Sayt test holatida ishlamoqda!
28 Avgust, 2026   |   15 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:21
Quyosh
05:45
Peshin
12:24
Asr
17:06
Shom
19:07
Xufton
20:26
Bismillah
28 Avgust, 2026, 15 Rabi`ul avval, 1448

Sukut saqlashning 703 ta eng muhim foydasi (5-qism)

27.01.2026   11867   8 min.
Sukut saqlashning 703 ta eng muhim foydasi (5-qism)

1-qism2-qism3-qism, 4-qism

faqat ASOSIYLARIni sanab o‘tamiz 

ULUG‘  USTOZ  ULAMOLARIMIZ  bayon  qilib  berganlar:  

SUKUT saqlashning

703 ta eng muhim XISLATI (faqat ASOSIYLARI)

 

 

 

  1. Sukut — TILNING QALQONI.
  2. Sukunat til gunohlaridan saqlaydi.
  3. Qulf — eshik uchun, sukut — til uchun.
  4. Ortiqcha so‘z — ko‘p gunohning eshigi.
  5. Tilga eng yaxshi tarbiyachi — sukut.
  6. Sukunat — tilni tozalovchi omil.
  7. Xatoli qarordan asraydi.
  8. Har bir gapning o‘rni borligini anglatadi.
  9. Insonni haddan tashqari gaplardan saqlaydi.
  10. Shoshmaslikni o‘rgatadi.
  11. Ortiqcha so‘zdan asraydi.
  12. So‘zning qudratini his qildiradi.
  13. So‘zga qiymat beradi.
  14. Yaxshi o‘ylashga sharoit yaratadi.
  15. Farosatni kuchaytiradi.
  16. Ortiqcha ehtiroslarni tartibga soladi.
  17. Mulohaza qilishni o‘rgatadi.
  18. So‘z va amalni birlashtiradi.

 

 

  1. Sukut — NIZOLARNING YECHIMI.
  2. Janjalni sukut o‘chiradi.
  3. Sukunat — totuvlik kaliti.
  4. G‘iybatdan sukut bilan qochiladi.
  5. Sukunat — har bir nizoning eng yaxshi yechimi.

 

 

  1. Sukut — GUNOHDAN SAQLOVCHI QALQON.
  2. Sukut til gunohlarini kamaytiradi.
  3. Sukut behuda gapdan asraydi.
  4. Sukut — nojo‘yalikdan uzoqlashtiradi.
  5. Sukut — tilni poklaydi.
  6. Sukut — taqvoga yetaklaydi.
  7. Qiyinchiliksiz ibodat.
  8. Gunohdan asraydi.
  9. Tafakkurni kuchaytiradi.
  10. Zikrga sharoit yaratadi.
  11. Niyatni tozalaydi.
  12. Sukunat ibodatni samimiy qiladi.
  13. Bilimsizlik ayblaridan to‘siq.
  14. Sukut — havo va hasadga qarshi.
  15. Ko‘p so‘z hasadni qo‘zg‘aydi, sukut uni o‘chiradi.
  16. Sukunat nafsni tarbiyalaydi.
  17. Sukunat — ichki poklik.
  18. Sukunat — hasadga qarshi qalqon.

 

 

Sukutning RUHIY FAZILATLARI:

  1. Sukut — qalbning oromgohidir.
  2. Sukut — ruhni poklaydi.
  3. Sukut — g‘ashlikni ketkazadi.
  4. Sukut — fikrni sokinlashtiradi.
  5. Sukut — munosiblikka yetaklaydi.
  6. Sukut — ruhiy quvvat manbai.
  7. Sukut — ehtirom belgisi.
  8. Sukut — hayotni chuqur anglashga yordam.
  9. Sukut — shoshma-shosharlikda qalqon.
  10. Sukut — qalb ravshani.

 

 

  1. Sukut — RUHIY BAQUVVATLIKNING BЕLGISI.
  2. Sukut his-tuyg‘ularni boshqaradi.
  3. Sukut qahru-g‘azabni nazorat qiladi.
  4. Sukut irodani mustahkamlaydi.
  5. Sukut — botiniy kuch.
  6. Sukut — qalbning ozuqasi.

 

 

  1. Sukut — RUHIY POKLIK VA ILOHIY YAQINLIK.
  2. Sukut ibodatni mukammal qiladi.
  3. Sukut — zikrga tayyorlov.
  4. Sukut — qalbni Parvardigori olamga yaqinlashtiradi.
  5. Sukut — ruhning soflashuvi.
  6. Sukut — imon va ixlosning nishoni.
  7. Sukut — taqvo ramzi.
  8. Sukut — ixlosning isboti.
  9. Zikrga kuch sukutdan keladi.
  10. Sukunat — imonning suyanchig‘i.
  11. Gap foydasiz bo‘lsa — sukut buyuk ibodat.

 

 

RUHIY FOYDALAR:

  1. Ichki xotirjamlikni oshiradi.
  2. Asabni tinchlantiradi.
  3. Qalbni yengil qiladi.
  4. Ruxiy iztirobni kamaytiradi.
  5. Vahimani pasaytiradi.
  6. Qo‘rquvni nazorat qiladi.
  7. Ichki muvozanat yaratadi.
  8. Sabrni mustahkamlaydi.
  9. G‘azabni bosadi.
  10. Sukunat insonda bardosh tuyg‘usini kuchaytiradi.
  11. Norozilikni kamaytiradi.
  12. Havas va hasadni so‘ndiradi.
  13. Ruhiy xastaliklarni yengillashtiradi.
  14. Hadikni bartaraf qiladi.
  15. O‘z-o‘zini nazorat qilib borishni kuchaytiradi.
  16. Qalb tozaligiga xizmat qiladi.
  17. Fazilatli xislatlarni uyg‘otadi.
  18. Ixlosni oshiradi.
  19. Qalbda ortiqcha g‘ovurni yo‘q qiladi.
  20. Tavakkulni mustaxkamlaydi.
  21. Imonni mustahkamlashga yordam beradi.
  22. Go‘zal xulqni charxlaydi.
  23. Befoyda xayollarni kamaytiradi.
  24. Vujudga yengillik baxsh etadi.
  25. Ichki quvvatni tiklaydi.
  26. Yo‘qotilgan ruhiy resurslarni to‘ldiradi.
  27. Salbiy emotsiyalarni yuvib tashlaydi.
  28. Ildam otilishdan saqlaydi.
  29. Ichki gaplar yukini yengil qiladi.
  30. Baquvvat ruhiy energiyaga sabab bo‘ladi.
  31. Befoyda ehtiroslarni so‘ndiradi.
  32. Ichki quvvatni boshqarishga o‘rgatadi.
  33. Og‘riq hissini yengillashtiradi.
  34. Ruxiy chorasizlikni pasaytiradi.
  35. Sevimli ishlarga motivatsiyani oshiradi.
  36. Hovliqmaslikni o‘rgatadi.
  37. Ichki totuvlikni paydo qiladi.
  38. Qanoatni oshiradi.
  39. Bandlikni qisqartiradi.
  40. Uyat tuyg‘usini qo‘llab-quvvatlaydi.
  41. To‘siqsiz qo‘rg‘on.
  42. Sukunat insonni ruhan baquvvat qiladi.

 

 

 

DONOLARNING HIKMATLI XULOSALARI:

 

  1. Sukut — donolik kaliti.
  2. Sukut — qalb va aqlni uyg‘unlashtiradi.
  3. Sukut — hayotdagi har lahzani qadrlash imkoni.
  4. Sukut — fikr va xulqni tartibga soladi.
  5. Sukut — bahs va ziddiyatlarni tinch qiladi.
  6. Qulf — eshik uchun, sukut — til uchun.
  7. Sukut — insonga sabr va o‘zaro hurmatni o‘rgatadi.
  8. Sukut — ruhiy tinchlik va energiya manbai.
  9. Sukut — fikrlarni chuqur anglashga yordam beradi.
  10. Sukut — falsafaning cho‘qqisi.
  11. Sukut — odob va madaniyatning ajralmas qismi.
  12. Sukut — hayotdagi xayol va amalni uyg‘unlashtiradi.
  13. Sukut — so‘zsiz ham ta’sir ko‘rsatadi.
  14. Sukut — tafakkur va his-tuyg‘ularni uyg‘unlashtiradi.
  15. Sukut — shoshma-shosharlikdan qalqon.
  16. Sukut — bahsda g‘alaba hamda ehtirom ramzi.
  17. Sukut — insonning ichki qudrati va zehnini boyitadi.
  18. Sukut — ortiqcha gapdan va xayoldan asraydi.
  19. Sukut — oila va jamiyatda barqarorlikka yordam.
  20. Sukut — hayotdagi sinovlardan omon qolish kaliti.
  21. Sukut — har daqiqada hikmat va ma’no uyg‘otadi.
  22. Sukut — yuksak xulosa.
  23. Sukut — insonning eng oddiy, eng qimmat xislati.
  24. Sukut — insonni inson qiladigan sifatlardan biri.
  25. Sukut — har bir so‘zning qiymatini ko‘rsatadi.
  26. Sukut — qalbga olib boruvchi yo‘l.
  27. Sukut — insofning hamrohi.
  28. Sukut — haqiqiy donolik va baxt belgisi.
  29. Sukut — donolik qasrining eshigi.
  30. Aql ravshan bo‘ladi. Ortiqcha gapdan qochgan insonning fikri tozalanadi, aqli yig‘iladi.
  31. Qalb xotirjam bo‘ladi. Sukut insonni ichki tinchlikka olib boradi, asablarni tinchlantiradi.
  32. Xatolar kamayadi. Ko‘p gapda ko‘p xato bo‘ladi. Kam gapirgan odam kam adashadi.
  33. Hikmat eshitishga yordam beradi. Sukut qilgan inson yaxshi eshitadi, yaxshi eshitgan odam esa yaxshi anglaydi.
  34. Odob va kamtarlik belgisi. Sukut ‒ aql, odob, vazminlik va kamtarlikning alomati.
  35. Munosabatlarni yaxshilaydi. Sukut ayrim hollarda nizolarni oldini oladi, ehtiromni oshiradi.
  36. Gunohdan asraydi. Til gunohlarining ko‘pi ortiqcha va befoyda gapdan keladi. Sukut esa uni to‘sadi.
  37. Diqqatni oshiradi. Kam gapirgan inson ko‘proq kuzatadi ‒ natijada fikrlash tezligi ortadi.
  38. Ruhiy quvvatni tiklaydi. Sukut qalbdagi “ortiqcha yuk”ni tashlab, insonni yengillashtiradi.
  39. Kim “Muhammad sallallohu alayhi vasallamga ummatman, U Zotga ergashaman, U Zotdan o‘rnak olaman”, desa, hech ham talashib-tortishuvchi bo‘lmasin!
  40. So‘zga qiymat beradi. Kam gapirgan odamning har bir so‘zi ta’sirli va qabul qilinadi.
  41. Sukut — hikmat manbai.
  42. Sukut — qalbga orom, aqlga nur, tilga tarbiya.
  43. Sukut — nur, tozalik va baraka manbai.
  44. Sukut — oilada baraka.
  45. Sukut — insonning eng buyuk tarbiyachisi va donolikka yetaklovchi yo‘ldir.

 

 

 

DONOLAR tavsiyalari:

 

  1. Gapirishdan oldin o‘ylanmoq darkor.
  2. His-tuyg‘ular kuchli bo‘lsa ham sabr bilan sukut saqlash — aqlli insonning yo‘li.
  3. Muhim muloqotlarda avvalo tinglash, keyin so‘zlash — oltin qoida.
  4. Bahs va ziddiyatlarda so‘z ortiq bo‘lmasin, sukut bilan hal qilishga harakat qilish lozim.
  5. Kim “Muhammad sallallohu alayhi vasallamga ummatman, U Zotga ergashaman, U Zotdan o‘rnak olaman”, desa, hech ham talashib-tortishuvchi bo‘lmasin!
  6. Har kuni bir lahza sukut — ruh va aql uchun mashq bo‘ladi.
  7. Sukut — insonni inson qiladigan sifatlardan biri.
  8. Sukut — insonning eng oddiy, eng qimmat xislati.
  9. Sukut — kichiklikda ulug‘lik.
  10. Sukut — qalbga olib boruvchi yo‘l.
  11. Sukut — hayotdagi sinovlardan omon qolish kaliti.
  12. Sukutni o‘z vaqtida, o‘z paytida, o‘z o‘rnida va o‘z me’yorida qo‘llashlik — hikmat, aql va haqiqiy donolik belgisidir.

 

Mehribon Parvardigorimiz o‘zlarimizni ham, farzand-zurriyotlarimizni ham O‘zi buyurgan, Janobi Payg‘ambarimiz sallallohu alayhi vasallam tavsiya etgan, o‘tmishda o‘tganlarimizning ruhlari shod bo‘ladigan, xalqimiz xursand bo‘ladigan, ota-onalarimiz rozi bo‘ladigan yo‘llardan yurishimizni nasib etsin!

 

Ibrohimjon domla Inomov.

 

Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Imom Buxoriy yurtida buyuk allomalar merosi ilm, ma’rifat va tadqiqotlar bilan yanada boyimoqda

21.08.2026   43611   5 min.
Imom Buxoriy yurtida buyuk allomalar merosi ilm, ma’rifat va tadqiqotlar bilan yanada boyimoqda

Shu kunlarda joylarda Vatanimiz davlat mustaqilligining 35 yilligini nishonlamoqda. O‘tgan yillarga nazar tashlasak, istiqlol nafaqat siyosiy va iqtisodiy mustaqillik, balki buyuk ajdodlar merosi va ma’naviy ildizlariga qaytish imkonini berganini yanada chuqur his etamiz.
 
Ayniqsa, keyingi yillarda Yangi O‘zbekistonda Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan ilm-ma’rifat, diniy ta’lim va buyuk allomalarimiz merosini o‘rganish sohasida amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar bu borada mutlaqo yangi bosqichni boshlab berdi.

Prezidentimiz 2017 yildayoq yurtimizda shakllangan buyuk ilmiy maktablarni qayta tiklash, xususan, Samarqandda hadisshunoslik maktabini tashkil etish tashabbusini ilgari surgan edi. Oradan ko‘p o‘tmay bu ezgu g‘oya amaliy ifodasini topdi. Davlatimiz rahbarining 2018 yil 16 apreldagi «Diniy-ma’rifiy soha faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi Farmoni asosida Samarqandda Hadis ilmi maktabi tashkil etildi. Shu yilning 1 noyabrida qabul qilingan Hukumat qarori bilan uning faoliyatining tashkiliy-huquqiy asoslari belgilab berildi.

Bu voqea, bizningcha, shunchaki yangi ta’lim muassasasining ochilishi emas edi. Bu – Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Imom Dorimiy kabi buyuk muhaddislarni yetishtirgan zaminda hadis ilmining uzoq asrlik an’analarini zamonaviy asosda davom ettirish yo‘lidagi tarixiy qadam bo‘ldi.

Hadis ilmi maktabi oldiga Qur’oni karim va hadislarning asl mohiyatini teran anglaydigan, hadis ilmining ilmiy-nazariy asoslarini puxta egallagan, buyuk muhaddislarimiz merosini chuqur o‘rganadigan va mustaqil ilmiy tadqiqot olib bora oladigan yetuk mutaxassislarni tayyorlash vazifasi qo‘yildi. Eng muhimi, hadislarda mujassam bo‘lgan ezgulik, halollik, adolat, bag‘rikenglik, vatanparvarlik, ota-onaga ehtirom, inson qadrini ulug‘lash singari umuminsoniy g‘oyalarni xalqimiz, ayniqsa, yosh avlodga to‘g‘ri va ilmiy asosda yetkazish ta’lim dargohining muhim vazifalaridan biriga aylandi. Bugun Hadis ilmi maktabida ta’lim jarayoni nazariy bilim berish bilan cheklanib qolmay, amaliy mashg‘ulotlar bilan ham uzviy bog‘langan. Talabalar hadislarni taxrij qilish, ya’ni ularning asl manbalarini aniqlash, rivoyat yo‘llari va sanadlarini o‘rganish, hadis matnlarini sharhlash va ilmiy tahlil qilish, ularni mavzu va mazmuniga ko‘ra tasniflash, shuningdek, hadis manbalari va ilmiy asarlarni tadqiq qilish bo‘yicha amaliy ko‘nikmalarni egallamoqdalar.

Ayni paytda, Hadis ilmi maktabining Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi bilan yonma-yon faoliyat yuritayotgani ham o‘ziga xos ilmiy-ma’rifiy muhitni yuzaga keltirmoqda. Buyuk muhaddis Imom Buxoriy hazratlarining boy ilmiy merosini o‘rganish, uni jahon ilm ahliga yetkazish, zamonaviy tadqiqotlar bilan boyitish yo‘lida amalga oshirilayotgan ishlar yoshlarimiz uchun ulkan ilmiy maktab vazifasini o‘tamoqda.
Bugun Samarqand zaminida Imom Buxoriy nomi bilan bog‘liq ulkan bunyodkorlik ishlarining amalga oshirilishi ham xalqimizning o‘z buyuk ajdodiga bo‘lgan yuksak ehtiromining ifodasidir. Imom Buxoriy majmuasining zamon talablari asosida qayta bunyod etilishi, uni ilm-ma’rifat, tarbiya va ziyorat maskaniga aylantirishga qaratilgan ishlar nafaqat yurtimiz, balki butun islom olami uchun katta ahamiyatga ega.
Yangi O‘zbekistonda diniy-ma’rifiy sohaga bo‘lgan munosabatning eng muhim jihati shundaki, ajdodlar merosi faqat tarixiy faxr sifatida emas, balki bugungi va kelajak avlod tarbiyasiga xizmat qiladigan ulkan ma’naviy xazina sifatida o‘rganilmoqda. Imom Buxoriyning ilmga sadoqati, haqiqatni izlashdagi matonati, hadislarni qabul qilishdagi yuksak ilmiy mezonlari bugungi yoshlarimiz uchun ham ibrat maktabidir.
So‘nggi yillarda yurtimizda Islom sivilizatsiyasi markazi, Imom Buxoriy, Imom Moturidiy, Imom Termiziy, Bahovuddin Naqshband ilmiy-tadqiqot markazlari, Hadis ilmi maktabi kabi qator ilm va ma’rifat maskanlarining tashkil etilgani ham ushbu siyosatning uzviy natijasidir.

Bularning barchasi zamirida bitta buyuk maqsadni ko‘rish mumkin: ma’rifatli, o‘z tarixini biladigan, ajdodlari merosi bilan faxrlanadigan, ayni paytda zamonaviy bilim va tafakkurga ega avlodni voyaga yetkazish. Biz, Hadis ilmi maktabi jamoasi, yaratib berilayotgan bunday imkoniyatlarni katta ishonch va yuksak mas’uliyat sifatida qabul qilamiz. Chunki buyuk muhaddislar yurtida hadis ilmini o‘rganish va o‘rgatish faqat kasbiy vazifa emas, balki ajdodlar oldidagi ma’naviy burch hamdir.

Mustaqilligimizning 35 yilligi arafasida ortga nazar solib, bugungi natijalarni sarhisob qilar ekanmiz, istiqlolning qadrini yana bir bor teran his etamiz. Agar mustaqillik xalqimizga o‘z taqdirini o‘zi belgilash huquqini bergan bo‘lsa, Yangi O‘zbekistondagi islohotlar milliy va diniy-ma’rifiy merosimizni chuqur o‘rganish, uni dunyoga munosib tarzda namoyon etish uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochdi. Endilikda bizning vazifamiz – ana shu imkoniyatlardan samarali foydalanib, Imom Buxoriy va boshqa buyuk allomalarimiz qoldirgan ilmiy merosni yanada chuqur tadqiq etish, uning insonparvarlik va ma’rifatparvarlik g‘oyalarini yosh avlod qalbiga yetkazishdir. Zero, o‘z o‘tmishini anglagan, ilmni qadrlagan va ma’rifatga tayangan xalqning kelajagi hamisha porloq bo‘ladi.

Barot Amonov, Hadis ilmi maktabi rektori.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari