Sayt test holatida ishlamoqda!
26 Iyun, 2026   |   11 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:05
Quyosh
04:51
Peshin
12:29
Asr
17:41
Shom
20:04
Xufton
21:46
Bismillah
26 Iyun, 2026, 11 Muharram, 1448

Iffatingiz - tojingizdir

08.09.2025   7665   2 min.
Iffatingiz - tojingizdir

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Ey singlim! Siz boshingizda ko‘tarib yurgan toj bu –  iffatingizdir. So‘zlaydigan eng go‘zal so‘zingiz bu – rostgo‘yligingizdir. Yuzingizdagi uyatchanglik bu – hayodandir. Sizning go‘zal xulqingiz bu – ota-onangizga keltirgan rahmatingizdir.

Hikoyat. Yigit hikoya qilib shunday deydi: “Bir o‘rtog‘im bor edi. Kunlarning birida u shoshganicha kirib keldi. “Nimaga mashinangni uyimning oldiga qo‘ya qolmading?” – deya so‘radim. U: “Men yana yangi qizni tuzog‘imga ilintirdim. U kollej talabasi. Uni dars boshlanishidan avval kollejdan olib chiqqandim. Dars tugay deganda yana kollejga olib borib qo‘yaman”, dedi.

Men uning gaplarini eshitib sekin-asta unga bildirmay uyning orqa tarafidan chiqdim-da, to‘g‘ri mashina tomonga yo‘naldim. Qarasam, mashinaning ichida chamasi o‘n olti yoshlardagi bir qiz o‘tiribdi. Unga: “Nima sababdan bu yerga kelding?” – dedim. Qiz: “Falonchi (yigitning ismini aytdi) meni sevadi, menga uylanmoqchi, uning o‘zi shunday dedi”, deya javob berdi.

“Mening gaplarimni diqqat bilan eshit! O‘sha yigitni men juda yaxshi bilaman. Xolis gapiryapman. Yaqinlaringning senga bildirgan ishonchini yodga olgin-da, bu qilayotgan ishingning qanchalik noma’qul ekanini o‘ylab ko‘r. Bilib qo‘y, sen xavfli ish ustida turibsan. Uning senga uylanishi yetti uxlab tushiga ham kirmagan. U yigit kishi. Senga o‘xshaganlarni topib olsa, uylanishni xayoliga ham keltirmaydi. Chunki begona yigit bilan ko‘chaga chiqqan va oilasining sha’nini toptagan qiz  xotin bo‘lishga arzimaydi, u bunga loyiq emas. Unaqalar ertaga yana boshqa birovni topib ketaveradi”, dedim. 

Vaqt o‘tib qiz bir dugonasidan menga xat berib yuboribdi. Xatda quyidagilar yozilgan edi: “Sizga katta rahmat! Siz aytgan ish sodir bo‘lishiga bir bahya qolgan edi... Men yig‘lab uni o‘zimdan nari qilishga harakat qildim. Oh-vohlarim, dod-faryodlarimdan keyin u meni kollejga olib borib qo‘ydi. Nomusimdan ayrilib qolishimga bir soniya qoldi... O‘zim va ota-onamning bosh ko‘tara olmaydigan bo‘lib qolishlariga bir qadam qoldi... Avvalo Alloh, qolaversa, sizning so‘zlaringiz meni bu sharmandalikdan saqlab qoldi”.

Abdulloh Abdulmu’tiy, Huda Sa’id Bahlulning
“Qulog‘im senda qizim” kitobidan G‘iyosiddin Habibulloh, Abdulhamid Umaraliyev tarjimasi.

 

Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Inson barmoq izlari

26.06.2026   322   4 min.
Inson barmoq izlari

Inson tanasidagi eng hayratli alomatlardan biri – uning barmoq izlaridir.


Agar ikki egizak bir tuxumdan yaralgan bo‘lsa – zero ba’zi egizaklar ikki tuxumdan, ba’zilari esa bir tuxumdan yaraladi – hatto shunday holatda ham ularning barmoq izlari bir-biridan mutlaqo farq qiladi.


Bu haqiqatga Alloh subhanahu va taolo O‘zining aziz Kitobida ishora qilib shunday marhamat qiladi:


“Inson Bizni, uning suyaklarini jamlay olmas, deb o‘ylarmi? Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 3–4-oyatlar).


Zamonaviy ilm-fan barmoq izlarida yuzga yaqin o‘ziga xos alomat borligini aniqladi. Agar ikki barmoq izida ana shu yuz alomatdan o‘n ikkitasi o‘zaro mos kelsa, u holda bu ikki iz bir insonga tegishli deb qabul qilinadi.


Tasodifan ikki barmoq izining bir xil chiqish ehtimoli esa oltmish to‘rt milliarddan bittadir. Ya’ni yer yuzida oltmish to‘rt milliard inson yashagan taqdirda ham, shundagina bir juft barmoq izining o‘xshab qolish ehtimoli paydo bo‘ladi. Holbuki, dunyo aholisi 8 milliardni tashkil etadi, xolos.


Barmoq izlarining shakli ham favqulodda murakkabdir. Unda yoylar, egri chiziqlar, burilishlar, burchaklar, tarqalishlar, mayda chiziqlar, chuqurchalar va tarmoqlanishlardan iborat noyob tuzilish mavjud.


Ayrim tibbiyot muassasalarida bir barmoq izi namoyish qilinib, uning ostiga o‘n besh mingta boshqa barmoq izi qo‘yilganida ham, ulardan ikkitasi hatto yetti nuqtada ham mutlaq o‘xshash chiqmagan.


Barmoq izi inson ona qornida bo‘lganidayoq, homilaning oltinchi oyida shakllana boshlaydi va inson o‘lguniga qadar o‘zgarmasdan saqlanadi.


Yana ham hayratlisi shuki, agar barmoq uchidagi teri butunlay olib tashlansa, uning o‘rnida qayta o‘sib chiqqan yangi terida avvalgi barmoq izining o‘zi yana paydo bo‘ladi.


Ayrim jinoyatchilar barmoq izlarini yo‘qotish uchun jarrohlik amaliyotlarini o‘tkazganlar. Ular barmoq terisini kesib tashlab, boshqa joydan olingan terini ko‘chirib o‘tkazganlar. Ammo oradan bir necha oy o‘tgach, avvalgi barmoq izlari yana qayta namoyon bo‘lgan.


Chunki bu – Alloh taolo insonga bergan ilohiy muhrdir. Uni bashar quvvati yo‘q qilib tashlay olmaydi.


Qiyomat kuni Alloh taolo insonlarni qayta tiriltirganida ham ana shu chiziqlar, chuqurchalar, tarmoqlar va mayda belgilar yana avvalgi holiga qaytariladi.


Alloh taolo marhamat qiladi: “Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 4-oyat).  


Bu – Alloh taoloning buyuk oyatlaridan biridir. Inson hali ona qornida ekan, bu naqshlar qanday yaratiladi? Keyin inson o‘lganidan so‘ng Alloh taolo ularni qanday qilib yana avvalgi holiga qaytaradi?


Bu savollarning o‘zi inson qalbini tafakkurga, aqlni esa Yaratuvchining qudrati haqida mulohaza qilishga chorlaydi.


Zamonaviy ilm-fan yana bir hayratli haqiqatni kashf etdi: insonning ko‘z gavhari – ya’ni ko‘zning rangli qismi ham har bir insonda o‘ziga xos bo‘lib, u ham shaxsni aniqlashda barmoq izi kabi noyob belgi vazifasini bajaradi.


Demak, inson tanasidagi har bir a’zo, har bir chiziq, har bir hujayra va har bir biologik belgi – Alloh taoloning qudratiga dalolat qiluvchi tirik oyatdir. 


Muhammad Rotib Nabulsiyning 

Qur’on va sunnatdagi 

ilmiy mo‘jizalar 

ensiklopediyasidan

Mir Arab oliy madrasasi

o‘qitvchisi
Abdurahmonov

Abdulhodiy

tarjima qildi

O'zbekiston yangiliklari