Sayt test holatida ishlamoqda!
18 Avgust, 2026   |   5 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:08
Quyosh
05:35
Peshin
12:27
Asr
17:17
Shom
19:22
Xufton
20:45
Bismillah
18 Avgust, 2026, 5 Rabi`ul avval, 1448

Dinda g'uluvga ketish man etiladi

02.07.2022   1802   3 min.
Dinda g'uluvga ketish man etiladi

Muqaddas dinimizda har bir o'rinda mo'datillikga targ'ib qilingandir. Bu hoh ibodat masalasida bo'lsin hoh ijtimoiy hayotda bo'lsin o'rta hol bo'lishga buyurilingandir. Dinimizda shunday yomon jihat borki bu ham bo'lsa dinda g'uluvga ketishdir.
G'uluv so'zi (arabcha so'z bo'lib — ruxsat berilgan chegaradan chiqish degan ma'noni bildiradi).
Alloh taolo o'z kalomida oldingi qavmlardan g'uluvga ketganlarning holatini bayon qilib quyidagicha marhamat qmladi:
«Ayting: Ey ahli kitoblar! Diningizda haddan oshmangiz va oldindan adashgan va ko'plarni, adashtirgan hamda to'g'ri yo'ldan chalg'iganlarning xavoyi nafslariga ergashmangiz!» (Moida, 77).
Imom Navaviy esa g'uluvni “shariatda talab etilgan narsaga qo'shimcha kiritish” deb atagan.
Abdul Karim Yunus Al-Hatibning ta'rifi quyidagicha: “G'uluv — biror narsada mubolag'a qilib, unda haddan oshish va mo''tadillik chegarasidan chiqishdir” deb ta'rif berganlar.
G'uluv – bir narsada chuqur ketish va ortiqcha urinishdir. Payg'ambar sollallohu alayhi va sallam g'uluvdan qaytarib, shunday deganlar: «Dinda g'uluv ketishdan saqlaninglar! Sizlardan ilgarigilar dinda g'uluv ketish sababligina halok bo'lishgan» (Ahmad, Nasoiy, Ibn Moja va boshqalar rivoyati, As-silsilatus-sahiha: 1283).


Anas roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Uch kishilik guruh Nabiy sollallohu alayhi va sallamning zavjalarining uylariga Nabiy sollallohu alayhi va sallamning ibodatlari haqida so'rab keldi. Bas, ularga (bu haqda) xabar berilganida xuddi u (ibodat)ni oz sanaganday bo'ldilar. Shunda ular:
“Biz qayoqdayu, Nabiy sollallohu alayhi va sallam qayoqdalar, u zotning o'tganu qolgan gunohlari mag'firat qilingan”, dedilar.
Ulardan biri:
“Men abadul abad tunlarni namoz o'qish bilan o'tkazaman”, dedi. Boshqasi esa:
“Men umrbod ro'za tutaman, og'zim ochiq yurmayman”, dedi. Yana boshqa biri:
“Men ayollardan chetda bo'laman, abadul abad uylanmayman”, dedi.
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam ularning oldilariga kelib:
“Shunday, shunday, deganlar sizlarmi?! Ammo Allohga qasamki, men Allohdan eng qo'rquvchirog'ingizman va Unga eng taqvodoringizman. Lekin ro'za ham tutaman, og'zim ochiq ham bo'ladi. Namoz ham o'qiyman, uxlayman ham, ayollarga uylanaman ham. Bas, kim mening sunnatimdan yuz o'girsa, mendan emas”, dedilar”.
Ikki shayx va Nasaiy rivoyat qilganlar. (“Hadis va Hayot” kitobidan).


Ming afsuslar bo'lsinkim so'ngi vaqtlarda ayniqsa yoshlarimiz orasida dinda g'uluvga, ketish mutaassiblik holatlari ko'plab uchrab turmoqda. Bu illatlarni oldini olishda avvalambor ota-onalar farzandlari bilan yaxshi munosabatda bo'lishliklari, diniy ehtiyojlarini qondirishda internet tarmoqlaridagi turli xil mutaassib va e'tiqodda adashgan shaxslardan emas yurtimizdagi rasmiy diniy ulamolardan o'zlarini qiziqtirgan masalalarini so'rab olishliklari lozimdir. Shundagina biz farzandlarimizni dinda g'uluvga ketishdan asragan bo'lamiz, Inshaalloh!!!

Nurullo Mahkamov,
Chust tuman “Said Nasimxon to'ra” jome masjidi imom-xatibi

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Erhan Afyonju: O‘zbekiston – turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan zamin

18.08.2026   7047   1 min.
Erhan Afyonju: O‘zbekiston – turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan zamin

Turkiyaning “CNN-Türk” telekanalida efirga uzatilgan “Tafakkur doirasi” dasturida so‘zga chiqqan taniqli olim, Milliy mudofaa universiteti rektori, professor Erhan Afyonju O‘zbekistonning boy tarixiy merosi va sayyohlik salohiyati haqida fikr yuritdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.

Ko‘rsatuvda qatnashgan turk tarixchisi Erhan Afyonju O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan alohida geografik hudud sifatida ta’riflagan.

Olimning fikricha, juda ko‘pchilik sayyohlar O‘zbekistonni o‘z ko‘zi bilan ko‘rishni istaydi. Chunki dunyoga mashhur Samarqand, Buxoro, Xiva, Toshkent kabi shaharlar ana shu zaminda joylashgan.

Turk tarixchisi yoshlarga murojaat qilib, xorijga sayohat qilishni, avvalo, Turkiy dunyo mamlakatlarini kashf etish, ajdodlar yurti bilan yaqindan tanishishdan boshlash lozim ekanini ta’kidladi.

“Yoshlarga tavsiyam shuki, hozir xorijga sayohat qilmoqchi bo‘lsangiz, avvalo Turkiy zaminni aylaning. Masalan, O‘zbekistonga borib, tarixiy shaharlarni ko‘rib keling, ajdodlaringiz yurti bilan tanishing. So‘ng Saljuqiylar davlati barpo etilgan zaminlarni ko‘ring”, – dedi professor.

Erhan Afyonjuning ta’kidlashicha, bunday sayohatlar yoshlar uchun har tomonlama foydali va qiziqarli bo‘lib, ularning tarixiy xotirasi va dunyoqarashini boyitadi.

“Masalan, Samarqandning go‘zalligini dunyoning ko‘p joylarida topa olmaysiz. Ayniqsa, turk yoshlari o‘z ajdodlari yashagan zaminni borib ko‘rishlari lozim”, – dedi olim.

Professor O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning asosiy beshiklaridan biri, ilm-fan markazi sifatida ham alohida e’tirof etgan.

Shuningdek, turk tarixchisi O‘zbekistonning nafaqat tarixiy va madaniy, balki geografik jihatdan ham yashash uchun qulay hudud ekanini ta’kidlagan.

Dastur davomida professor bildirgan fikr-mulohazalar Turkiya jamoatchiligi orasida O‘zbekistonning tarixiy shaharlari, boy madaniy merosi va turizm salohiyatiga bo‘lgan qiziqishni yanada oshirishga xizmat qiladi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

 

O'zbekiston yangiliklari