Sayt test holatida ishlamoqda!
16 Sentabr, 2026   |   5 Rabi`us soni, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:44
Quyosh
06:04
Peshin
12:18
Asr
16:41
Shom
18:35
Xufton
19:51
Bismillah
16 Sentabr, 2026, 5 Rabi`us soni, 1448

“Oqib keluvchi” gunohlar

14.06.2022   2531   4 min.
“Oqib keluvchi” gunohlar

“Oqib keluvchi” savoblar haqida eshitganingiz bor. Ularni bir so'z bilan “sadaqai joriya” deyiladi. Oqib keluvchi gunohlar ham bor ekanligi haqidachi, eshitganmisiz? Unday bo'lsa eshiting.

Qiyomat kuni inson o'zining hisobiga yozilgan katta-katta gunohlarni ko'rib hayron qoladi. Chunki, u bu gunohlarni o'z qo'li bilan qilmagan, lekin shunga qaramay uning hisobiga yozib qo'yilgan bo'ladi. O'zi qilmagan ammo, uning nomai amaliga yozilgan gunohlarning nomini “oqib keluvchi”  gunohlar deyiladi. Bu gunohlar kishi qabrida yotganida, ya'ni vafot etganidan keyin ham uning nomai amaliga yozilib boraveradi. U to'xtovsiz va davomli tarzda oqib kelaveradi. Kun o'tgan sayin ko'paya boradi, oylar, yillar davomida tog'dek-tog'dek gunohlarga aylanadi. Uning kelishini to'xtatib bo'lmaydi.

Tog'dek-tog'dek bu gunohlar qayerdan keldi, nima uchun uning hisobiga yozib qo'yildi?

“Oqib keluvchi” gunohlarning manbai insonning o'z qo'lida. U hayoti davomida qaysidir gunoh-ma'siyat ishni qiladi va boshqalar ham unga ergashib shu ishni davom ettiradi. Natijada, boshqalarning qilgan gunohlari ham uning zimasiga tushadi. Chunki, u ushbu gunoh ishning “tashabbuskori”, o'zgalar unga ergashuvchilardir.

Bugungi kunda ijtimoiy tarmoq vositalari “oqib keluvchi” gunohlarning asosiy manbaiga aylanib bormoqda. Kimlardir tomonidan o'zlarining turli xildagi behayo suratlari, video yozuvlari, boshqalar haqida tarqatilayotgan tuhmat va bo'hton so'zlar, odamlarni obro'sizlantirish, o'rtaga nifoq va fitna solish, ayniqsa diniy tafriqabozlikka sabab bo'ladigan maqola hamda audio va video yozuvlarning tarqatilishi avvalo, o'sha kishilarning qattiq gunohkor bo'lishlariga sabab bo'lsa, ikkinchidan ularni qo'llab-quvvatlovchilar, ularga ergashuvchilarning gunohlariga ham sherik bo'lishlariga olib keladi.

Alloh taolo Qur'oni Karimda ogohlantirgan:

َلَيَحْمِلُنَّ أَثْقَالَهُمْ وَأَثْقَالًا مَّعَ أَثْقَالِهِمْ ۖ وَلَيُسْأَلُنَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَمَّا كَانُوا يَفْتَرُونَ))

ya'ni: “Albatta, ular o'zlarining yuk (gunoh)larini ham, u yuklari bilan birga (boshqa) yuklarni ham ko'tarurlar va albatta, qiyomat kunida o'zlari to'qib olgan (yolg'on)lari to'g'risida so'ralurlar” (Ankabut surasi, 13-oyat).

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam marhamat qilganlar:

من دعا إلى هدًى، كان له من الأجر مثلُ أُجور من تَبِعه، لا ينقُص ذلك من أُجورهم شيئًا، ومن دعا إلى ضلالةٍ، كان عليه من الإثم مثلُ آثام من تبعه، لا ينقُصُ ذلك من آثامهم شيئًا»

(رواه مسلم)

ya'ni: “Kim hidoyatga chaqirsa, unga ergashuvchining savobidek ajr bo'ladi. Bu bilan amal qilgan kishilarning savobidan biror narsa kamaymaydi. Kim zalolatga chaqirsa, ergashuvchi kishining gunohidek unga gunoh yoziladi. Bu bilan amal qilgan kishilarning gunohidan biror narsa kamaymaydi” (Imom Muslim rivoyati).

Imom Shotibiy rahimahulloh aytadilar: Vafot etganidan keyin gunohlari ham to'xtagan kishiga jannat bo'lsin. Vafot etganidan keyin ham gunohlari yuz-ikki yuz yillar davomida to'xtamay keladigan va shu gunohlari tufayli qabrida ham, oxiratda ham azoblanadigan kishiga vayl (do'zax) bo'lsin.

Ey, birodar! Ijtimoiy tarmoqlarga qo'ygan suratlaringizni ko'zdan kechirib chiqing. U erga joylashtirgan ma'lumotlaringizni taftish qiling. Gunoh-ma'siyatga undovchi suratmi, maqolami, insonlar o'rtasida fitna-fasod, bug'zu-adovat qo'zg'atuvchi postlarmi bo'lsa vaqt o'tkazmay tezda o'chirib tashlang. Toki, boshqa insonlar sizning tarqatgan materiallaringizdan ta'sirlanib siz targ'ib qilgan gunoh ishlarni qilib ulgurmasinlar. Aks holda ularning qilgan gunohlari “oqib keluvchi” gunohga aylanib sizning hisobingizga yoziladi.

Shu bilan birga qilgan noma'qul ishingizdan tezda tavba qiling. Chunki, hech bir inson o'z ajali qachon kelishini bilmaydi.

 

 

https://t.me/tuhur 

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Holid Al-Fadli: O‘zbekistonning ilmiy va ma’naviy merosi butun islom olami uchun ulkan boylikdir

02.09.2026   56391   2 min.
Holid Al-Fadli: O‘zbekistonning ilmiy va ma’naviy merosi butun islom olami uchun ulkan boylikdir

Kuvayt universiteti Til markazi direktori, doktor Holid Al-Fadli mamlakatimiz mustaqilligining 35 yilligi arafasida “Dunyo” AA orqali yurtdoshlarimizga o‘zining samimiy tabrigi va ezgu tilaklarini yo‘lladi.

– Mustaqillikning 35 yillik bayrami munosabati bilan yaqin do‘st va qardosh O‘zbekiston xalqini chin dildan samimiy muborakbod etaman. O‘zbekistonlik barcha birodarlarimizga yuksak taraqqiyot, farovonlik, tinchlik-xotirjamlik va yangi muvaffaqiyatlar tilayman.

Biz O‘zbekiston bilan azaldan mustahkam do‘stlik, o‘zaro hurmat va samimiy mehr-oqibat rishtalariga egamiz. Ushbu muborak zamindan ko‘plab buyuk va mashhur islom ulamolari yetishib chiqqan. Bu bebaho ilmiy va ma’naviy meros nafaqat O‘zbekiston, balki butun islom olami uchun ulkan boylik hisoblanadi.

Kuvayt universiteti va O‘zbekistonning yetakchi oliy ta’lim muassasalari o‘rtasida yaqin va samarali hamkorlik aloqalari yo‘lga qo‘yilganidan mamnunmiz. Ko‘p yillardan buyon o‘zbekistonlik talabalar yurtimizda, xususan, Kuvayt universitetida arab tili va madaniyatimiz bo‘yicha o‘z bilimini oshirib kelmoqda. Ular bir o‘quv yili davomida, ya’ni uch semestr mobaynida arab tilini puxta o‘rganish bilan birga, Kuvayt madaniyati, tarixi va jamiyati bilan yaqindan tanishish imkoniga ega bo‘lmoqda.

O‘zbek talabalari bilan muloqotlar davomida ularning ta’lim va ilmga juda katta qiziqish hamda ishtiyoq bilan yondashishiga alohida e’tibor qaratdim. Ular nafaqat arab tilini o‘rganish, balki boshqa xalqning madaniyati, san’ati, iqtisodiyoti va rivojlanish tendensiyalarini chuqur anglashga intilayotgani quvonarli.

Arablar va o‘zbek xalqi o‘rtasida asrlar davomida shakllangan chuqur tarixiy, ilmiy va ma’naviy aloqalar mavjud. Men ushbu do‘stona va qardoshlik rishtalari kelgusida yanada mustahkamlanib, yangi mazmun bilan boyishini istayman. Bu borada xalqaro konferensiyalar o‘tkazish, qo‘shma ilmiy tadqiqotlarni yo‘lga qo‘yish, professor-o‘qituvchilar va talabalar almashinuvini kengaytirish muhim ahamiyat kasb etadi.

Kuvaytdagi O‘zbekiston elchixonasi tomonidan bildirilayotgan tashabbus va takliflarni qo‘llab-quvvatlash, ularni amalga oshirishga yanada katta e’tibor qaratish zarur. Biz ham ikki mamlakat o‘rtasidagi ta’lim, ilm-fan va madaniy-gumanitar hamkorlikni rivojlantirish uchun yangi imkoniyatlar va istiqbolli tashabbuslarni amalga oshirishdan manfaatdormiz.

Yana bir bor, qardosh O‘zbekiston xalqini Mustaqillikning 35 yillik qutlug‘ bayrami bilan qutlayman. Alloh taolo qardosh O‘zbekiston diyoriga tinchlik-xotirjamlik, farovonlik, taraqqiyot va ulkan muvaffaqiyatlar ato etsin.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari