"Tinchlik, millatlar va dinlararo bag'rikenglik, Vatanni ardoqlash, oilani muqaddas sanash kabi g'oyalarni targ'ib qiluvchi dinimiz nomiga dog' tushurgan va butun jahon xalqlari nigohida islom dinini “terrorizm dini”ga aylantirishga xizmat qilayotgan va musulmonlarni islom tsivilizatsiyasi rivojiga qo'shgan tarixiy xizmatini yo'qqa chiqarayozgan soxta salafiylik XXI asrda musulmonlar boshiga kelgan eng katta musibat bo'ldi. Bu oqim ko'plab ulamolarning joniga qasd qilish, xudkushlik, tinch aholini qirib tashlash, voyaga etmagan bolalarni qo'liga qurol berish, olimlarni qadrsizlantirish kabi musulmonchilikka umuman to'g'ri kelmaydigan sifatlarga egaligi bilan musulmonlarni jahon hamjamiyati oldida qadrsizlanishiga xizmat qildi.
Soxta salafiylar “tasavvuf – bu kufr”, “mazhabga ergashish — shirk”, “vasila – shirk”, “Alloh taolo osmonda” kabi ko'plab fitnaga sabab bo'luvchi mavzular orqali o'sib kelayotgan yosh avlodning aqlini zaharlashga harakat qildilar va ozmi-ko'pmi jamiyatni parokanda qilish, olimlarni qadrsizlantirish va yoshlarni o'z yo'llariga og'dirish kabi jirkanch maqsadlarga erishishga intildilar. Salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan aqidaviy fitnasi musulmonlar orasida tafriqalanishni keltirib chiqarishga sabab bo'lgan mavzulardan biridir.
Risolat davriga nazar solinsa, Rasululloh alayhis-salom, u kishidan so'ng sahobai kiromlar musulmonlarga: “Alloh taolo yuqorida” deb e'tiqod qilinglar” deb buyurmaganliklari ko'zga tashlanadi. Chunki, u paytda musulmonlar orasida “Alloh taolo osmondami, erdami?” degan savol yoki qarashga o'rin yo'q edi. Chunki ular Alloh taoloni Qur'on va hadis asosida sodda va asosli tarzda tanir edilar hamda e'tiqoddan chalg'ituvchi aqidaviy masalalardan o'zlarini olib qochar edilar. Shuning uchun ham Hasan Basriy rahmatullohi alayh tavhid ilmida ilmiy suhbat qilmochi bo'lsalar, salohiyatsiz insonlarni suhbatdan chetlatar edilar.
Imom Ahmad rahmatullohi alayh aytadi: “Alloh taolo O'zini o'zi yoki Rasululloh vasf etgan narsa bilan sifatlanadi. Bunda Qur'on yoki hadisga qo'shimcha qilmaymiz. Alloh u ila vasf etilgan narsa shaksiz haq deb bilamiz. Shu bilan bir qatorda ” (Unga o'xshash biror narsa yo'q) deb e'tiqod qilamiz. Uning sifatlari va fe'llarini o'xshashi yo'q. Nuqson va yaratilganlikni anglatuvchi barcha narsadan Alloh azza va jalla pokdir.”.
Imom Shofe'iy Imom Molikdan naql qilgan rivoyatda, “Rasululloh ummatga istinjo o'rgatib, tavhidni ta'lim bermasliklari mumkin emas. U zot hadisda: “La ilaha illalloh” deyish bilan kishi musulmon bo'ladi deb aytganlar. Lekin biror hadisda Alloh taologa yuqori tomonni, ya'ni osmonni nisbatini berish tavhidga aloqador, deb aytilmagan” deydilar.
Imom Shofe'iy: “Aqlli kishiga Alloh taoloni biror narsaga o'xshatish harom va bu mavzuda chuqur ketish ham” deganlar. Sahoba va tobe'inlarning hayotiga nazar solinsa, aqida masalasida ular juda hassos bo'lganliklari ko'zga tashlanadi, ya'ni bu mavzuda ular o'zaro bahs qilmaganlar. Aqida bahsiga omi xalqni jalb qilmaganlar va minbarlarda nozik aqidaviy masalalarni mavzu sifatida gapirmaganlar. Soxta salafiylar esa, musulmonlar orasida mazhabsizlikni singdirish maqsadida o'z izdoshlariga birinchi kundanoq “Alloh taolo osmonda”, “vasila harom”, “Alloh taoloning qo'li, yuzi mavjud” kabi aqidaviy masalalarni tizimli bayon qilib keladilar. Holbuki, bu chin salaflarning yo'liga ziddir. Soxta salafiylarning “Alloh taolo osmonda” degan e'tiqodiy qarashlari haqida so'z yuritishdan oldin, ahli sunna val jamoaning e'tiqodini bayon qilish va musulmonlar e'tirofiga sazovar bo'lgan salafi solihlarning mavzu bo'yicha qarashlarini keltirib o'tish o'rinlidir. Zero, birinchi singdirilgan fikr, u qanday bo'lishidan qat'iy nazar o'quvchi ongiga albatta u yoki bu jihatdan ta'sir qiladi. Allox taolo yurtimizni eng kuchli va bilimli bulgan ertamiz kelajaklarini uzing asragin.
Mingbuloq tumani “Mulla Abduraxmon” jome
Masjidi imom xatibi: Sherzodbek Axmedov.
Markaziy bank huzurida yurtimizda islomiy moliya sohasini tizimli rivojlantirish, uning huquqiy va institutsional asoslarini mustahkamlash maqsadida Islomiy moliya kengashi tashkil etilgani haqida xabar berilgan edi.
Mazkur yangi tuzilma islomiy xizmatlar ko‘rsatuvchi banklar va mikromoliya tashkilotlari, Omonatlarni kafolatlash agentligi hamda Markaziy bank nazoratidagi boshqa muassasalar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi kollegial (jamoaviy) organ sifatida ish olib boradi.
E’tiborli jihati, Kengash tarkibi islom huquqi sohasida chuqur bilim va boy tajribaga ega bo‘lgan O‘zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi ulamolari hamda texnik ekspertdan iborat 5 nafar a’zoni qamrab olgan. Bu esa mamlakatimizda islomiy moliya xizmatlarini xalqaro talablar va shar’iy qoidalar asosida rivojlantirish, investorlar ishonchini mustahkamlash hamda aholi va tadbirkorlar uchun muqobil moliyaviy xizmatlar ko‘lamini kengaytirishda muhim omil bo‘lib xizmat qiladi.
Ma’lumot o‘rnida ta’kidlash joizki, O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari tashabbusi bilan 2022 yili tashkil etilgan Diniy idora qoshidagi Fatvo markazi nafaqat Markaziy Osiyoda, balki MDH davlatlari orasida ham maqomi jihatidan yagona markaz sanaladi.
Bugungi kunda markazda Muftiy hazrat boshchiligida 20 nafar yetuk ulamo yettita asosiy ilmiy va amaliy yo‘nalishda samarali faoliyat olib bormoqda.
Shuningdek, Markaz huzuridagi diniy savol-javoblarga ixtisoslashgan Koll-markaz va media tarmoqlari orqali mo‘min-musulmonlarning murojaatlariga muntazam va tezkor javob qaytarib kelinmoqda.
Qayd etish joizki, markaz nafaqat yurtimiz fuqarolari, balki xorijda mehnat qilayotgan yoki tahsil olayotgan vatandoshlarimiz bilan ham mustahkam aloqa o‘rnatgan. Xususan, 2025 yildan boshlab chet eldagi yurtdoshlarimizning diniy-ma’rifiy va moliyaviy savollariga ijtimoiy tarmoqlar orqali to‘g‘ridan to‘g‘ri javob berish tizimi yo‘lga qo‘yildi.
Kuniga o‘rtacha 1000 dan ortiq murojaatni qabul qilayotgan Fatvo markazi o‘tgan faoliyat davrida bir milliondan ortiq savolga shar’iy va asosli javoblarni taqdim etdi. Shuningdek, 3 jilddan iborat “Fatvolar to‘plami”, “Fiqh va aqidaga oid ixtilofli masalalar yechimi”, “E’tiqodga oid zarur masalalar” kabi dolzarb mavzulardagi 10 dan ziyod kitob nashr etildi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi ulamolarining Markaziy bank huzuridagi Islomiy moliya kengashida ishtirok etishi esa yurtimizda tadbirkorlik va moliya tizimining rivojida yangi davrni boshlab beradi, insho Alloh.
Alloh taolo yurtimizda islomiy moliya sohasidagi yangi islohotlarni bardavom va xayrli qilsin!
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati