Ba'zi namozxon birodarlarimiz shu ixtilofda imom Shofe'iy mazhabini ustun ko'rib “Omin”ni jahriy aytadi va bu masalada hanafiylarning yo'li sunnatga xilof deydi. Aslida esa unday emas. Hanafiy mazhabi fuqaholarining (Ulardan Alloh rozi bo'lsin!) “Omin lafzini ichida maxfiy aytish sunnat” degan gaplari quruqdan–quruq aytilmagan. Ularning bu fatvosiga albatta, dalillari bor:
Birinchidan, Alloh taolo shunday buyruq beradi:
ادْعُواْ رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَخُفْيَةً
“Robbingizga tazarru' ila va maxfiy duo qiling”. (A'rof surasi 55).
Oyati karimada Alloh umumiy tarzda duoni maxfiy qilishga amr qilmoqda. “Fotiha” surasining so'nggi qismi duo, uning oxirida “Omin” deb aytish ham “Ey Rabbim, ijobat ayla” ma'nosini anglatuvchi duodir. Alloh duoni maxfiy qilishga buyurdimi, demak namozda ham, tashqarida ham maxfiy duo qilish kerak.
Ikkinchidan, Abu Muso Ash'ariy roziyallohu anhu rivoyat qiladi, Nabiy sollallohu alayhi va sallam bir qavmning oldidan o'tib qoldi. Ular ovozlarini ko'tarib duo qilishayotgan edi. Shunda Rasululloh ularga: “Sizlar kar yoki g'oibdagi Zotga duo qilmayapsiz! Siz duo qilayotgan Zot sizlarga qon tomiringizdan ham yaqinroq Zotdir!”, dedilar. (Sahihi Buxoriy 4/145, 275. Musannafi Abdurrazzoq 5/159, 160).
Hadisdan ko'rinib turibdiki, Rasululloh sollallohu alayhi va sallam duoda ovozini ko'targanlarga e'tiroz bildirgan. Bu esa duoning maxfiy bo'lishi sunnatga muvofiqligini anglatadi.
Uchinchidan, A'mash rahimahulloh Abu Solihdan rivoyat qiladi, u dedi: Rasululloh sollallohu alayhi va sallam shunday deganlar: “Imom “g'oyril-mag'dubi 'alayhim va lad-dooolliiyyn” deganda sizlar jim turinglar!”. (Sunani Doraqutniy 1/331).
Sufiyev Ja'farxon To'raqo'rg'on tuman "Isxoqxon to'ra" jome masjidi imom xatibi.
Prezidentimiz 2021 yilda "Bugungi O‘zbekiston – bu hali tom ma’nodagi, biz orzu qilayotgan, intilayotgan yangi O‘zbekiston emas" degan edi. Bu iqror islohotni tayyor g‘alaba sifatida ko‘rsatishdan ko‘ra mas’uliyatliroq. Chunki mavjud kamchilikni tan olmagan davlat uni tuzatish uchun ham chora izlamaydi.
Bu gal biz nazarda tutayotgan "yo‘l" so‘zi shunchaki metafora emas. Gap mamlakatning qishloq yo‘llaridan tortib, xalqaro avtomagistraligacha, temir yo‘llaridan metrogacha, havo qo‘nalg‘asidan tranzit yo‘lagigacha bo‘lgan harakat tizimi haqida boradi. Aniqrog‘i, Shavkat Mirziyoyev O‘zbekiston transport tafakkuriga olib kirgan eng muhim yangilik – yo‘lni alohida qurilish obyekti emas, inson, iqtisodiyot va davlatni harakatga keltiradigan yaxlit tizim sifatida ko‘ra boshlagani haqida.
Abdulhamid Muxtorov,
O‘zbekiston Yozuvchilar uyushmasi a’zosi,
"Ziyo" media markazi direktori
Manba: "Yangi O‘zbekiston" gazetasi 2026 yil 14 avgust, 164-son