Alloh taolo g‘ayb narsalarni bilishiga yana bir aqliy dalil keltirgan. Kelajakda bo‘ladigan ishlar haqida bilishini hammaga oshkor qilgan. Alloh taolo marhamat qiladi:
﴿الم غُلِبَتِ الرُّومُ فِي أَدْنَى الْأَرْضِ وَهُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ فِي بِضْعِ سِنِينَ لِلَّهِ الْأَمْرُ مِنْ قَبْلُ وَمِنْ بَعْدُ وَيَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ﴾
“Alif. Laam. Miym. Rum mag‘lub bo‘ldi. Yerning eng quyi qismida. Va ular mag‘lubiyatlaridan keyin tezda g‘olib bo‘lajaklar. Sanoqli yillarda. Undan oldin ham, keyin ham barcha ish Allohdandir. O‘sha kunda mo‘minlar shodlanurlar” (Rum surasi, 1-4 – oyatlar).
Ushbu tarixiy faktlarni hatto dinsizlar ham inkor eta olmaydilar. O‘sha paytda yer yuzidagi eng qudratli ikki davlat – Fors va Rum o‘rtasida urush bo‘lib o‘tgan. Urush esa Rumning mag‘lubiyati bilan tugagan. Bundan Makka mushriklari xursand bo‘lishgan. Chunki forslar olovga sig‘inuvchi xalq bo‘lgan.
Rumliklar esa nasroniy, ya’ni ahli kitob edilar. Bu mag‘lubiyatdan musulmonlar mahzun bo‘lganlar. Ayni o‘sh paytda ushbu oyati karima nozil bo‘lib, Rumning bir necha yil (o‘n yil o‘tmasdan) g‘olib bo‘lishlari haqidagi ilohiy xushxabar kelgan.
Musulmonlar va mushriklar garov bog‘lashgan. Garov muddatini esa yetti yil qilib belgilashgan. Yetti yil o‘tgach kutilgan hodisa yuz bermagan. Musulmonlar mahzun bo‘lib Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning oldilarga kelishganda u zot sollallohu alayhi vasallam: “Sanoqli yil deganda necha yilni tushunasizlar?” deb so‘raganlar. Ular: “Uzog‘i o‘n yilni” deb javob berganlar. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Hazrat Abu Bakr roziyallohu anhuga: “Garov muddatini yana ikki yilga uzaytiringlar”, deb topshiriq berganlar. Ikki yil o‘tmasdan Rum davlati forslar ustidan g‘alaba qozongan. Shundan keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam sahobalarni garov bog‘lashdan qaytarganlar.
Endi o‘ylab ko‘raylik. Bunday xabarni insoniyatga kim bildirishi mumkin? Axir rumliklar birinchi jangda mag‘lub bo‘lgan edilar. Hech kim Rumning endi g‘alaba qilishi u yoqda tursin, o‘zini o‘nglab olishini ham xayoliga keltirmagan. Shuncha yildan keyin yuz beradigan urushning natijasini kim bunchalik aniq aytib bera oladi. Hatto urush boshlangan taqdirda ham hech kim bu urush nima bilan tugashini aniq ishonch bilan ayta olmaydi. G‘alaba qilishga har ikki tomonda ham ishonchi komil bo‘lgani uchun urushishga qaror qilinadi. Ko‘zi yetmagan urushga hech qaysi davlat tavakkal qilib kirishmaydi. Mag‘lubiyatini oldindan bilgan taraf urushga kirmaydi. Demak, natijani aniq qilib aytish hech kimning qo‘lidan kelmaydi.
Bu misolda ham Alloh taolo barcha narsani bilishini bizga ko‘rsatmoqda. Bizga ikkita katta davlat o‘rtasidagi urushning natijasini aytmoqda. Kim g‘olib, kim mag‘lub bo‘lishini aniq qilib aytmoqda. Bu urush rostan ham sodir bo‘ldi va Alloh aytganidek o‘n yillar ichida Rum davlati forslarning ustidan g‘alabaga erishdi.
Agar aksi bo‘lib bu oyat Qur’oni karimda bir oyatligicha qolaverganida nima bo‘lar edi? Allohga iymon keltirmaydiganlar musulmonlarning ustidan kulgan bo‘lardilar. Lekin rostligi isbotlanganda og‘izlariga mum tishlaydilar. Alloh taolo O‘zining butun dunyoga haqiqiy hukmron ekanini isbotlab qo‘ydi. Har bir narsani oldindan aniq bilishini ko‘rsatdi. Barcha narsa Uning izmida ekanini ayon qildi. Shu yerga kelganda Allohning quyidagi oyatini yanada teranroq anglaymiz:
﴿إِنَّمَا أَمْرُهُ إِذَا أَرَادَ شَيْئًا أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ﴾
“Bir narsani iroda qilganida Uning ishi “Bo‘l” demoqlikdir. Bas u bo‘ladi” (Yosin surasi, 82-oyat).
Bu gaplarni butun borliqning yagona yaratuvchisi bo‘lgan Alloh aytmoqda. Aqlimiz bu narsaga qanoat qilar ekan, yuqorida aytib o‘tganimiz yana bir oyatni eslab olamiz: “Allohning amri kelib bo‘ldi. Unga shoshilmanglar”.
Shayx Muhammad Mutavalli Sha’roviy rahimahullohning
"Allohning borligiga aqliy dalillar" kitobidan
Kavkaz musulmonlari idorasi raisi, Shayxulislom Ollohshukur Poshozoda O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligi bayrami munosabati bilan “Dunyo” AA orqali O‘zbekiston xalqiga samimiy tabrik va ezgu tilaklarini yo‘lladi:
– Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Qardosh O‘zbekiston xalqini istiqlol ayyomi bilan samimiy muborakbod etib, tinchlik, taraqqiyot va yangi yutuqlar uchun Alloh taolodan xayrli duolar so‘rayman.
Mustaqillik yillarida O‘zbekiston ulug‘vor tarixiy yo‘lni bosib o‘tib, mard va olijanob o‘zbek xalqining mustahkam irodasi tufayli yuksak yutuqlarga erishdi. Bugun mustaqil O‘zbekistonning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va ma’naviy sohalarda katta taraqqiyotga erishayotganiga guvoh bo‘lib turibmiz.
O‘zbekistonni ikkinchi Vatanim deb bilib, uni hamisha qalbimda asrab kelayotgan inson sifatida qardosh o‘zbek xalqining yutuqlaridan chin dildan quvonaman. O‘zbekiston rivoji va farovonligi yo‘lida bor kuch-quvvatini ayamay kelayotgan fidokor rahbar – Prezident Shavkat Mirziyoyev Janobi Oliylarining beqiyos mehnatlarini alohida e’tirof etaman.
O‘zbekiston Prezidenti boshchiligida mamlakat so‘nggi o‘n yil davomida Uchinchi Renessans davrini boshdan kechirmoqda. O‘zbekiston bugun davlat rahbarining yuksak siyosiy tafakkuri va sa’y-harakatlari tufayli islom olamida yorqin nur sochayotgan madaniy-ma’naviy markazga aylandi.
Ushbu zahmatlarning yorqin namunasi bo‘lgan Islom sivilizatsiyasi markazini butun dunyo musulmonlariga taqdim etilgan bebaho tuhfa desak, mubolag‘a bo‘lmaydi. O‘zbek mutafakkirlarining qimmatli ilmiy-ma’naviy merosini xalqaro miqyosda keng targ‘ib etish O‘zbekiston zaminining asrlar davomida shakllanib kelgan ma’rifat va irfon markazi maqomini yana bir bor ifodalaydi.
O‘zbekiston yetakchisi bilan har bir uchrashuv va muloqot men uchun muhim ahamiyatga ega bo‘lib, ko‘rsatayotgan yuksak e’tibori uchun cheksiz minnatdorlik bildiraman. Yaqinda O‘zbekiston Prezidenti tomonidan “El-yurt hurmati” ordenining topshirilishi menda faxr-iftixor tuyg‘ularini uyg‘otdi va bundan benihoya faxrlanaman.
Mustaqil O‘zbekiston bilan barcha sohalarda aloqalarimizni yanada kengaytirish xalqlarimiz uchun ko‘plab imkoniyatlar yaratadi. Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev hamda O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev o‘rtasida qaror topgan mustahkam qardoshlik munosabatlari, o‘zaro tashkil etilayotgan uchrashuvlar alohida qadr-qimmatga ega bo‘lib, bizga ma’naviy kuch bag‘ishlaydi.
Davlat rahbarlarimizning sa’y-harakatlari va oqilona siyosati tufayli Ozarbayjon va O‘zbekiston o‘rtasidagi aloqalar barcha sohalarda kengayib, qardoshligimiz ittifoqchilik darajasiga ko‘tarildi.
O‘zbekiston qalbimda alohida o‘rin tutadi. Bu mamlakatning har bir yutug‘idan behad quvonaman va uning doimo yuksak cho‘qqilarni zabt etishi uchun duolar qilaman.
O‘zbekistonda oliy diniy ta’lim olib, Ozarbayjon va Kavkazda Shayxulislomlik maqomiga ko‘tarilgan inson sifatida Ozarbayjon va O‘zbekistonning milliy-ma’naviy qadriyatlari hamda tarixiy merosimizga berilayotgan e’tiborni yuksak qadrlayman.
Dunyoda kechayotgan murakkab davrda qardosh xalqlarimiz o‘zlarining tarixiy-ma’naviy meroslariga suyangan holda munosib kelajak qurish yo‘lida ishonch bilan odimlamoqda. Turkiy davlatlar tashkiloti doirasida munosabatlarimizning yanada kengayishi Alloh taoloning bizga ko‘rsatayotgan lutfu karamidir.
Ozarbayjonning ishg‘oldan ozod etilgan hududlarida amalga oshirilayotgan bunyodkorlik va qayta tiklash ishlari, diniy-ma’naviy merosni qayta tiklash jarayoniga turkiy davlatlar orasida birinchi bo‘lib o‘z ezgu tuhfalarini taqdim etgan O‘zbekiston xalqi va davlat rahbariga chin qalbimizdan minnatdorlik bildiramiz.
Yana bir bor O‘zbekiston Mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan qardosh o‘zbek xalqini samimiy muborakbod etib, eng ezgu tilaklarimni yo‘llayman.
Alloh taolo O‘zining ulug‘ rahmati va karamidan barchamizni bahramand etsin. Ezgu orzu-niyatlar va xayrli maqsadlarimizning ro‘yobga chiqishida Alloh madadkor bo‘lsin. Omin!
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati