Biz yashayotgan bu dunyo – sabablar dunyosidir. Aytiladiki: “Sabablar – qazoning askarlaridir”. Ya'ni, taqdirimizga bitilgan hodisalarning amalga oshishi yoki o'zgarishi aynan sabablarga bog'langandir.
Ulamolar sabablarni ikki turga bo'ladi: uzoq sabablar va yaqin sabablar.
Uzoq sabablarning ikkinchi nomi bu asl sabablardir. Masalan, bir kishining tirik turishining asl sababi Alloh taoloning Razzoqligi, mehribonligi sabab bo'lsa, yaqin sababi kishining dunyoda qilayotgan kasb kori, harakatidir. Shunga ko'ra, har qanday voqea va hodisalar mana shu ikki sabablar asosida yuzaga keladi. Musulmon kishi har ikki sababni ham inkor qilmaydi. Chunki asl sabablarni inkor qilish e'tiqodga taalluqli masaladir. Yaqin sabablarni inkor qilish esa shari'atga ta'na qilishdir.
Modomiki, bugun biz dunyo hayotida yashar ekanmiz, bizga eng yaqin bo'lgan sabablarni amalga oshirib, asl sabablarni chiroyli qilishini Alloh taolodan so'rashimiz lozim bo'ladi. Dunyo hayotining bir maromda, o'z izmida turishi uchun yaqin sabablarni amalga oshirish eng muhim vositadir. Agar yaqin sabablar inkor qilinsa, dunyo hayoti o'z izidan chiqib ketadi.
Bugun yurtimiz tinchligi, xalqimiz xotirjamligi va farovonligining asl sababi Alloh taoloning mehribonchiligi bo'lsa, yaqin sababi boshimizda rahbar etib tayinlangan kishilarning jonkuyarligi, odilona siyosati va fidoyiligidir.
Ayni kunlarda Samarqand viloyatida bo'lib turgan ushbu yirik tadbir ham mana shunday ikki sabablarni o'zida jamlagan bir voqea bo'lib turibdi.
Dunyoning turli davlatlaridan kelgan rahbarlar, mehmonlar va ziyoli kishilar ayni paytda butun dunyo hamjamiyatida dolzarb bo'lib turgan muhim masalalarni hal qilish, dunyoda tinchlik va xotirjamlikni, kishilarning huquq hamda erkinliklarini ta'minlash, davlatlar orasidagi hamkorlikni mustahkamlab boshqa yurt mehmonlari uchun engillik va qulayliklar yaratish kabi bir qator masalalarni muhokama qilib, yaqin sabablarni amalga oshirishmoqda.
Qolaversa, yurtimizda faoliyat olib borayotgan ikki mingdan ziyod masjid xodimlari ham ushbu xayrli ishga o'z hissalarini qo'shish maqsadida xatmi Qur'onlar, hadislarda tavsiya qilingan go'zal duolar bilan, ushbu yaxshiliklarni amalga oshishi uchun asl maqsadlarni chiroyli qilishini Alloh taolodan so'rab turibdilar. Bu esa nihoyatga go'zal uyg'unlikdir. Bu ish esa Alloh taoloning aynan: “Yaxshilik va taqvo yo'lida hamkorlik qiling. Gunoh va dushmanlik yo'lida hamkorlik qilmang” (Moida surasi 2-oyat) oyatiga muvofiq amaldir.
Demak, butun dunyo kishilariga yaxshilikni sog'ingan bir musulmon shaxs sifatida bo'layotgan ushbu tadbirdan faqat va faqat xayriyatlar umid qilamiz. Halqimizning tinchligi, farovonligi va xotirjamligi uchun muhim bo'lgan sabablar amalga oshirilmoqda, deya xursand bo'lamiz. Shuningdek, qo'limizdan kelgan barcha sabablar ila ushbu xayrli ishga hissa qo'shamiz. Mana shu eng to'g'ri va go'zal ish hisoblanadi.
Alloh taolo millatimiz va xalqimiz uchun manfaatli tadbirlardan biri qilsin!
Yorbek Islomov,
Toshkent shahar, Olmazor tumanidagi
“Mevazor” jome masjidi imom noibi
Turk tili instituti Ilmiy kengashi a’zosi, filolog olim, professor Zeki Kaymaz O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligi arafasida “Dunyo” AA orqali yurtdoshlarimizga o‘zining samimiy tabrigi va ezgu tilaklarini yo‘lladi.
– Avvalo, O‘zbekiston xalqini istiqlolning 35 yilligi munosabati bilan chin ko‘ngildan tabriklayman. O‘ttiz besh yil oz vaqt emas. Men yuz yildan oshgan mustaqil Turkiya fuqarosi sifatida Sizlarga ham yana ko‘p asrlar mustaqillik shodiyonasini nishonlashingizni tilayman.
Tarixga nazar tashlasak, Markaziy Osiyo, xususan, O‘zbekiston bilan yaqin munosabatda bo‘lib kelganmiz. Ayniqsa, Turkiyadagi milliy ozodlik kurashi davrida bizga bu diyordan jo‘natilgan ko‘makni doimo katta minnatdorlik bilan yodga olamiz.
Qardosh o‘zbek xalqi biz uchun doimo yaqin birodar, qalin do‘st bo‘lib kelgan. O‘zbekistonning bugungi taraqqiyoti bizni juda mamnun qiladi. Ushbu zaminga har borganimda go‘zal va obod mamlakatni ko‘ramaz. Yurtingizda madaniyat va ma’rifat o‘choqlari bisyor. Albatta, bu tamaddun va sivilizatsiyaning ildizlari uzoq o‘tmishga borib taqaladi.
Markaziy Osiyodagi ilk o‘rta asrlardagi Birinchi renessans hamda Amir Temur asos solgan Ikkinchi renessans davrlarida bu zaminda buyuk sivilizatsiya shakllandi. Toshkentda bunyod etilgan Islom sivilizatsiyasi markazi, Samarqanddagi Imom Buxoriy majmuasi, Imom Moturidiy ziyoratgohi kabi madaniy-ma’naviy maskanlar islom olamida muhim ahamiyatga ega.
Geostrategik mavqei nuqtayi nazaridan, men kelgusi o‘n yil ichida O‘zbekistonni turkiy dunyo, xususan, Markaziy Osiyo davlatlari orasida yorqin yulduz sifatida ko‘raman.
Buning sabablari bor, albatta. Avvalo, mamlakatdagi kuchli iqtisodiyot. Qolaversa, chuqur ildizlarga ega bo‘lgan boy madaniyat va tarix. Turkiya bilan O‘zbekiston o‘rtasidagi mustahkam do‘stlik va yaqin hamkorlik aloqalari ham muhim ahamiyat kasb etadi.
Tilagim – do‘stlik rishtalarimiz yanada mustahkamlansin, davlatlarimiz o‘rtasidagi hamkorlik aloqalari yuqori darajaga ko‘tarilsin.
Yana bir bor mustaqillik bayrami bilan chin qalbimdan tabriklayman va o‘zbek xalqiga samimiy salomlarimni yo‘llayman.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati