Sayt test holatida ishlamoqda!
08 Noyabr, 2026   |   28 Jumadul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:42
Quyosh
07:02
Peshin
12:12
Asr
15:29
Shom
17:14
Xufton
18:29
Bismillah
08 Noyabr, 2026, 28 Jumadul avval, 1448

Sof e'tiqod dushmanlari

03.12.2022   6042   4 min.
Sof e'tiqod dushmanlari

"Tinchlik, millatlar va dinlararo bag'rikenglik, Vatanni ardoqlash, oilani muqaddas sanash kabi g'oyalarni targ'ib qiluvchi dinimiz nomiga dog' tushurgan va butun jahon xalqlari nigohida islom dinini “terrorizm dini”ga aylantirishga xizmat qilayotgan va musulmonlarni islom tsivilizatsiyasi rivojiga qo'shgan tarixiy xizmatini yo'qqa chiqarayozgan soxta salafiylik XXI asrda musulmonlar boshiga kelgan eng katta musibat bo'ldi. Bu oqim ko'plab ulamolarning joniga qasd qilish, xudkushlik, tinch aholini qirib tashlash, voyaga etmagan bolalarni qo'liga qurol berish, olimlarni qadrsizlantirish kabi musulmonchilikka umuman to'g'ri kelmaydigan sifatlarga egaligi bilan musulmonlarni jahon hamjamiyati oldida qadrsizlanishiga xizmat qildi.


Soxta salafiylar “tasavvuf – bu kufr”, “mazhabga ergashish — shirk”, “vasila – shirk”, “Alloh taolo osmonda” kabi ko'plab fitnaga sabab bo'luvchi mavzular orqali o'sib kelayotgan yosh avlodning aqlini zaharlashga harakat qildilar va ozmi-ko'pmi jamiyatni parokanda qilish, olimlarni qadrsizlantirish va yoshlarni o'z yo'llariga og'dirish kabi jirkanch maqsadlarga erishishga intildilar. Salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan aqidaviy fitnasi musulmonlar orasida tafriqalanishni keltirib chiqarishga sabab bo'lgan mavzulardan biridir.


Risolat davriga nazar solinsa, Rasululloh alayhis-salom, u kishidan so'ng sahobai kiromlar musulmonlarga: “Alloh taolo yuqorida” deb e'tiqod qilinglar” deb buyurmaganliklari ko'zga tashlanadi. Chunki, u paytda musulmonlar orasida “Alloh taolo osmondami, erdami?” degan savol yoki qarashga o'rin yo'q edi. Chunki ular Alloh taoloni Qur'on va hadis asosida sodda va asosli tarzda tanir edilar hamda e'tiqoddan chalg'ituvchi aqidaviy masalalardan o'zlarini olib qochar edilar. Shuning uchun ham Hasan Basriy rahmatullohi alayh tavhid ilmida ilmiy suhbat qilmochi bo'lsalar, salohiyatsiz insonlarni suhbatdan chetlatar edilar.


Imom Ahmad rahmatullohi alayh aytadi: “Alloh taolo O'zini o'zi yoki Rasululloh vasf etgan narsa bilan sifatlanadi. Bunda Qur'on yoki hadisga qo'shimcha qilmaymiz. Alloh u ila vasf etilgan narsa shaksiz haq deb bilamiz. Shu bilan bir qatorda ” (Unga o'xshash biror narsa yo'q) deb e'tiqod qilamiz. Uning sifatlari va fe'llarini o'xshashi yo'q. Nuqson va yaratilganlikni anglatuvchi barcha narsadan Alloh azza va jalla pokdir.”.
Imom Shofe'iy Imom Molikdan naql qilgan rivoyatda, “Rasululloh ummatga istinjo o'rgatib, tavhidni ta'lim bermasliklari mumkin emas. U zot hadisda: “La ilaha illalloh” deyish bilan kishi musulmon bo'ladi deb aytganlar. Lekin biror hadisda Alloh taologa yuqori tomonni, ya'ni osmonni nisbatini berish tavhidga aloqador, deb aytilmagan” deydilar.


Imom Shofe'iy: “Aqlli kishiga Alloh taoloni biror narsaga o'xshatish harom va bu mavzuda chuqur ketish ham” deganlar. Sahoba va tobe'inlarning hayotiga nazar solinsa, aqida masalasida ular juda hassos bo'lganliklari ko'zga tashlanadi, ya'ni bu mavzuda ular o'zaro bahs qilmaganlar. Aqida bahsiga omi xalqni jalb qilmaganlar va minbarlarda nozik aqidaviy masalalarni mavzu sifatida gapirmaganlar. Soxta salafiylar esa, musulmonlar orasida mazhabsizlikni singdirish maqsadida o'z izdoshlariga birinchi kundanoq “Alloh taolo osmonda”, “vasila harom”, “Alloh taoloning qo'li, yuzi mavjud” kabi aqidaviy masalalarni tizimli bayon qilib keladilar. Holbuki, bu chin salaflarning yo'liga ziddir. Soxta salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan e'tiqodiy qarashlari haqida so'z yuritishdan oldin, ahli sunna val jamoaning e'tiqodini bayon qilish va musulmonlar e'tirofiga sazovar bo'lgan salafi solihlarning mavzu bo'yicha qarashlarini keltirib o'tish o'rinlidir. Zero, birinchi singdirilgan fikr, u qanday bo'lishidan qat'iy nazar o'quvchi ongiga albatta u yoki bu jihatdan ta'sir qiladi. Allox taolo yurtimizni eng kuchli va bilimli bulgan ertamiz kelajaklarini uzing asragin.

Mingbuloq tumani “Mulla Abduraxmon” jome
Masjidi imom xatibi: Sherzodbek Axmedov.

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Diniy ta’limni rivojlantirish tahlil qilinib, yangi vazifalar belgilandi

08.10.2026   77764   1 min.
Diniy ta’limni rivojlantirish tahlil qilinib, yangi vazifalar belgilandi

7 oktyabr kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasida tizimdagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari jamoalari ishtirokida kengaytirilgan masofaviy yig‘ilish bo‘lib o‘tdi.

Majlisda O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, muftiy o‘rinbosarlari, tegishli bo‘limlar boshliqlari, hududiy bosh imom-xatiblar, ta’lim muassasalari rahbarlari hamda professor-o‘qituvchilar qatnashdi.

Muftiy hazratlari dastlab Davlatimiz Rahbari tashabbusi bilan mamlakatimizda ta’lim-tarbiya sohasiga ko‘rsatilayotgan yuksak e’tibor, ustoz-murabbiylarni qo‘llab-quvvatlash, sohada kechayotgan ijobiy o‘zgarishlar va salmoqli natijalarga to‘xtaldilar. Jumladan, ta’lim muassasalarining moddiy-texnik bazasi mustahkamlanib, pedagoglarga yaratilayotgan sharoitlar tufayli tizimning ilmiy salohiyati muttasil oshib borayotgani, o‘qituvchilarning xorijiy oliygohlarda tajriba orttirish amaliyoti yo‘lga qo‘yilgani hamda soha rivojiga katta miqdorda mablag‘lar yo‘naltirilayotgani alohida e’tirof etildi.

Shu bilan birga, joriy o‘quv yilida ta’lim sifatini yangi bosqichga ko‘tarish bo‘yicha ustuvor vazifalar belgilandi. Diniy ta’lim muassasalari faoliyatini yanada takomillashtirishga qaratilgan “Yo‘l xaritasi” tasdiqlanib, uning ijrosi qat’iy nazoratga olingani aytib o‘tildi.

Xususan, tizimda “Sifat indeksi”ni amaliyotga tatbiq etish, har yili barcha ta’lim dargohlaridan pedagoglarni xorijga malaka oshirishga yuborish, 5 yillik ilmiy rivojlanish dasturini ishlab chiqish, ilg‘or tajribalarni respublika miqyosida ommalashtirish, kuz-qish mavsumiga puxta tayyorgarlik ko‘rish  vazifalari yuklatildi.

Yig‘ilish davomida faoliyatda uchrayotgan ayrim kamchiliklar ham atroflicha ko‘rib chiqilib, ularni bartaraf etish yuzasidan aniq ko‘rsatma va tavsiyalar berildi.

Kun tartibidagi masalalar yuzasidan professor-o‘qituvchilar o‘z fikr-mulohazalari va takliflarini bildirdi.

Tanqidiy-tahliliy ruhda o‘tgan yig‘ilish yakunida belgilangan vazifalar diniy ta’lim tizimida ilmiy-pedagogik jarayonlarni yanada jonlantirish, malakali diniy kadrlarni tayyorlash borasida tegishli qarorlar qabul qilindi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari