"Tinchlik, millatlar va dinlararo bag'rikenglik, Vatanni ardoqlash, oilani muqaddas sanash kabi g'oyalarni targ'ib qiluvchi dinimiz nomiga dog' tushurgan va butun jahon xalqlari nigohida islom dinini “terrorizm dini”ga aylantirishga xizmat qilayotgan va musulmonlarni islom tsivilizatsiyasi rivojiga qo'shgan tarixiy xizmatini yo'qqa chiqarayozgan soxta salafiylik XXI asrda musulmonlar boshiga kelgan eng katta musibat bo'ldi. Bu oqim ko'plab ulamolarning joniga qasd qilish, xudkushlik, tinch aholini qirib tashlash, voyaga etmagan bolalarni qo'liga qurol berish, olimlarni qadrsizlantirish kabi musulmonchilikka umuman to'g'ri kelmaydigan sifatlarga egaligi bilan musulmonlarni jahon hamjamiyati oldida qadrsizlanishiga xizmat qildi.
Soxta salafiylar “tasavvuf – bu kufr”, “mazhabga ergashish — shirk”, “vasila – shirk”, “Alloh taolo osmonda” kabi ko'plab fitnaga sabab bo'luvchi mavzular orqali o'sib kelayotgan yosh avlodning aqlini zaharlashga harakat qildilar va ozmi-ko'pmi jamiyatni parokanda qilish, olimlarni qadrsizlantirish va yoshlarni o'z yo'llariga og'dirish kabi jirkanch maqsadlarga erishishga intildilar. Salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan aqidaviy fitnasi musulmonlar orasida tafriqalanishni keltirib chiqarishga sabab bo'lgan mavzulardan biridir.
Risolat davriga nazar solinsa, Rasululloh alayhis-salom, u kishidan so'ng sahobai kiromlar musulmonlarga: “Alloh taolo yuqorida” deb e'tiqod qilinglar” deb buyurmaganliklari ko'zga tashlanadi. Chunki, u paytda musulmonlar orasida “Alloh taolo osmondami, erdami?” degan savol yoki qarashga o'rin yo'q edi. Chunki ular Alloh taoloni Qur'on va hadis asosida sodda va asosli tarzda tanir edilar hamda e'tiqoddan chalg'ituvchi aqidaviy masalalardan o'zlarini olib qochar edilar. Shuning uchun ham Hasan Basriy rahmatullohi alayh tavhid ilmida ilmiy suhbat qilmochi bo'lsalar, salohiyatsiz insonlarni suhbatdan chetlatar edilar.
Imom Ahmad rahmatullohi alayh aytadi: “Alloh taolo O'zini o'zi yoki Rasululloh vasf etgan narsa bilan sifatlanadi. Bunda Qur'on yoki hadisga qo'shimcha qilmaymiz. Alloh u ila vasf etilgan narsa shaksiz haq deb bilamiz. Shu bilan bir qatorda ” (Unga o'xshash biror narsa yo'q) deb e'tiqod qilamiz. Uning sifatlari va fe'llarini o'xshashi yo'q. Nuqson va yaratilganlikni anglatuvchi barcha narsadan Alloh azza va jalla pokdir.”.
Imom Shofe'iy Imom Molikdan naql qilgan rivoyatda, “Rasululloh ummatga istinjo o'rgatib, tavhidni ta'lim bermasliklari mumkin emas. U zot hadisda: “La ilaha illalloh” deyish bilan kishi musulmon bo'ladi deb aytganlar. Lekin biror hadisda Alloh taologa yuqori tomonni, ya'ni osmonni nisbatini berish tavhidga aloqador, deb aytilmagan” deydilar.
Imom Shofe'iy: “Aqlli kishiga Alloh taoloni biror narsaga o'xshatish harom va bu mavzuda chuqur ketish ham” deganlar. Sahoba va tobe'inlarning hayotiga nazar solinsa, aqida masalasida ular juda hassos bo'lganliklari ko'zga tashlanadi, ya'ni bu mavzuda ular o'zaro bahs qilmaganlar. Aqida bahsiga omi xalqni jalb qilmaganlar va minbarlarda nozik aqidaviy masalalarni mavzu sifatida gapirmaganlar. Soxta salafiylar esa, musulmonlar orasida mazhabsizlikni singdirish maqsadida o'z izdoshlariga birinchi kundanoq “Alloh taolo osmonda”, “vasila harom”, “Alloh taoloning qo'li, yuzi mavjud” kabi aqidaviy masalalarni tizimli bayon qilib keladilar. Holbuki, bu chin salaflarning yo'liga ziddir. Soxta salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan e'tiqodiy qarashlari haqida so'z yuritishdan oldin, ahli sunna val jamoaning e'tiqodini bayon qilish va musulmonlar e'tirofiga sazovar bo'lgan salafi solihlarning mavzu bo'yicha qarashlarini keltirib o'tish o'rinlidir. Zero, birinchi singdirilgan fikr, u qanday bo'lishidan qat'iy nazar o'quvchi ongiga albatta u yoki bu jihatdan ta'sir qiladi. Allox taolo yurtimizni eng kuchli va bilimli bulgan ertamiz kelajaklarini uzing asragin.
Mingbuloq tumani “Mulla Abduraxmon” jome
Masjidi imom xatibi: Sherzodbek Axmedov.
O‘zbekistonning Indoneziyadagi elchixonasi tomonidan “O‘zbekiston–Indoneziya” turizm forumi doirasida to‘g‘ridan to‘g‘ri G2B va B2B formatida biznes-muzokaralar hamda milliy madaniy-gastronomik taqdimot tadbirlari tashkil etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Indoneziya Janubi-Sharqiy Osiyodagi yirik iqtisodiyot va 285 milliondan ziyod aholisi bilan dunyodagi eng ko‘p musulmon aholi istiqomat qiluvchi davlat hisoblanadi.
Bu yerda aholining 87 foizidan ortig‘i islom diniga e’tiqod qiladi. Mamlakat xalqaro ziyorat turizmi bozorida mutlaq yetakchilardan biri bo‘lib, har yili 1,8 million nafardan ortiq indoneziyalik Saudiya Arabistoniga Umra safarini amalga oshiradi.
Shu bilan birga, Indoneziya fuqarolari uchun O‘zbekistonga 30 kunlik vizasiz rejim amal qilmoqda. 2026 yilning dastlabki besh oyida mamlakatimizga tashrif buyurgan indoneziyalik sayyohlar soni o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 63,4 foizga oshdi.
Forumda Indoneziyaning tegishli vazirlik va idoralari rahbariyati, milliy turizm uyushmalari rahbarlari, turoperatorlar va aviakompaniyalar, ishbilarmon doiralar hamda mahalliy va xorijiy ommaviy axborot vositalari vakillari ishtirok etdi. Xususan, Indoneziya Turizm vaziri o‘rinbosari Ni Made Ayu Martini hamda Haj va Umra ishlari bo‘yicha vazirning maxsus vakili Muhammad Hasan Afandi qatnashdi.
Ni Made Ayu Martini O‘zbekistonning turizmni iqtisodiyotning strategik drayveriga aylantirish borasidagi islohotlari, joriy etilgan vizasiz rejim, mamlakatlar o‘rtasida to‘g‘ridan to‘g‘ri aviaqatnovlar va sayyohlar almashinuvini kengaytirishga tayyorligini bildirdi.
Muhammad Hasan Afandi O‘zbekistonning islom sivilizatsiyasi beshigi sifatidagi noyob maqomini qayd etib, Imom al-Buxoriy, Imom at-Termiziy, Imom al-Moturidiy va yetti avliyo nomi bilan bog‘liq ziyoratgohlarning Indoneziya musulmonlari uchun ahamiyatini ta’kidladi. U Indoneziya Haj va Umra ishlari vazirligi tomonidan “Umrah Plus Uzbekistan” dasturi qo‘llab-quvvatlanishini ma’lum qildi.
Tadbirda Indoneziyaning yetakchi sayyohlik uyushmalari — “ASITA”, “AMPHURI”, “ASTINDO”, “ASTAGATRA RI”, “ASPHURINDO”, “KBB Haji” rahbarlari, O‘zbekistondan esa Turizm qo‘mitasi delegatsiyasi, oltita yirik turoperator rahbarlari, “Qanot Sharq” aviakompaniyasi va “Shodlik” davlat ashula va raqs ansambli vakillari ishtirok etdi.
Forumda O‘zbekistonning tarixiy-madaniy merosi va turizm infratuzilmasi, Samarqand, Buxoro, Xiva, Termiz va Toshkentdagi ziyoratgohlar, Imom Buxoriy yodgorlik majmuasi, Islom sivilizatsiyasi markazi, Hazrati Imom majmuasidagi Usmon mus'hafi, Bahouddin Naqshband majmuasi, halol ovqatlanish standartlari, namozxonalar mavjudligi va “Afrosiyob” tezyurar poyezdining imkoniyatlari taqdim etildi.
Oltita o‘zbekistonlik turoperator indoneziyalik hamkorlarga ekspress-tranzit turlaridan tortib, Xorazm va Xiva bo‘ylab klassik ziyorat yo‘nalishlari va dasturlarigacha bo‘lgan tayyor turpaketlarni taqdim etdi. “Qanot Sharq” aviakompaniyasi Jakarta, Toshkent va Samarqand o‘rtasida to‘g‘ridan to‘g‘ri charter va muntazam reyslarni tashkil etish imkoniyatlari xususida to‘xtalib o‘tdi.
Uchrashuvlarda o‘zaro strategik hamkorlik, o‘zbekistonlik turoperator va “AMPHURI” uyushmasi o‘rtasida ziyorat turizmi sohasida sheriklik hamda “Umrah Plus Uzbekistan” dasturini ilgari surish bo‘yicha memorandum, “ASTAGATRA RI” va “ASITA” uyushmalari bilan kelishuvlar imzolandi.
Mazkur hujjatlar O‘zbekistonning mehmonxona fondini ulgurji narxlarda kafolatli band qilish, “Afrosiyob” poyezdiga chiptalar kvotasi va indoneziyalik ziyoratchilarning huquqlarini himoya qilishni nazarda tutadi.
G2B va B2B formatidagi muzokaralar yakunlariga ko‘ra, 2026 yil kuz-qish va 2027 yil bahor mavsumlarida 12,5 mingdan ortiq indoneziyalik sayyoh va ziyoratchilarni O‘zbekistonga yuborish, yirik turoperatorlar bilan charter reyslari uchun blok joylarini sotib olish bo‘yicha dastlabki kelishuvlarga erishildi.
Tadbirda madaniy-gastronomik dastur — “Shodlik” davlat ashula va raqs ansamblining chiqishi, “Ipak yo‘li navolari” musiqiy uvertyurasi, “Lazgi” raqsi, Toshkentdan taklif etilgan oshpaz tomonidan tayyorlangan o‘zbek milliy palovi indoneziyaliklarda katta taassurot qoldirdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati