O‘zbekistonning zamonaviy rivojlanish bosqichida mahalla instituti davlat va jamiyat o‘rtasidagi oltin ko‘prik vazifasini o‘tab, islohotlarning bosh harakatlantiruvchi kuchiga aylandi. Ayniqsa, 2026 yilning «Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish yili» deb e’lon qilinishi ushbu tizimni yangi sifat bosqichiga olib chiqdi.
Bugun mahalla shunchaki ma’muriy hudud emas, balki inson qadri ulug‘lanadigan, ijtimoiy va iqtisodiy muammolar bevosita joyida hal etiladigan eng xalqchil tuzilmaga aylandi.
Mahallaning ijtimoiy hayotdagi o‘rni, avvalo, uning betakror tarbiya maktabi ekanligida namoyon bo‘ladi. «Bir bolaga yetti mahalla ota-ona» tamoyili asosida shakllangan muhit yosh avlod qalbiga milliy qadriyatlarni singdirish, kattalarga hurmat va jamoaviy mas’uliyat hissini uyg‘otishda beqiyos ahamiyatga ega.
Joriy yilda mahallalarda madaniy-ma’rifiy tadbirlarning yangicha mazmun kasb etishi, keksalar o‘giti va jamoatchilik nazoratining kuchayishi jamiyatda sog‘lom ma’naviy muhitni qaror toptirmoqda.
«Mahalla yettiligi» tizimining to‘liq mustaqilligi va ularga berilgan keng vakolatlar natijasida «xonadonbay» ishlash mexanizmi o‘z samarasini bermoqda. Mahalla budjetining shakllantirilishi esa infratuzilmaviy muammolarni — yo‘l, ichimlik suvi va energiya ta’minoti kabi masalalarni tezkor, manzilli hal etish imkonini berdi.
Shu bilan birga, mahalla tinchlik va ijtimoiy adolatning bosh kafolatidir. Ijtimoiy himoya milliy agentligining har bir mahalla bilan uzviy bog‘langani yordamga muhtoj qatlamni aniqlash va ularni manzilli qo‘llab-quvvatlashda shaffoflikni ta’minladi.
Profilaktika inspektorlari va faollarning hamkorligi natijasida «xavfsiz mahalla» tamoyili hayotga tatbiq etilib, jinoyatchilikning oldini olish va oilaviy totuvlikni asrash borasida mutlaqo yangi tizim yaratildi.
Xulosa qilib aytganda, mahalla — kuchli fuqarolik jamiyatining poydevoridir. Amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar yurtimizdagi har bir fuqaroning farovon hayot kechirishiga, davlatning xalqqa yanada yaqinlashishiga xizmat qilmoqda. Zero, mahalla obod va tinch bo‘lsa, butun mamlakatda barqarorlik va yuksalish bardavom bo‘ladi.
Abdulaziz ABDULLAYEV,
Qamashi tumani “Chim” jome masjidi imom-xatibi
O‘zbekiston va YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibiyati vakillari o‘rtasida onlayn uchrashuv bo‘lib o‘tdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Mamlakatimizning YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi ko‘magida tashkil etilgan muloqotda mahalla bilan bog‘liq madaniy an’ana va urf-odatlar, ularni xalqaro darajada targ‘ib qilish istiqbollari muhokama qilindi.
YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibi Fumiko Oxinata va Osiyo-Tinch okeani mintaqasi uchun mas’ul dastur mutaxassisi Nikolas Tan mavzu yuzasidan o‘z fikr-mulohazalarini bayon etdi.
O‘zbekiston tomonidan Tashqi ishlar vazirligi, O‘zbekiston mahallalari uyushmasi hamda YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi vakillari mahallaning ko‘p asrlik tarixi, uning jamiyat hayotidagi alohida o‘rni va milliy an’analarni saqlashdagi ahamiyati haqida so‘z yuritdi.
Uchrashuvda mahalla O‘zbekiston xalqi turmush tarzining ajralmas qismi ekani ta’kidlandi. U insonlarni yaxshi qo‘shnichilik, o‘zaro yordam, hamjihatlik va katta avlod vakillariga hurmat tamoyillari asosida birlashtiradi.
YUNЕSKO Kotibiyati vakillari taqdim etilgan materiallarga katta qiziqish bildirdi. Ular O‘zbekistonda mahalla bilan bog‘liq shakllangan jamoat hayoti tartibining o‘ziga xos xususiyatlarini e’tirof etdi.
Suhbat davomida O‘zbekistonning nomoddiy madaniy merosni targ‘ib qilishdagi roli alohida qayd etildi. Shu nuqtayi nazardan, o‘zbek mahalla tizimi tajribasi YUNЕSKO Kotibiyati mutaxassislarida katta qiziqish uyg‘otdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati