O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari diniy boshqarmasi raisi, besh respublika muftiysi
(muftiylik yillari: 1989–1993)
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf 1952 yil Andijon viloyatida tavallud topgan. 1989 yil O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari diniy boshqarmasi raisi, muftiy, SSSR Oliy Kengashi deputati etib saylangan.
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning xizmatlari:
• 1989 yil O‘zbekiston hukumati qarori bilan Toshkentdagi tarix muzeyida saqlanayotgan Usmon mus'hafi Diniy idoraga topshirildi;
• 1990 yil Markaziy Osiyo respublikalaridan 500 nafar musulmon Toshkent shahridan hajga jo‘nadi. Bu paytgacha sobiq ittifoqdagi barcha respublikalaridan 20-30 kishigina hajga yuborilar edi;
• Saudiya Arabistonidagi «Islom olami robitasi» rahbariyati bilan muzokaralar natijasida sobiq ittifoq musulmonlariga 1 000 000 dona mus'haf hadya qilindi;
• Ramazon va Qurbon hayitlari O‘zbekiston Respublikasida bayram va dam olish kunlari deb e’lon qilinib, davlat miqyosida keng nishonlanadigan bo‘ldi;
• 1991 yilda Namanganda “Mulla Qirg‘iz” o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasi tashkil etildi;
• 1992 yilda Buxoroda “Jo‘ybori Kalon” ayol-qizlar, Qashqadaryoda “Xoja Buxoriy”, Xorazmda “Faxriddin ar-Roziy”, Qoraqalpog‘istonda “Muhammad al-Beruniy”, Andijonda “Sayyid Muhyiddin maxdum” o‘rta maxsus islom ta’lim muassasalari tashkil etildi.
Xalqaro tashkilotlar a’zoligi:
• Islom olami Robitasi ta’sis majlisi (Makka shahri);
• Butun dunyo mutafakkir ulamolari yig‘inining ijroiya qo‘mitasi (Makka shahri);
• Butun jahon musulmon ulamolari xalqaro uyushmasi;
• Butunjahon islomiy xalq boshqaruvining bosh kotibiyati;
• Butun jahon tasavvuf uyushmasi;
• Butun dunyo da’vat uyushmasi;
• Butun dunyo masjidlar uyushmasi;
• Butun dunyo Islom uyushmasi (Islomobod shahri);
• Oli Bayt «Islomiy tafakkur» qirollik akademiyasi (Iordaniya).
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf tafsir, hadis, aqoid, fiqh, tasavvuf, tarix va boshqa ilmlarga doir yuzdan ortiq asarlar muallifi.
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf 2015 yili Toshkent shahrida vafot etdi.
2023 yil 27 iyunda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning farmoni bilan Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf hazratlari “Oliy darajali Imom Buxoriy» ordeni bilan mukofotlandi.
Pokistonning ommabop “Discover Pakistan” telekanalida O‘zbekistonda bo‘lib o‘tgan I Xalqaro islom sivilizatsiyasi forumi bag‘ishlangan maxsus ko‘rsatuv efirga uzatildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Urdu tilida namoyish qilingan mazkur teleloyiha I Xalqaro islom sivilizatsiyasi forumida ishtirok etgan “Discover Pakistan” ijodiy jamoasi tomonidan tayyorlangan.
Unda forumning asosiy natijalari, uning xalqaro ahamiyati va O‘zbekistonning islom sivilizatsiyasi merosini asrab-avaylash va diniy-ma’rifiy sohadagi islohotlari xususida so‘z yuritildi.
Efir davomida forum turli mamlakatlardan kelgan taniqli olimlar, dinshunoslar, davlat va jamoat arboblarini bir maydonga jamlagan nufuzli xalqaro muloqot platformasi sifatida e’tirof etildi. Muallif ta’kidlanganidek, anjuman diniy bag‘rikenglik, millatlararo totuvlik, ma’rifiy islom g‘oyalarini keng targ‘ib qilish, ekstremizm va radikalizmga qarshi ma’naviy-ma’rifiy yondashuvlarni mustahkamlashga qaratilgan dolzarb tashabbuslarni ilgari surdi.
Ko‘rsatuvda O‘zbekiston Prezidenti rahbarligida yurtimizda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar, buyuk allomalar merosini chuqur o‘rganish, ilmiy tadqiqotlarni qo‘llab-quvvatlash hamda islom madaniyati va sivilizatsiyasiga oid boy merosni xalqaro maydonda targ‘ib etish borasidagi ishlarga alohida e’tibor qaratildi. Samarqand, Toshkent va Termiz kabi ilm-fan markazlarining jahon islom sivilizatsiyasi taraqqiyotida tutgan o‘rni haqida ham batafsil ma’lumot berildi.
Ko‘rsatuvda forum ishtirokchilari bo‘lgan bir qator xorijiy olimlarning intervyulari ham o‘rin olgan. Xorijiy ekspertlar mazkur forum mamlakatlar va turli xalqlar o‘rtasidagi madaniy-gumanitar hamkorlikni yanada mustahkamlash, diniy bag‘rikenglik va o‘zaro hurmat tamoyillarini keng targ‘ib qilishda muhim ahamiyat kasb etganini qayd etdi.
Teledastur boshlovchisi aytganidek, forum doirasida qabul qilingan tashabbuslar xalqaro hamjamiyat tomonidan ijobiy baholanmoqda va ular ilm-fan, ta’lim va madaniy muloqotni rivojlantirishga xizmat qiladi. “O‘zbekistonning ochiq va konstruktiv tashqi siyosati hamda xalqaro muloqot maydonlarini tashkil etish borasidagi sa’y-harakatlari yuksak baholandi”, – deya ta’kidlagan muallif.
“Discover Pakistan” telekanali orqali efirga uzatilgan mazkur ko‘rsatuv Pokiston jamoatchiligini O‘zbekistonning boy ma’naviy-ma’rifiy merosi va I Xalqaro islom sivilizatsiyasi forumining mazmun-mohiyati bilan yaqindan tanishtirishga xizmat qildi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati