Ruh o‘lmaydi… balki qaytadi
Inson qanday qilib uyqusida aqlga sig‘mas manzaralarni ko‘radi?
Qanday qilib kuladi, yig‘laydi, qo‘rqadi, og‘riqni his qiladi… holbuki u uxlab yotadi?
Hech xayolingizdan o‘tganmi:
Nabiy alayhissalom Isro va Me’roj kechasida payg‘ambarlar bilan qanday uchrashdilar… ular esa olamdan o‘tgan edilar?
Bu sirning barchasi o‘sha ajoyib maxluqda, ya’ni ruha.
Doktor Mustafo Mahmud aytadi:
Kecha ulug‘ shayx Muhammad Mutavalliy Sha’roviy rahimahullohning ruh haqidagi ajoyib darsini eshitdim…
Bu – faqat Alloh bilgan ilohiy sir, u bunday deydi:
Ayrimlar savol beradi:
Qanday qilib Payg‘ambar Muhammad alayhissalom Baytul-Maqdisda barcha payg‘ambarlar bilan uchrashdilar, holbuki ular vafot etgan edilar?
Javob juda oddiy:
Bu – Allohning qudrati!
Chegarasi yo‘q, idrok qilib bo‘lmas qudrat.
Qanday qilib bedor holdagi ruhimiz bilan tushdagi ruhimiz farq qilsa…
Uyquda ko‘zlarimiz yopiq bo‘ladi, lekin biz to‘liq bir olamni yashaymiz!
Ko‘ramiz, eshitamiz, quvonamiz, qo‘rqamiz, og‘riq sezamiz, ba’zan qo‘rqib uyg‘onib:
Alhamdulillah… bu faqat tush ekan! deymiz.
Ba’zan esa chiroyli tushdan tabassum bilan uyg‘onib, uning xotirjamligi butun kun davomida biz bilan qoladi.
Ruhlarimiz chiqib ketadi, sayr qiladi…
Haqiqatda tanimagan insonlar bilan uchrashadi, bedor holda his qilmaydigan olamlarga kiradi.
Barzaxdagi ruhlarimiz… va Qiyomatdachi?
Ruhlarimiz barzax olamida ham boshqacha bo‘ladi,
Qiyomat kuni esa… Eng yuksak darajalarga ko‘tariladi,
ko‘z ko‘rmagan, quloq eshitmagan, inson qalbiga ham kelmagan narsalarni ko‘radi.
Bu – Allohning qudrati, u bilan habibimiz Mustafo alayhissalom payg‘ambarlarni tushda emas, hushyor holda ko‘rdilar.
Meni doim taassurotga soladigan ibora bor: biror kishi vafot etganda muazzin: “Falonchi falon o‘g‘li Allohning rahmatiga ko‘chdi” deydi.
Qanday taskinli so‘z… U o‘lmadi… balki ko‘chdi!
Allohning rahmatiga, mehriga, mutlaq adolatiga ko‘chdi.
Foniy tanaga mahbus bo‘lgan ruhi endi boshqa olamga yo‘l oldi, bizning dunyomizga hech o‘xshamaydigan olamga.
Ruh o‘lmaydi… balki qaytadi.
Ruh yo‘q bo‘lmaydi, azizlar…balki ko‘chadi, yuksaladi, ko‘tariladi, o‘zining asl vataniga qaytadi.
Bu yer hech qachon bizning doimiy maskanimiz bo‘lmagan, bu – foniy dunyo, boqiy emas, dam olish uchun emas, imtihon uchun yaratilgan yer.
Alloh taolo aytadi: “O‘limni ham, hayotni ham yaratgan – sizlarning qaysingiz yaxshiroq amal qilishingizni sinash uchun”.
Duo: Yo Alloh! Ruhlarimizni yengil, xotirjam va pok qil, Seni rozi qilgan holda, imon va ofiyat bilan Senga ko‘tarilishini nasib et.
Homidjon qori ISHMATBЕKOV
Shu yilning 3 avgust kuni O‘zbekiston Respublikasi Din ishlari bo‘yicha qo‘mitasi, BMT Taraqqiyot dasturi va Islom taraqqiyot banki hamkorligida “O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish: imkoniyatlar va qiyinchiliklar” mavzusida davra suhbati tashkil etildi. Unda mutaxassislar tomonidan ishlab chiqilgan O‘zbekistonda vaqf tizimini joriy etish konsepsiyasining natijalari va tavsiyalari taqdim etilib, atroflicha muhokama qilindi.
Davra suhbatida qator davlat, nodavlat va diniy-ma’rifiy tashkilotlar vakillari, jumladan, O‘zbekiston musulmonlari idorasi, “VAQF” xayriya jamoat fondi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi, Istiqbolli loyihalar milliy agentligi, Iqtisodiyot va moliya, Adliya hamda Madaniyat vazirliklari, Markaziy bank, Soliq qo‘mitasi va Savdo-sanoat palatasi mas’ullari, shuningdek, O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi va Toshkent islom instituti ustozlari hamda islom moliyasi yo‘nalishida faoliyat yuritayotgan konsalting kompaniyalari vakillari ishtirok etdi.
Islom ijtimoiy moliyasining muhim vositasi bo‘lgan vaqf tarixan ijtimoiy farovonlik va jamiyat rivojini ta’minlashning muhim institutsional mexanizmi bo‘lib xizmat qilgan. Zamonaviy sharoitda u barqaror rivojlanishga ulkan hissa qo‘shuvchi tizim sifatida e’tirof etilmoqda. Jahon banki, Xalqaro islom moliya ta’limi markazi (INCEIF) va Xalqaro islom moliyasi shariat tadqiqot akademiyasi (ISRA)ning hamkorlikdagi hisobotiga ko‘ra, bugungi kunda global vaqf aktivlarining qiymati 100 milliarddan 1 trillion AQSH dollarigacha baholanmoqda.
Tadbir davomida soha mutaxassislari tomonidan qator dolzarb mavzularda ma’ruzalar qilindi. Xususan, islom moliyasi bo‘yicha xalqaro ekspert, doktor A’lam Asadov “Vaqfning asosiy tamoyillari, barqaror rivojlanish va xalqaro ilg‘or tajriba” mavzusida hamda BMTTD eksperti, doktor Ixtiyorjon To‘raboyev “O‘zbekistondagi hozirgi vaqf tizimining holati: asosiy kamchiliklar va tarkibiy muammolar” mavzusida taqdimot qilishdi. Taqdimotlar yakunida “Al-Muomalat” kompaniyasi rahbari Iskandar Tursunov, “Mezon kengashi” direktori Muzaffar Xusniddinov hamda “Islamic Business and Finance” (IsBF) ta’sischisi Jahongir Imamnazarovlar tizimni rivojlantirish bo‘yicha o‘zlarining amaliy taklif va mulohazalarini o‘rtoqlashdi.
Xulosa qilib aytganda, mazkur tadbir manfaatdor tomonlar uchun O‘zbekistonda tizimli vaqf mexanizmini joriy etishning tegishli huquqiy, me’yoriy va institutsional bazasini ishlab chiqish bo‘yicha muhim muhokama maydoni bo‘lib xizmat qildi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati