Menga mustaqillikning dastlabki yillarida ham haj safariga kelish nasib etgan edi. O‘sha paytlardagi sharoit bilan bugungi imkoniyatlarni solishtirsam, rostdan ham yer bilan osmoncha farq bor. U vaqtlarda xizmat ko‘rsatish, joylashish va tashkiliy ishlar ancha qiyin kechardi.
Bugun esa hojilar uchun barcha qulayliklar yaratilgan, keksalarga alohida g‘amxo‘rlik ko‘rsatilmoqda. Hojilarga e’tibor yuqori darajaga chiqibdi. Buni yurtimiz aeroportidayoq his qildim. Xizmat ko‘rsatish juda tartibli, sifatli tashkil etilibdi. Bugungi imkoniyatlarning qiyosi yo‘q!
Ko‘zimda yosh bilan Madinai munavvaraga, Payg‘ambarimiz alayhissalom masjidlariga kirib bordim. Makkai mukarramada ham ibodatlarimizni ko‘nglimiz to‘q, xotirjam ado etyapmiz.
Biz keksalarning tillarimizda faqat duo: ilohim, yurtimizda mana shunday keng imkoniyat va yuksak e’tiborni ta’minlab berayotgan muhtaram Prezidentimiz sog‘-salomat bo‘lsinlar, el-yurt tinchligi va xalqimiz farovonligi yo‘lidagi ishlarida Alloh yor bo‘lsin».
No‘monjon SHOKIROV,
Toshkent shahri
Kech uxlash sog‘liqqa bir qancha xavf tug‘diradi.
Jigar va boshqa a’zolar o‘zini tiklay olmaydi. Inson organizmidagi barcha a’zolar tunda, ayniqsa, soat 22:00–02:00 oralig‘ida faol tiklanish jarayoniga kirishadi. Xususan, jigar soat 23:00 dan keyin tanani faol tozalash (detoksikatsiya) vazifasini bajaradi. Agar inson u paytda uxlamagan bo‘lsa, vazifa to‘liq bajarilmaydi. Bu esa charchoq, bezovtalik, tushkunlikka olib keladi.
Gormonlar muvozanati buziladi. Uyqu vaqtida, ayniqsa, soat 22:00–01:00 orasida o‘sish gormoni (melatonin va somatotropin) ishlab chiqariladi. Bu gormonlar immunitetni ko‘tarish, teri va hujayralarni tik lash, stressni kamaytirishga xizmat qiladi. Agar uxlash kechiksa, bu gormonlar kama yib boradi.
Aqliy faoliyat susayadi. E’tiborni jamlash, eslab qolish qobiliyatining pasayishi aynan o‘z vaqtida uxlamaslik bilan bog‘liq. Oqibatda ish unumdorligi yomonlashib, sifatli o‘qishga ham salbiy ta’sir qiladi.
Ruhiy muvozanat buziladi. Soat 23:00 dan keyin uxlaydigan insonlarda depressiya, qo‘rquv, ruhiy zaifliklar ko‘p kuzatiladi.
Yurak urish muvozanati yomonlashadi.
So‘nggi yillarda yurakqon tomir kasalliklari ham ko‘payib, ham “yosharib bormoqda”. Kam va o‘z vaqtida uxlamaslik yurakni zo‘riqtirib, umrning qisqarishiga sabab bo‘lmoqda. Yurakni davolash uchun o‘z vaqtida uxlash kerak.
Eng foydali uyqu esa soat 22:00 dan 05:00 gacha bo‘ladi. Chunki aynan shu soatlarda uyqu fazalari mukammal kechadi.
Internet manbalari asosida tayyorlandi.
“Hidoyat” jurnalining 2025 yil 8-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws