«Ey iymon keltirganlar! Sizlarni tiriltiruvchi narsa uchun chorlaganlarida, Allohga va Rasuliga (labbay deb) javob qilingiz! Yana bilib qo‘yingizki, Alloh inson bilan uning qalbi (o‘rtasi)da “parda” bo‘lib turadi va Uning (huzuriga) jamuljam bo‘lursiz» (Anfol surasi, 24-oyat).
Allohning inson bilan qalbi orasiga kirishi U Zotning ojiz bo‘lgan kishini kuchli, kuchli bo‘lganni esa ojiz, sharmandali holda bo‘lgan kishini aziz, jasur kishini qo‘rqoq, qo‘rqoq kishini esa dovyurak, mard kishini qo‘rqoq qila olishi deganidir. Oyati karima kuchga to‘lgan holida Haq taoloni inkor etuvchi kimsalarga teskari ravishda ojizligini o‘ylagan va andishali bo‘lgan mo‘minlarga hazrat Muhammad sollallohu alayhi va sallam bilan birga g‘azot safarida qatnashishlari borasida dalda bo‘ladi. Unga ko‘ra, oyat Allohning elchisi bilan birga g‘azotga borishga qaror qilganlarning qalbiga kirib, ularni dushmanga qarshi kuchli qiladigan ilohiy dalda bera olishi ta’kidlanmoqda.
Shu ma’noda oyatni ikki shaklda izohlash mumkin:
Birinchisi, o‘lim vaqti kelmasidan avval tavba qilishga shoshilish haqida so‘z borib, oyat kishini shunday ogohlantiradi: “Insonning qalbi bilan tavbasi orasiga o‘lim kirmasidan avval Alloh va elchisining chaqirig‘iga ijobat qilingan”.
Ikkinchisi, qilgan gunohlari sababli insonni qalbi muhrlangan amallariga aloqador. Shundayki, inson qilgan gunohlari natijasi sifatida qalbi bilan asl maqsadi (oxirati) o‘rtasida zulmat, ya’ni qorong‘ulik yuzaga keladi (“Ta’vilot”, 6/194-195).
Muzaffar KOMILOV, Abdumurod TILAVOV tayyorladi.
“Islom nuri” gazetasining 2025 yil 23-sonidan
Shri-Lankaning “Uthaym” nashrida O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosi, uni asrab-avaylash va kelajak avlodlarga bezavol yetkazish borasida amalga oshirilayotgan ishlarga bag‘ishlangan maqola e’lon qilindi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Materialda Yangi O‘zbekistonda milliy qadriyatlarni tiklash, madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish, ilm-fan va ma’rifatni rivojlantirishga qaratilgan islohotlar yuksak baholangan.
Ta’kidlanganidek, so‘nggi yillarda O‘zbekistonda ma’naviy-ma’rifiy sohani tubdan takomillashtirish, xalqning ko‘p asrlik boy ilmiy-madaniy merosini o‘rganish hamda uni jahon hamjamiyatiga keng targ‘ib etish davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biriga aylandi.
Mamlakatda tarixiy obidalarni restavratsiya qilish, muzeylar va arxivlar faoliyatini modernizatsiya qilish, qo‘lyozmalarni asrab-avaylash va raqamlashtirish, milliy madaniy merosni xalqaro miqyosda targ‘ib qilishga qaratilgan tizimli ishlar amalga oshirilayotgani qayd etilgan.
Maqolada Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan ilgari surilgan Uchinchi Renessans g‘oyasi mamlakat taraqqiyotining muhim strategik yo‘nalishi sifatida alohida e’tirof etilgan. Muallif fikricha, mazkur g‘oya nafaqat tarixiy merosni asrab-avaylash, balki ilm-fan, ta’lim, madaniyat va innovatsiyalarni uyg‘un rivojlantirish orqali mamlakatning intellektual va ma’naviy salohiyatini yuksaltirishga xizmat qilmoqda.
Uchinchi Renessans konsepsiyasi O‘zbekistonning buyuk ilmiy an’analarini qayta tiklash, yosh avlodni bilimli va vatanparvar etib tarbiyalash hamda mamlakatning xalqaro nufuzini yanada mustahkamlashga qaratilgan umummilliy dastur sifatida baholanmoqda.
Gazetaning yozishicha, O‘zbekistonda kechayotgan o‘zgarishlar faqat madaniy sohadagi islohotlar bilan cheklanmaydi. Ular mamlakatning ilmiy, ma’naviy va intellektual taraqqiyotini ta’minlashga qaratilgan uzoq muddatli strategiyaning ajralmas qismi hisoblanadi. Ilmiy muassasalar faoliyatini qo‘llab-quvvatlash, tarixiy manbalarni tadqiq etish, madaniy merosni muhofaza qilish va zamonaviy ta’lim tizimini rivojlantirish kabi yo‘nalishlar yagona maqsad — Yangi O‘zbekistonning mustahkam ma’naviy poydevorini yaratishga xizmat qilayotgani alohida qayd etilgan.
Maqolada Toshkent shahrida barpo etilgan O‘zbekiston Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyatiga keng o‘rin ajratilgan.
Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi va g‘oyasi asosida barpo etilgan mazkur betakror majmua O‘zbekistonning madaniy va ilmiy siyosatidagi eng muhim istiqbolli loyihalardan biri bo‘ldi. Markazda VII asrga oid noyob Usmon Mus'hafi saqlanayotgani uning tarixiy ahamiyatini yanada oshiradi.
Shu bilan birga, bu yerda qo‘lyozmalarni ilmiy o‘rganish, restavratsiya qilish, arxiv materiallarini tizimlashtirish va zamonaviy texnologiyalar asosida raqamlashtirish uchun barcha zarur sharoitlar yaratilgan.
Gazetada O‘zbekistonning YUNЕSKO va boshqa xalqaro tashkilotlar bilan madaniy merosni muhofaza qilish sohasidagi hamkorligi, tarixiy obidalarni asrab-avaylash, ularni xalqaro turizm va ilmiy tadqiqotlar bilan uyg‘un rivojlantirishga qaratilgan sa’y-harakatlari haqida so‘z yuritilgan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati