Germaniya universitetlarining birida mollar bilan sinov o‘tkazishdi. Gap shundaki, ular Islom shariati usulida so‘yilgan hayvon so‘yilish asnosida qanday og‘riq his qilishi yoki qilmasligini aniqlash uchun EEG deb ataluvchi miyaning holatini kuzatuvchi elektr sxemasini o‘rnatishdi. Bu orqali hayvonning og‘riqni his qilgan yoki qilmaganini va agar qilgan bo‘lsa, uning darajasini aniqlamoqchi bo‘lishdi.
Tajriba o‘tkazish uchun qora mol tanlandi va Islom shariati usulida so‘yildi.
So‘yishdan keyingi dastlabki 3 soniya ichida miya elektr sxemasida hech qanday o‘zgarish aniqlanmadi, bu esa mol og‘riq his qilmaganligidan dalolat beradi. Keyingi 3 soniya mobaynida ular molning hushidan ketganini kuzatishdi. Bu katta miqdorda qon chiqishi va miyaga qon yetkazilishi keskin to‘xtagani sababli sodir bo‘ldi.
Jami 6 soniya o‘tgach, EEG miya elektr sxemasi to‘xtadi, ya’ni mol o‘ldi va hech qanday og‘riqni his qilmadi.
Odatda kishilar jonliqni so‘yish jarayonida u qattiq og‘riqni his qiladi, deb o‘ylaydilar va unga achinishadi.
Islom shariati uslubida so‘yish deganda hayvonning ikki yo‘g‘on tomirlari (arteriyalari), nafas yo‘li va qizilo‘ngachi kesiladi, ammo bosh to‘liq uzib tashlanmaydi.
Bu tarzda so‘yilganda qon va kislorod miyaga yetib bormay qoladi, natijada hayvon bir necha soniya ichida hushini yo‘qotadi va og‘riqni his qilmaydi.
So‘yish paytida hayvonning miyasidagi gipofiz bezi (glande pinéale) orqali buyrak usti bezi (glande surrénale) ga signal beradi, bu signallar orqali adrenalin ajralib chiqadi va miyaga qon yetkazishni tezlashtirishga harakat qiladi. Natijada hayvonning tanasi bir necha daqiqa ichida to‘liq qondan xoliy bo‘ladi.
Shuning uchun ham Islom shariatiga muvofiq so‘yish usuli eng tez va hayvon uchun og‘riqsiz usul hisoblanadi.
Subhanalloh!
Homidjon domla ISHMATBЕKOV
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Otamning qo‘lidagi ushbu uzukni – Alloh u kishini rahmatiga olsin —60 yil davomida taqib yurdilar. Unda bir oyat yozilgan edi, qaysi oyat ekanini maqolaning davomida bilib olasiz.
Avvalo, otam hayotida amal qilgan bir tamoyil haqida sizlar bilan o‘rtoqlashmoqchiman.
Men otamni doimo qanoat tamoyiliga amal qilgan inson deb bilaman. U hayotining barcha sohalarida mana shu yo‘lni tutar edi.
Masalan, u Jidda shahrida o‘z kompaniyasiga asos solganida, uni yirik kompaniyaga aylantirishga shoshilmadi. Oddiy va barqaror faoliyat bilan kifoyalandi.
30 yildan keyin kompaniyani o‘z zimmamga olganimda, bor-yo‘g‘i to‘qqiz nafar xodim va bitta filialga ega edi. U biznesini boshqa hududlarga kengaytirmagan edi.
Men otamdan so‘radim:
— Nega boshqa savdogarlar kabi 30 yil davomida filiallar ochmadingiz? Axir Saudiya bozorida rivojlanish uchun katta imkoniyatlar bor edi-ku?
U menga shunday javob berdi:
— Men bor narsamdan mamnun edim. Allohga hamd bo‘lsin, U bizga yetarlicha rizq berdi.
Keyin u qo‘shib qo‘ydi:
— Endi kengaytirish navbati seniki.
Darhaqiqat, kompaniyani qabul qilganimdan so‘ng birinchi qilgan ishlarimdan biri – mamlakatning turli hududlarida filiallar ochish va xodimlar sonini to‘qqiz nafardan 130 nafarga yetkazish bo‘ldi.
Ammo shunga qaramay, otamning kichik kompaniya bilan ham qanoat qilishi haqidagi fikri meni doimo o‘ylantirar edi.
Shunda men kengaytirish bilan birga uning hayot tarzidagi asosiy ma’noni tushundim: qanoat.
Men bu ma’noni aynan shu uzuk bilan bog‘ladim.
Bu uzuk otamga yoshligida hadya qilingan edi va uni 60 yil davomida taqib yurdi. Unda:
أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ
“Alloh O‘z bandasiga yetarli emasmi?!” (Zumar surasi, 36-oyat) degan oyat yozilgandi.
Yillar o‘tishi bilan uzukdagi yozuv o‘chib ketdi. Ammo uning ma’nosi otamning qalbiga va hayot tarziga singib ketgan edi.
Men “yetarli” so‘zining ma’nosini izladim. Uning ma’nolaridan biri – himoya qilish va qo‘llab-quvvatlash ekan.
Men otamning hayotida bu haqiqatni ko‘rdim. Alloh unga yetarli edi — U uning homiysi va tayanchi bo‘ldi.
Alloh unga boylik bergan bo‘lsa ham, u isrofni tanlamadi. U har yili yangi mashina sotib olishga qiziqmas, qimmatbaho brendlar, dabdabali uylar yoki boyligini ko‘z-ko‘z qilishga oshiqmas edi. Ammo otam xohlasa bularning barchasini qila olardi. Lekin u dunyo ne’matlaridan foydalandi, shu bilan birga qanoat va xotirjamlikni ustun qo‘ydi.
Darhaqiqat, “Agar Alloh bandasi uchun yetarli bo‘lmasa, kim yetarli bo‘la oladi?”.
Davron NURMUHAMMAD