyorlandi.


Qodirxon Azizov,
 Kosonsoy tuman bosh imom xatibi.

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Tarixni anglagan avlod — kelajakni bunyod etadi

17.09.2026   40341   4 min.
Tarixni anglagan avlod — kelajakni bunyod etadi

Ilmga qiziqish, avvalo, manbaga murojaat qilishdan boshlanadi. Tarixni chuqur anglash esa uni kitob, qo‘lyozma va ishonchli ilmiy manbalar orqali o‘rganishni talab etadi. Yangi o‘quv yilini yangi bilim va katta maqsadlar bilan boshlagan Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom institutining 1 bosqich talabalari O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurdilar, xabar bermoqda iccu.uz.

Talabalar tashrifni, dastlab Markazning kutubxonasi bilan tanishishdan boshladi.

Bu yerda ular ilmiy izlanish uchun muhim bo‘lgan adabiyotlar, tarixiy manbalar va turli yo‘nalishlardagi ilmiy nashrlar bilan tanishdi. Kutubxona nafaqat kitoblar jamlangan maskan, balki tadqiqotchi uchun zarur bo‘lgan bilim va manbalarni bir joyga jamlovchi muhim ilmiy-ma’rifiy makon sifatida namoyon bo‘ldi.

Ayniqsa, islom tarixi, madaniyati, ilm-fani va ajdodlarimizning ilmiy merosini o‘rganayotgan yoshlar uchun bunday muhitning ahamiyati katta. Chunki auditoriyada o‘rganilgan bilimni mustahkamlash, mavzu bo‘yicha qo‘shimcha ma’lumot izlash va ilmiy izlanish olib borishda manba bilan ishlash ko‘nikmasi muhim o‘rin tutadi.

Mazkur tashrif yoshlar uchun navbatdagi ekskursiya emas, balki tarix, ilm-fan va milliy o‘zlik bilan bevosita yuzma-yuz kelish imkonini bergan muhim ma’rifiy uchrashuv bo‘ldi.

Institutning bo‘lajak islomshunoslari Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan bunyod etilgan Markazning boy ekspozitsiyalari orqali O‘zbekiston hududida qadimdan shakllangan sivilizatsiya jarayonlari, islom madaniyatining rivojlanishi, buyuk allomalarimizning ilmiy merosi hamda ajdodlarimizning jahon tamadduniga qo‘shgan beqiyos hissasi bilan yaqindan tanishdilar.

Markazning Islomdan avvalgi davr, Birinchi va Ikkinchi Renessans, ilm-fan va ma’rifat taraqqiyotiga bag‘ishlangan ekspozitsiyalari talabalar e’tiborini tortdi.

Tarixiy manbalar, noyob qo‘lyozmalar, qadimiy ashyolar va zamonaviy muzey texnologiyalari uyg‘unligi orqali namoyish etilgan ma’lumotlar yoshlarning o‘tmish haqidagi tasavvurlarini yanada boyitdi.

Bu yerda ular Muhammad Xorazmiy, Ahmad Farg‘oniy, Abu Ali ibn Sino, Abu Rayhon Beruniy, Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Abu Mansur Moturidiy kabi buyuk ajdodlarimizning ilmiy va ma’naviy merosi bilan bog‘liq ma’lumotlarni ko‘zdan kechirdilar.

Ayniqsa, bir vaqtlar shu zaminlarda yaratilgan ilmiy kashfiyotlar bugungi zamonaviy fanlarning shakllanishida qanday ahamiyat kasb etgani talabalar uchun qiziqarli bo‘ldi.

Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom institutida tahsil olayotgan yoshlar uchun bunday maskanning ahamiyati, tabiiyki, yanada katta. Chunki ular o‘zlari o‘rganayotgan diniy-ilmiy merosning tarixiy ildizlarini nafaqat kitoblardan, balki Markaz ekspozitsiyalarida bevosita ko‘rish imkoniga ega bo‘ldilar.

Talabalarning fikricha, Markazdagi eng muhim jihatlardan biri — tarixning oddiy sanalar va voqealar ketma-ketligi sifatida emas, balki ilm-fan, tafakkur va insoniyat taraqqiyoti bilan bog‘liq yaxlit jarayon sifatida namoyish etilganidir.

“Bu yerda ajdodlarimizning ilm-fanga qo‘shgan hissasini ko‘rib, ular bilan faxrlanish tuyg‘usi yanada kuchaydi. Ayniqsa, islom dini rivoji bilan birga ilm-ma’rifat ham yuksalib borganini ko‘rish biz uchun juda katta taassurot qoldirdi”, — deydi institutning 1-bosqich talabalaridan biri.

Yoshlar Markazning kutubxona faoliyati bilan ham tanishdilar. Bu yerda jamlangan ilmiy adabiyotlar, tarixiy manbalar va tadqiqotlar bo‘lajak mutaxassislarning kelgusidagi ta’lim va ilmiy izlanishlari uchun muhim manba bo‘lishi ta’kidlandi.

Tashrif davomida talabalar uchun Markazning faqat tarixiy merosni namoyish etuvchi maskan emas, balki ilmiy izlanish, ma’rifat va zamonaviy tafakkur uyg‘unlashgan muhim platforma ekanligi yanada yaqqol namoyon bo‘ldi.

Talabalar Markaz bilan tanishish jarayonida o‘zlari tahsil olayotgan soha — islomshunoslikning qanchalik katta ilmiy meros va tarixiy mas’uliyat bilan bog‘liqligini ham chuqurroq his etdilar.

Shu ma’noda, yangi o‘quv yilining dastlabki kunlarida tashkil etilgan mazkur tashrif talabalar uchun yangi bilimlar sari tashlangan muhim qadam bo‘ldi.

O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazidagi ushbu ma’rifiy tashrif esa bo‘lajak islomshunoslar uchun yangi o‘quv yilini tarix saboqlari, ilmga qiziqish va katta maqsadlar bilan boshlashga xizmat qildi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari