Shu kunlarda Eronda o'tkazilayotgan Halqaro Qur'oni karim musobaqasining beshinchi kunida dunyodagi eng kichik bosma Qur'on taqdimoti bo'lib o'tdi.
“IQNA” sayti ma'lumotiga ko'ra, 40-xalqaro Qur'on musobaqasining so'nggi kunida Eronda bundan 150-200 yil avval bosilgan eng kichik bosma Qur'on ham taqdim etildi.
Ushbu Qur'on sohibi Oqil Rofiiy Eronda o'tkazilayotgan Halqaro Qur'on musobaqasining to'rtinchi kuni arafasida “IQNA” saytiga bergan interv'yusida bunday dedi: “Men bu Qur'onni otamdan taxminan 20 yil avval sovg'a sifatida olganman. Bu kitobni otam ham amakisidan olgan”.
Qarindoshlarimizning hammasi ulamo bo'lgani va qadimiy tilda “mulla” atamasini ishlatib, o'tmishda mullalar Qur'onni biladiganlar bo'lgan, – dedi Rofi'iy.
Rofi'iy yana bunday izoh berdi: “Bu Qur'on menga bir necha avlodlar oldin kelgan va men unga qariyb yigirma yildan beri g'amxo'rlik qilaman. Mutaxassislarning fikricha, bu Qur'on 150 yoshda. Eshitilganlarga ko'ra, bu kitobning 10 ta nusxasi Misrda chop etilgan va hozirda Qur'onning yagona nusxasi ommaga e'lon qilinadigan nusxadir”.
Bu Qur'onning saqlanish holati haqida bunday dedi: “Bu Qur'on qadim zamonlardan beri kumush metal qutida saqlangan, uning o'z holatini saqlagani va sahifalarining butunligicha qolishi sabablaridan biri, lekin bu Qur'onning muqovasi mavjud emas. Ushbu Qur'onni muzeyga hadya qilmoqchimisiz, degan savolga Rofi'iy: “Men bu Qur'onni asrash vazifasini davom ettirishga qaror qildim”, deb javob berdi.
O'zbekiston musulmonlari idorasi xodimi
Ilyosxon AHMYeDOV tayyorladi
Imom Buxoriy majmuasi nafaqat O‘zbekiston, balki butun islom olami uchun ulug‘ va muqaddas qadamjolardan biri hisoblanadi.
Hazrat Imom Buxoriydek buyuk muhaddis nomi bilan bog‘liq ushbu majmua bugun yurtimizning eng yirik ma’naviy va madaniy markazlaridan biriga aylangan. Har kuni minglab ziyoratchilar bu yerga kelib, ajdodlar merosi, ma’rifat va muqaddas tarix bilan yuzlashmoqda.
Majmua nafaqat ziyoratgoh, balki xalqimizning boy ma’naviy merosi, milliy me’morchiligi va islom sivilizatsiyasidagi o‘rnini namoyon etuvchi noyob madaniy ob’yektdir. Uni barpo etish uchun katta mehnat, yuksak mahorat va qimmatbaho qurilish materiallari sarf etilgan. Shu bois bu qutlug‘ maskanni asrab-avaylash har birimiz uchun muhim vazifadir.
Yaqinda Madaniy meros agentligi tomonidan ayrim ziyoratchilarning majmua hududida beparvo munosabatda bo‘layotgani haqida ma’lumot berildi. Ayrim holatlarda ustunlar, ayvonlar va muzey eksponatlariga ehtiyotsiz munosabatda bo‘lish, chiqindilarni duch kelgan joyga tashlash kabi holatlar kuzatilmoqda. Bu esa nafaqat ziyoratgoh ko‘rkiga, balki uning ma’naviy muhitiga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Bu holat barchamizni sergaklikka chaqirishi kerak. Zero, muqaddas qadamjoga kelgan inson avvalo o‘zini munosib tutishi, tozalik va tartib-qoidalarga amal qilishi lozim. Chunki ziyoratgoh — oddiy sayrgoh emas. Bu yerda asrlar nafasi, buyuk ajdodlar ruhi va ma’rifat ziyosi mujassam.
Tozalik esa inson madaniyatining eng muhim ko‘rsatkichlaridan biri. Islom ta’limotida ham poklikka alohida ahamiyat berilgan. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom “Tozalik — iymonning yarmidir”, deya ta’kidlaganlar. Demak, ziyoratgoh hududida ozodalikni saqlash nafaqat fuqarolik burch, balki ma’naviy mas’uliyat hamdir.
Ayniqsa, chet ellik mehmonlar O‘zbekiston haqidagi ilk taassurotni aynan shunday muqaddas maskanlar orqali oladi. Agar ziyoratgoh ozoda, tartibli va fayzli bo‘lsa, bu xalqimizning yuksak madaniyati va ma’naviyatini namoyon etadi. Aksincha, beparvolik va tartibsizlik mamlakatimiz nufuziga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Yosh avlodni ziyoratgoh madaniyati ruhida tarbiyalash ham muhim ahamiyatga ega. Bolalar kattalardan ibrat oladi. Agar ota-ona muqaddas joyda tartibga amal qilsa, ehtiyotkor bo‘lsa, farzand ham shu ruhda tarbiya topadi. Shu bois har bir inson o‘z harakati bilan boshqalarga namuna bo‘lishi kerak.
Imom Buxoriy majmuasi — millatimiz g‘ururi va ma’naviy boyligi. Uni asrash, tozaligini saqlash va ehtirom bilan munosabatda bo‘lish har bir insonning vijdoniy burchidir. Ziyoratgohlarga bo‘lgan munosabatimiz orqali biz o‘z madaniyatimiz, ma’naviyatimiz va ajdodlar merosiga bo‘lgan hurmatimizni namoyon etamiz.
Asliddin Mustafoyev, majmua axborot xizmati rahbari.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati