Professor Jeki Ying kim?
Tayvandlik olima ayol professor Jeki Ying nanotexnologiyaga ixtisoslashgan Singapur instituti asoschisi sanaladi. Bioinjeneriya va nanotexnologiya sohasida eng mashhur ayollardan biri hisoblanadi. Nanotexnologiya rivojiga ulkan hissa qo‘shgan.
Professor Jeki Ying bir necha yillardan beri biologik tadqiqotlar olib borishi natijasida Qur’oni karimdagi bir oyatdan qattiq ta’sirlanadi….
Dunyoga nima uchun kelganmiz?
Olima Jeki Ying aytadi: “Taxminan 10-11 yoshimda hayotning haqiqati haqida ko‘p o‘ylardim. Dunyoga nima uchun kelganimiz to‘g‘risida o‘zimga tinmay savollar berardim. Keyinchalik Islomni o‘rgana boshladim...”.
...nasroniy oilada tug‘ilgan...
Jeki Ying 1966 yilda Tayvanda nasroniy oilada tug‘ilgan. Boshlang‘ich ta’limni Singapurda olgan. 15 yoshida oilasi bilan Nyu-Yorkka ko‘chib o‘tishdi va u yerda o‘qishni davom ettirdi. Nyu-Yorkdagi Kupertino universitetining muhandislik sohasi bo‘yicha bakalavr darajasini oldi, keyin Nyu-Jersidagi Prinston universitetida magistratura bosqichini yakunladi. Ushbu universitetning Kimyoviy muhandislik mutaxassisligining PhD doktorlik unvonini qo‘lga kiritdi.
Shundan so‘ng, AQSHdagi eng nufuzli va mashhur Massachusets texnologiya institutida dars berishni boshladi.
Ilohiy maqsad bor
Jeki Ying turli millat va madaniyatlarga duch kelishi uni dinga bo‘lgan qiziqishini uyg‘otdi. Insonlarda ilohiy maqsad borligini aniqlash uchun ko‘p vaqtini turli diniy manbalarni solishtirish bilan o‘tkazdi.
Kunlarning birida u Qur’oni karimdagi ushbu oyatni o‘qidi: “Kufr keltirganlar osmonlaru yer bitishgan bo‘lgan ekanini, bas, Biz ularni ochganimizni va suvdan har bir tirik narsani qilganimizni bilmaslarmi? Iymon keltirmaslarmi?” (Anbiyo surasi, 30-oyat).
Ushbu oyat uning e’tiborini tortdi va u bunday aniq haqiqat zamonaviy ilm rviojlanmagan, turli asbob-uskunalar mavjuda bo‘lmagan VII asrda qanday paydo bo‘lgani haqida bilish uni Islomni chuqur o‘rganishga boshladi.
har bir tirik narsa – suvdan
Zamonaviy tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki ba’zi organizmlarning tana vaznining 90% gacha, kattalar tanasining 60% foizini suv tashkil qiladi.
1945 yil tadqiqotchi Mishel tomonidan miya va yurakning 73%, inson o‘pkasi 83%, teri 64%, mushak va buyraklar 79% va suyaklar 31% suvdan iborat ekanini aniqlagan. Bu ma’lumotlar tirik mavjudotlar uchun suvning ahamiyatini tasdiqlaydi.
yagona yaratuvchi – Alloh taolo
Professor Jeki Ying Qur’ondagi haqiqatlar faqatgina yagona yaratuvchi Alloh taolo tomonidan bayon etilishi mumkinligini xulosa qilgan va 35 yoshida Islom dinini qabul qildi. Uning fikricha iymon yangi tadqiqotlarni kashf etishda muhim o‘rin tutadi.
“Agar atrof-muhit, hech bo‘lmaganda o‘zimiz haqimizda biroz tafakkur yuritsak juda ko‘plab mo‘jizalarni ko‘rishimiz mumkin. Ularning hech biri o‘z-o‘zidan paydo bo‘lmagan”, deydi professor olima Jeki Ying.
Davron NURMUHAMMAD
AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurdi, xabar bermoqda iccu.uz.
Islom sivilizatsiyasining ko‘p asrlik tarixi, uning ilm-fan, madaniyat va ma’rifat taraqqiyotiga qo‘shgan ulkan hissasi O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ekspozitsiyalarida yaxlit va ta’sirchan tarzda namoyon etilgan. Tashrif davomida Samir Pol Kapur islomgacha bo‘lgan davr sivilizatsiyalaridan tortib, Yangi O‘zbekiston davriga qadar bo‘lgan tarixiy jarayonlarni aks ettiruvchi galereyalar, buyuk allomalarning ilmiy-ma’rifiy merosi, noyob qo‘lyozmalar, muqaddas yodgorliklar hamda zamonaviy raqamli texnologiyalar asosida yaratilgan interaktiv ekspozitsiyalar bilan yaqindan tanishdi.
Mehmon ekspozitsiyalarning mazmunan izchilligi va tarixiy jarayonlarni bir-biri bilan uzviy bog‘liq holda namoyon etish usuliga alohida e’tibor qaratdi. Uning qayd etishicha, bu yerda muzey eksponatlari orqali o‘tmish haqida ma’lumot olish bilan cheklanib qolmay, tarixiy davrlar ruhini his qilish, ular o‘rtasidagi bog‘liqlikni anglash imkoni ham mavjud.
Samir Pol Kapur o‘z taassurotlarini quyidagicha ifodaladi:
«Bu muhtasham maskan. Islom tarixi va madaniyatining asrlar davomidagi taraqqiyoti bilan yaqindan tanishish men uchun unutilmas tajriba bo‘ldi. Bu yerda tarixni shunchaki kitob sahifalari orqali emas, balki o‘z ko‘zingiz bilan ko‘rasiz, uni his qilasiz va go‘yo o‘sha davrlarning ichida bo‘lasiz. Shu bois ushbu noyob maskanni barpo etishga hissa qo‘shgan barcha insonlarga samimiy minnatdorchilik bildiraman.
Yoshlarga ham bu yerga kelishni albatta tavsiya qilaman. Chunki bu maskan nafaqat tarixni o‘rganish, balki o‘tmish bilan kelajak o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni anglash imkonini beradi. Men uchun eng esda qolarli lahzalardan biri Qur’oni karimga bag‘ishlangan golografik namoyish bo‘ldi. U menda katta taassurot va hayajon uyg‘otdi.
Menimcha, bu dargoh islom sivilizatsiyasining jahon tamadduniga qo‘shgan ulkan hissasini butun dunyoga namoyon etishga xizmat qiladi. Shuning uchun har bir inson bu yerga tashrif buyurib, ana shu boy va bebaho meros bilan shaxsan tanishishi lozim».
Pol Kapurning fikricha, Markazning ahamiyati uning tarixiy merosni namoyon etish bilangina cheklanmaydi. Ushbu maskan yosh avlod uchun o‘tmish saboqlarini anglash, ilm-fan va ma’rifatning sivilizatsiya taraqqiyotidagi o‘rnini his etish, milliy va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat ruhini shakllantirish uchun ham muhim ma’naviy-ma’rifiy maydon vazifasini o‘taydi.
Tashrif yakunida AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur Islom sivilizatsiyasi markazidan olgan taassurotlari yuksak ekanini qayd etib, ushbu maskan boy tarixiy merosni zamonaviy muzey texnologiyalari va ta’sirchan taqdimot usullari orqali jahon jamoatchiligiga yetkazishda muhim ahamiyat kasb etishini ta’kidladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati