Sayt test holatida ishlamoqda!
16 Iyul, 2026   |   2 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:23
Quyosh
04:58
Peshin
12:34
Asr
17:40
Shom
19:58
Xufton
21:31
Bismillah
16 Iyul, 2026, 2 Safar, 1448
Maqolalar

Ekran ortidagi tajovuz

30.01.2026   8165   2 min.
Ekran ortidagi tajovuz

Bugun biz axborot asrida yashayapmiz. Tugmani bir bosish bilan dunyoning istalgan nuqtasidagi yangilikdan boxabar bo‘lamiz. Biroq, bu imkoniyat o‘zi bilan birga ma’naviy inqirozni ham olib keldi.

Internetdagi anonimlik va chegarasizlik madaniyatsizlikka yo‘l ochib berdi. Ayniqsa, so‘nggi paytlarda tarmoqlarda olimlarni, ziyolilarni va o‘z sohasining mutaxassislarini haqorat qilish, ularni obro‘sizlantirishga urinish holatlari tez-tez uchramoqda.

Tarixdan ma’lumki, qaysi jamiyatda ilm ahli qadrlansa, o‘sha yurt yuksalgan. Olim – bu yillar davomida misqollab bilim yiqqan, uyqusiz tunlar, mashaqqatli mehnat evaziga shu darajaga chiqqan va jamiyatga naf keltiradigan shaxs bo‘lib yetishgan. Uni haqorat qilish nafaqat bir insonga, balki u ifodalayotgan ilmga, ma’rifatga va tafakkurga qilingan tajovuzdir.

Ziyoli insonlarni qadrlash shunchaki insoniy fazilat emas, balki ilohiy buyruqdir. Qur’oni Karimda olimlarning maqomi haqida shunday marhamat qilinadi:

«...Alloh sizlardan iymon keltirganlarni va ilm berilganlarni darajalarga ko‘tarur...» (Mujodala surasi, 11-oyat).

Alloh taolo darajasini baland qilib qo‘ygan shaxslarni internetda pastga urishga urinish, nafaqat ilmga, balki ilohiy taqsimotga ham hurmatsizlikdir.

Olimlarni obro‘sizlantirishga urinishlarning bir nechta sababi bor:

  • Johillik: Ilmdan yiroq kimsalar olimlarning fikrlarini tushunmaydi, buni "xato" deb o‘ylaydi va ularning qadrini to‘g‘ri baholay olmaydi.
  • E’tibortalabalik: Mashhur insonga tosh otish orqali o‘zining borligini ko‘rsatishga urinadi, “xayp” qilmoqchi bo‘ladi va shu orqali “obunachilarga” ega bo‘lishga harakat qiladi.
  • Mas’uliyatsizlik: Ekran ortida o‘tirib, “menga hech kim hech narsa qilolmaydi” degan xomxayolga beradi.

Ilmiy bahs-munozara sog‘lom jamiyat belgisi. Agar biror olimning fikriga qo‘shilmasangiz, uning fikrlariga ilmiy asoslangan raddiya yozing. Ammo shaxsiyatga o‘tish, oilasini yoki obro‘sini tajovuz va haqorat qilish, bu zaiflik va madaniyatsizlik alomatidir.

Ilm ahlini xor qilgan jamiyatda baraka bo‘lmaydi va u yerda adolat qaror topmaydi.

Shuni yodda tutish kerakki, O‘zbekiston qonunchiligiga ko‘ra, internetdagi haqorat va tuhmat uchun ma’muriy hamda jinoiy javobgarlik belgilangan. Ijtimoiy tarmoqda yozilgan har bir so‘z uchun qonun oldida javob berishga to‘g‘ri kelishi ham mumkin.

Internet bizning madaniyatimiz ko‘zgusi. Bu ko‘zguni haqorat va nafrat bilan emas, hurmat va ilm bilan to‘ldiraylik. Zero, olimlarni asrash kelajakni asrash demakdir.

Shermuhammad Boltayev,

Xorazm viloyati Shayx Qosim bobo

masjidi imom-xatibi

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

O‘zbekiston va Indoneziya o‘rtasida ziyorat turizmi yangi bosqichga chiqmoqda

14.07.2026   8570   3 min.
O‘zbekiston va Indoneziya o‘rtasida ziyorat turizmi yangi bosqichga chiqmoqda

G‘arbiy Yava provinsiyasining ma’muriy markazi Bandung shahrida O‘zbekiston turizm imkoniyatlariga bag‘ishlangan tadbir tashkil etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri.

Mazkur tadbir O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosi va ziyorat turizmi imkoniyatlarini Indoneziya jamoatchiligiga keng tanitish, ikki davlat o‘rtasida turizm sohasidagi hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqishga qaratildi.

Tadbir avvalida G‘arbiy Yava provinsiyasining iqtisodiy va demografik salohiyati haqida ma’lumot berildi. Aholisi qariyb 51 millionni tashkil etuvchi mazkur hudud Indoneziyaning eng yirik va iqtisodiy jihatdan eng rivojlangan mintaqalaridan biri hisoblanadi.

Hududda avtomobilsozlik, elektronika, to‘qimachilik, kimyo sanoati, logistika va xizmat ko‘rsatish sohalari jadal rivojlangan. Shu bilan birga, G‘arbiy Yava Indoneziyada haj va umra xizmatlari bozorining yetakchi markazlaridan biri sifatida ham tanilgan bo‘lib, aholisining katta qismi musulmonlardan iborat.

Uchrashuvda qayd etilganidek, G‘arbiy Yavada yuzlab litsenziyalangan haj va umra turoperatorlari faoliyat yuritadi va har yili yuz minglab fuqarolar muqaddas safarlarni amalga oshiradi. Bandung shahri esa diniy-ma’rifiy markaz sifatida muhim o‘rin tutadi. Aynan shu omillar O‘zbekiston bilan ziyorat turizmi yo‘nalishida hamkorlik uchun katta imkoniyatlar mavjud ekanini ko‘rsatadi.

Tadbirning asosiy qismi O‘zbekistonning tarixiy shaharlari – Samarqand, Buxoro, Xiva va Termizning islom sivilizatsiyasidagi o‘rni, mamlakatdagi muqaddas qadamjolar, buyuk allomalar merosi hamda so‘nggi yillarda turizm sohasida amalga oshirilayotgan islohotlarga bag‘ishlandi.

Shu bilan birga, zamonaviy turistik infratuzilma, xalqaro standartlarga javob beradigan mehmonxonalar, transport-logistika imkoniyatlari va xorijiy mehmonlar uchun yaratilgan qulayliklar haqida batafsil ma’lumot berildi.

O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi hamda Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari faoliyatiga bag‘ishlangan maxsus videoroliklar ham namoyish etildi. Taqdimot ishtirokchilarda katta qiziqish uyg‘otdi.

So‘zga chiqqan G‘arbiy Yava Haj va umra uyushmasi rahbarlari O‘zbekiston bilan hamkorlikni rivojlantirish katta salohiyatga ega ekanini ta’kidladi. Ularning fikricha, O‘zbekiston islom sivilizatsiyasining muhim markazlaridan biri bo‘lib, Imom Buxoriy, Imom Termiziy va Bahouddin Naqshband kabi allomalar merosi indoneziyalik musulmonlar uchun katta ma’naviy ahamiyatga ega.

Shuningdek, Jakarta va Toshkent o‘rtasida to‘g‘ridan to‘g‘ri aviaqatnovlarni yo‘lga qo‘yish turizm sohasidagi hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqishi qayd etildi. G‘arbiy Yavadagi yirik turoperatorlar, jumladan “DAGO Travel” kabi kompaniyalar O‘zbekiston yo‘nalishiga katta qiziqish bildirmoqda. Ayrim operatorlar har yili yuzlab indoneziyalik ziyoratchilarni O‘zbekistonga yuborish amaliyoti mavjudligini qayd etdi.

Tadbir ishtirokchilari Samarqand, Buxoro va Termiz kabi shaharlarni o‘z ichiga olgan turpaketlar indoneziyalik sayyohlar uchun juda jozibador ekanini ta’kidladi.

Anjuman yakunida O‘zbekistonga safar qilish tartibi, viza rejimlari, aviaqatnovlar, mehmonxona infratuzilmasi va turoperatorlar bilan hamkorlik masalalari muhokama qilindi.

Ushbu taqdimot O‘zbekiston va Indoneziya o‘rtasidagi ziyorat turizmi sohasida hamkorlikni yanada kengaytirish, madaniy-gumanitar aloqalarni mustahkamlash hamda mamlakatimizga indoneziyalik sayyohlar oqimini oshirishda muhim qadam bo‘lib xizmat qildi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari