Sayt test holatida ishlamoqda!
27 Iyul, 2026   |   13 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:37
Quyosh
05:08
Peshin
12:35
Asr
17:35
Shom
19:50
Xufton
21:18
Bismillah
27 Iyul, 2026, 13 Safar, 1448
Maqolalar

Kim rizqining keng bo‘lishini istasa...

27.11.2024   7354   4 min.
Kim rizqining keng bo‘lishini istasa...

Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Alloh taologa bitmas-tuganmas hamdu sanolar bo‘lsin.
Payg‘ambarimizga mukammal va batamom salavotu durudlar bo‘lsin.

عَنْ صَخْرٍ الْغَامِدِيِّ رَضِي اللهُ عَنْهُ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: اللَّهُمَّ بَارِكْ لِأُمَّتِي فِي بُكُورِهَا، قَالَ: وَكَانَ إِذَا بَعَثَ سَرِيَّةً أَوْ جَيْشًا بَعَثَهُمْ أَوَّلَ النَّهَارِ، وَكَانَ صَخْرٌ رَجُلًا تَاجِرًا، وَكَانَ إِذَا بَعَثَ تِجَارَةً بَعَثَ أَوَّلَ النَّهَارِ فَأَثْرَى وَكَثُرَ مَالُهُ. رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَحَسَّنَهُ. وَاللهُ أَعْلَمُ.

Soxr al-G‘omidiy roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam: «Allohim! Ummatimga saharini barakali qilgin!» dedilar.

U zot lashkar yoki «sariyya» yuboradigan bo‘lsalar, erta tongda yuborar edilar.

Soxr tojir odam edi. Qachon tijorat (karvoni) yuboradigan bo‘lsa, erta tongda yuborar edi. U boy bo‘lib, moli ko‘payib ketdi».

Termiziy rivoyat qildi va hasan, dedi. Alloh bilguvchiroqdir.

Saharxezlik yaxshi va barakali ekanligi, bu ishga Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning duolari ketganligi va ayniqsa, tijorat ishida tajribadan o‘tganligi ta’kidlab aytilmoqda.

Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning o‘zlari oralarida bo‘lmagan musulmon jangchilarning guruhi «sariyya» deb atalgan. Hatto lashkar ham erta tongda harakatga kirishsa, unga zafar yor bo‘lar ekan.

Ushbu hadisning roviysi Soxr al-G‘omidiy o‘zlari rivoyat qilgan hadisga og‘ishmay amal qilganlari tufayli boyib ketgan ekanlar.

Har bir narsada erta sahardan harakat qilish juda ham foydali va barakotlidir. Chunki bunga Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning duolari ketgan. Tajriba ham shuni ko‘rsatadi. Nima ish qiladigan bo‘lsak, erta sahardan boshlashga odatlanishimiz kerak. O‘z mehnati bilan rizqu ro‘z topish Islom ummatining eng yaxshi avlodi – sahobai kiromlarning, eng ko‘zga ko‘ringan siymolarning odatlari edi.

Imom Buxoriy rivoyat qilgan hadisda Oisha onamiz roziyallohu anho: «Nabiy sollallohu alayhi vasallamning sahobalari o‘zlariga o‘zlari xizmatchi edilar. Ularning hidlari chiqib ketar edi. G‘usl qilib olsalaringiz, deb aytildi», deganlar.

Ya’ni, sahobai kiromlar tijorat, ziroat va sanoatda kuyib-pishib ishlaganlaridan terlab, ularda noxush hidlar paydo bo‘lar ekan. Shuning uchun ularga g‘usl qilib olish tavsiya qilingan ekan.

Imom Buxoriy Anas roziyallohu anhudan qilingan rivoyatda quyidagilar aytiladi: «Abdurrahmon ibn Avf Madinaga kelganida Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam uni Sa’d ibn Robi’ al-Ansoriy bilan birodar qilib qo‘ydilar. Sa’d boy odam edi. U Abdurrahmonga «Senga molimning yarmini beraman, seni uylab qo‘yaman», dedi. U esa: «Alloh sening ahlingga ham, molingga ham baraka bersin. Menga bozorni ko‘rsatib qo‘yinglar», dedi.

U o‘sha yerdan ahli bayti uchun qurut va sariyog‘ orttirib keldi. Bir oz (yoki Alloh xohlaganicha) vaqt o‘tganidan keyin u ustida sariq bo‘yoq bilan keldi. Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam unga:

«Bu qayerdan?!» dedilar.

«Ey Allohning Rasuli, ansoriylardan bir ayolga uylandim», dedi.

«Unga nima taqdim qilding?» dedilar.

«Bir danak tillo (yoki bir danak vaznicha tillo)», dedi.

«Bitta qo‘y so‘yib bo‘lsa ham to‘y qil», dedilar».

Abdurrahmon ibn Avf roziyallohu anhu Sa’d ibn Robi’ roziyallohu anhuning mol-mulkini olib, u uylab qo‘ygan ayol bilan rohatda yashasalar bo‘lar edi. Lekin bunday qilmadilar. O‘z kasblari bilan hayot kechirishni afzal ko‘rdilar. Shunday bo‘ldi ham.

Kasb qilishdan murod rizq topishdir. Rizq topishga harakat qilgan har bir odam iloji boricha oson yo‘l bilan ko‘proq rizq topishni xohlaydi. Har bir odam ham rizqi keng va mo‘l bo‘lishini istaydi. Xo‘sh, bu orzuga erishishning yo‘li qanday?

Imom Buxoriy Anas ibn Molik roziyallohu anhudan rivoyat qilgan hadisda Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam:

«Kim rizqining keng bo‘lishidan yoki umrining uzoq bo‘lishidan xursand bo‘lsa, silai rahm qilsin», deganlar.

Demak, ota-onaga, qarindosh-urug‘larga yaxshilik qilish lozim ekan.

«Hadis va hayot» kitobi asosida tayyorlandi

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi

27.07.2026   5351   4 min.
O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi

O‘zbekiston xalqaro ilmiy hamkorlikni kengaytirish orqali o‘zining boy ma’naviy merosini jahon ilmiy hamjamiyati bilan bog‘lash yo‘lida dadil harakat qilmoqda.

Ana shu jarayonning amaliy ifodasi sifatida O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida O‘mon Sultonligida faoliyat yurituvchi «Orabi International Group» tashkiloti rahbari, taniqli tadqiqotchi va jamoat arbobi doktor Muhammad Zakariya Orobiy ishtirokida Markaz kutubxonasiga 1000 ta noyob kitobni topshirish marosimi bo‘lib o‘tdi, xabar bermoqda iccu.uz.

Tadbirda Din ishlari bo‘yicha qo‘mita vakillari, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi rahbariyati, olimlar, tadqiqotchilar hamda sohaning yetakchi mutaxassislari ishtirok etdi.

Marosimda Markaz direktori o‘rinbosari Gulnora G‘aniyeva so‘nggi yillarda Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida ilm-fanni rivojlantirish, madaniy merosni asrash, qo‘lyozmalarni o‘rganish va jahonning turli mamlakatlarida saqlanayotgan noyob manbalarni O‘zbekistonga jalb etish davlat siyosati darajasiga ko‘tarilganini ta’kidladi.

Uning qayd etishicha, Prezident tashabbusi bilan tashkil etilgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi bugun nafaqat muzey yoki kutubxona, balki islom sivilizatsiyasi tarixi, manbashunoslik va sharqshunoslik bo‘yicha xalqaro ilmiy muloqot maydoniga aylanib bormoqda.

«O‘mon Sultonligidan taqdim etilgan mazkur kitoblar nafaqat kutubxona fondini boyitadi. Ular islom sivilizatsiyasi tarixi, islom huquqi, tafsir, hadis, aqida, arab tili va boshqa yo‘nalishlarda fundamental tadqiqotlarni kengaytirish uchun mustahkam manba vazifasini bajaradi. Bu esa yangi avlod olimlarini tayyorlashga ham xizmat qiladi», — dedi Gulnora G‘aniyeva.

Doktor Muhammad Zakariya Orobiy ushbu kitoblar taqdimotini ikki mamlakat o‘rtasidagi madaniy va ilmiy hamkorlikning ramziy voqeasi sifatida baholadi.

«Bu shunchaki kitoblar emas. Bu ilmga bo‘lgan hurmat, ma’rifatga sadoqat va xalqlar o‘rtasidagi ishonchni mustahkamlaydigan intellektual ko‘prikdir. Biz Prezident Shavkat Mirziyoyevning O‘zbekistonda Islom sivilizatsiyasi markazini tashkil etish tashabbusini yuksak qadrlaymiz. Bu markaz butun islom olamining ilmiy merosini birlashtiruvchi nufuzli platformaga aylanishiga ishonamiz», — dedi doktor Orobiy.

Uning fikricha, kutubxonalar insoniyat sivilizatsiyasining umumiy xotirasini saqlaydigan maskanlar bo‘lib, har bir kitob yangi bilim, yangi g‘oya va yangi ilmiy kashfiyotlarga yo‘l ochadi. Shu bois ilmga sarmoya kiritish kelajakka sarmoya kiritish bilan tengdir.

Marosimda ishtirok etgan Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi birinchi o‘rinbosari Davronbek Maqsudov ham mazkur xayrli tashabbusning mamlakat ilmiy salohiyati uchun ahamiyatini alohida qayd etdi.

Uning ta’kidlashicha, arab dunyosida so‘nggi yillarda chop etilgan fundamental ilmiy adabiyotlarning O‘zbekistonga keltirilishi tadqiqotchilar, professor-o‘qituvchilar, magistrantlar va yosh olimlar uchun ishonchli manbalar bazasini kengaytirishga xizmat qiladi.

Taqdim etilgan kitoblar islom tarixi, Qur’on tafsiri, hadisshunoslik, fiqh, aqida, arab tili, islom sivilizatsiyasi tarixi va boshqa qator yo‘nalishlarni qamrab oladi. Ular orasida arab mamlakatlarida so‘nggi yillarda nashr etilgan ilmiy asarlar ham mavjud bo‘lib, bu Markaz kutubxonasini mintaqadagi eng boy ixtisoslashgan fondlardan biriga aylantirish imkoniyatini yanada kengaytiradi.

So‘nggi yillarda O‘zbekiston madaniy diplomatiya sohasida faol tashqi siyosat yuritmoqda. Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi, Xalqaro islom akademiyasi, Imom Buxoriy, Imom Termiziy va Imom Moturidiy ilmiy markazlari ishtirokida xalqaro hamkorlik kengayib, YUNЕSKO, ICESCO va qator ilmiy muassasalar bilan qo‘shma loyihalar amalga oshirilmoqda.

O‘mon  Sultonligidan 1000 ta noyob kitobning taqdim etilishi ana shu izchil davlat siyosatining yana bir amaliy natijasi sifatida baholanmoqda.

Marosim yakunida tomonlar mazkur xayrli tashabbus O‘zbekiston va O‘mon  Sultonligi o‘rtasidagi ilmiy, madaniy va ma’rifiy hamkorlikni yanada mustahkamlashini ta’kidlab, kelgusida qo‘shma tadqiqotlar, kitob almashinuvi, ilmiy ekspeditsiyalar va akademik dasturlarni amalga oshirish bo‘yicha hamkorlikni kengaytirishga tayyor ekanliklarini bildirdilar.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi
O'zbekiston yangiliklari