“Ular Rabbilari tomonidan hidoyatdadirlar va ular faloh (najot) topuvchilardir”. Bu oyatda ikki narsa - hidoyat hamda faloh mukofot sifatida zikr etilgan. Chunki, bundan oldin g'aybga hamda payg'ambarlarga iymon keltirish sifatlari keltirilgan. Mana shu iymonga mukofot o'laroq bu oyatda hidoyat bilan faloh va'da qilinmoqda. Falohni amalga mukofot bo'lishini tushunsa bo'ladi, chunki falohning ma'nosi murod va maqsadga etmoqdir. Lekin hidoyat deb yo'lni ko'rsatishga aytiladi. Bir narsaning yo'lini ko'rib olish bir maqsad ham emas, shu bilan birga u biror amalga mukofot bo'lishi ham mumkin emas.
Hazrat mana shu shubhani daf' qilish uchun aytdilarki, mening o'zim bilan sodir bo'lgan bir voqea mana shubhaga juda yaxshi javob bo'ladi. Voqea shunday bo'ldiki, bir odam Meyuratga ketayotgan poyezdga minmoqchi ekan, adashib Rurkiyga, ya'ni qarama-qarshi tarafga ketayotgan poyezdga minib olibdi. Poyezd yurganidan keyin xato qilganini bildi. Men ham o'sha poyezdda Rurkiyga ketayotgan edim. U odamning nihoyatda qattiq iztirobga tushganini ko'rdim. Men esa o'z joyimda xotirjam o'tiribman. Unga tasalli beraman desam, menga iltifot ham qilmadi. Poyezd tezlagani sayin uning parishonligi yanada ortib boraverdi. O'sha vaqtda bildimki, manzil va maqsad tomon to'g'ri yo'lda ketayotganini aniq bilishning o'zi ham inson uchun bir katta ne'mat va rohat ekan. Shuning uchun buni amalga mukofot qilib belgilansa bo'laveradi. Bu oyat mo'minlarni "Sizlar sahih va to'g'ri yo'ldan bormoqdasizlar, hech tashvish qilmanglar", deya xotirjam qilmoqda. Bundan ortiq yana qanday ne'mat bo'lishi mumkin?
Yorqinjon Fozil rahimahulloh
AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurdi, xabar bermoqda iccu.uz.
Islom sivilizatsiyasining ko‘p asrlik tarixi, uning ilm-fan, madaniyat va ma’rifat taraqqiyotiga qo‘shgan ulkan hissasi O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ekspozitsiyalarida yaxlit va ta’sirchan tarzda namoyon etilgan. Tashrif davomida Samir Pol Kapur islomgacha bo‘lgan davr sivilizatsiyalaridan tortib, Yangi O‘zbekiston davriga qadar bo‘lgan tarixiy jarayonlarni aks ettiruvchi galereyalar, buyuk allomalarning ilmiy-ma’rifiy merosi, noyob qo‘lyozmalar, muqaddas yodgorliklar hamda zamonaviy raqamli texnologiyalar asosida yaratilgan interaktiv ekspozitsiyalar bilan yaqindan tanishdi.
Mehmon ekspozitsiyalarning mazmunan izchilligi va tarixiy jarayonlarni bir-biri bilan uzviy bog‘liq holda namoyon etish usuliga alohida e’tibor qaratdi. Uning qayd etishicha, bu yerda muzey eksponatlari orqali o‘tmish haqida ma’lumot olish bilan cheklanib qolmay, tarixiy davrlar ruhini his qilish, ular o‘rtasidagi bog‘liqlikni anglash imkoni ham mavjud.
Samir Pol Kapur o‘z taassurotlarini quyidagicha ifodaladi:
«Bu muhtasham maskan. Islom tarixi va madaniyatining asrlar davomidagi taraqqiyoti bilan yaqindan tanishish men uchun unutilmas tajriba bo‘ldi. Bu yerda tarixni shunchaki kitob sahifalari orqali emas, balki o‘z ko‘zingiz bilan ko‘rasiz, uni his qilasiz va go‘yo o‘sha davrlarning ichida bo‘lasiz. Shu bois ushbu noyob maskanni barpo etishga hissa qo‘shgan barcha insonlarga samimiy minnatdorchilik bildiraman.
Yoshlarga ham bu yerga kelishni albatta tavsiya qilaman. Chunki bu maskan nafaqat tarixni o‘rganish, balki o‘tmish bilan kelajak o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni anglash imkonini beradi. Men uchun eng esda qolarli lahzalardan biri Qur’oni karimga bag‘ishlangan golografik namoyish bo‘ldi. U menda katta taassurot va hayajon uyg‘otdi.
Menimcha, bu dargoh islom sivilizatsiyasining jahon tamadduniga qo‘shgan ulkan hissasini butun dunyoga namoyon etishga xizmat qiladi. Shuning uchun har bir inson bu yerga tashrif buyurib, ana shu boy va bebaho meros bilan shaxsan tanishishi lozim».
Pol Kapurning fikricha, Markazning ahamiyati uning tarixiy merosni namoyon etish bilangina cheklanmaydi. Ushbu maskan yosh avlod uchun o‘tmish saboqlarini anglash, ilm-fan va ma’rifatning sivilizatsiya taraqqiyotidagi o‘rnini his etish, milliy va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat ruhini shakllantirish uchun ham muhim ma’naviy-ma’rifiy maydon vazifasini o‘taydi.
Tashrif yakunida AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur Islom sivilizatsiyasi markazidan olgan taassurotlari yuksak ekanini qayd etib, ushbu maskan boy tarixiy merosni zamonaviy muzey texnologiyalari va ta’sirchan taqdimot usullari orqali jahon jamoatchiligiga yetkazishda muhim ahamiyat kasb etishini ta’kidladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati