Munosabat

So‘nggi yillarda Davlatimiz Rahbarining tashabbusi bilan barcha sohalar singari diniy-ma’rifiy sohada ham keng ko‘lamli islohotlar, yangilik va o‘zgarishlar amalga oshirilmoqda. Yangi O‘zbekistondagi barcha yangilanish va o‘zgarishlar, avvalo, xalqimiz manfaatlari yo‘lida, fuqarolarimizning xohish-istaklarini inobatga olgan holda, uning istiqbolini ko‘zlab amalga oshirilmoqda.

Ta’kidlash kerakki, bugungi kunda musulmon dunyosining o‘zaro hamkorligini yanada oshirish, mavjud muammolarga yechim topish va islom ummatining birdamligini mustahkamlashda musulmon mamlakatlarining imkoniyat va salohiyatini safarbar etish g‘oyat muhim ahamiyat kasb etmoqda.

Bugunga kelib, zamon, sharoit va holatlarning o‘zgarishi, fan va texnikaning taraqqiyoti kabi omillar islom huquqshunosligi – fiqh yo‘nalishida ham o‘ziga yarasha munosabatlarda yangicha yondashvni taqozo qila boshlagani bois dunyoda bo‘layotgan o‘zgarishlarni yakka shaxslar yoki mahalliy muassasalar orqali qamrab olish qiyinlashgan edi. Xususan, bu o‘zgarishlarga shariat bo‘yicha munosabat bildirish, ular haqida to‘laqonli fatvolar chiqarish murakkablashdi. Bu va bunga o‘xshash boshqa omillar faqihlarning birgalashib ish olib borishlarini talab qilardi. Shu sababdan Islom Fiqhi Akademiyalari tuzilib, bu ilmiy muassasalarga ko‘zga ko‘ringan faqihlar a’zo bo‘ldilar. Hal qilinishi lozim bo‘lgan masala bo‘yicha Akademiya idorasi a’zolarga avvaldan xabar beradi. A’zolar belgilangan muddatgacha o‘sha masalani yaxshilab o‘rganadilar. O‘zlaridan iltimos qilingan mavzularda ilmiy ishlar yozadilar. Keyin Akademiyaning umumiy majlisida mazkur masala muhokama qilinadi. Akademiyaning majlisiga ko‘rilayotgan masala bo‘yicha mutaxassis olimlar ham taklif qilinadi. Ular o‘z mutaxassisliklari asosida ma’lumotlar taqdim qiladilar va Akademiya a’zolarining savollariga javob beradilar.

Uzoq va aniqlik bilan davom etgan majlislardan so‘ng tahlil qilingan masala bo‘yicha Akademiyaning bu boradagi qarori loyihasi muhokamaga qo‘yiladi va ko‘pchilik ovoz bilan qaror qabul qilinadi. Ba’zi Akademiyalar qarshi ovoz berganlarning fikrini ham e’lon qiladi.

Shu tariqa zamonamizda o‘rtaga chiqqan ko‘plab muammolar shariat ta’limotlari asosida hal qilinishi yo‘lga qo‘yildi va musulmonlarning tahsiniga sazovor bo‘ldi.

Hozirda xalqaro islomiy tashkilotlar, davlatlar, vazirliklar, shirkatlar, turli muassasalar va shaxslar o‘zlari hal qila olmagan fiqhiy masalalarni yechishda Islom Fiqhi Akademiyalariga murojaat qilishmoqda va kerakli yechimlarni olishmoqda.

Ana shunday fiqh akademiyalardan biri Xalqaro islom fiqhi akademiyasi islom olamidagi eng nufuzli va davlatlararo maqomga ega bo‘lgan xalqaro ilmiy-fiqhiy tashkilot hisoblanadi.

Yurtimiz ahli uchun eng quvonarli yangiliklardan biri O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlarining musulmon olamidagi eng nufuzli va davlatlararo maqomga ega bo‘lgan yirik ilmiy-fiqhiy tashkilot – Xalqaro islom fiqhi akademiyasiga a’zo bo‘lganlaridir.

Hozirda akademiya tarkibida dunyoning 57 ta davlatidan 65 nafardan ortiq yetakchi musulmon olimlari faoliyat yuritadi. Ushbu akademiyaga a’zo bo‘lish uchun musulmon dunyosining e’tirof etilgan yetuk faqih va olimlaridan biri bo‘lish, islom huquqini puxta egallash hamda aqida va xulqda islom ta’limotiga qat’iy amal qilish, yuksak ma’naviy obro‘ga ega bo‘lish kabi xislatlarga ega bo‘lish talab etiladi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari ham Alloh taoloning fazli hamda yordami bilan 35 yildan ziyod vaqt mobaynida Islom dini ma’rifatini keng yoyish va mo‘min-musulmonlar ehtiyojini ta’minlash, jamiyatda ma’naviy muhitni mustahkamlash, yoshlarni ma’rifatli qilib tarbiyalash va xalqaro miqyosda Islom dinining asl qadriyatlarini keng targ‘ib etish bilan tanilganlar.

Muoviya roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadis sharifda Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam shunday deganlar: “Alloh kimga yaxshilikni iroda qilsa, uni dinda faqih qilib qo‘yadi”. To‘rtovlari rivoyat qilishgan.

Demak, din ta’limotlarini yaxshi tushunadigan bo‘lish banda uchun katta baxt-saodatdir. Unga Alloh taolo yaxshilikni iroda qilganining alomatidir.

Ta’kidlash kerakki, shu paytga qadar ham Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari bir nechta Xalqaro musulmon ulamolari kengash, uyushma, tashkilot va akademiyalarining a’zosi sifatida nufuzli tadbirlardagi tashabbuslari musulmon dunyosi tomonidan qo‘llab-quvvatlab kelinmoqda.

Yurtimiz mo‘min-musulmonlari, ulamo va barcha soha vakillari nomidan Alloh taolodan muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlariga Xalqaro islom fiqhi akademiyasidagi faoliyatlarida kuch-quvvat va muvaffaqiyatlar tilaymiz.

Zayniddin Eshonqulov,

O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi o‘rinbosari,

Ulamolar kengashi a’zosi