Sayt test holatida ishlamoqda!
26 Avgust, 2026   |   13 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:18
Quyosh
05:43
Peshin
12:25
Asr
17:09
Shom
19:10
Xufton
20:30
Bismillah
26 Avgust, 2026, 13 Rabi`ul avval, 1448

Fitnalarga sabab bo'lgan qarashlar

28.05.2022   1409   2 min.
Fitnalarga sabab bo'lgan qarashlar

Ibn Taymiyaning qarashlari o'z davrida fitnalarga sabab bo'lishiga qaramasdan unga ergashuvchilarning son-sanoqsiz bo'lgan. Uning tarafdorlari asosan savodsiz -badaviylar tashkil qilsada, ular orasida tuppa-tuzuk ziyolilar, olimlar ham yo'q emasdi.
Buning sababi Ibn taymiya kuchli taqvo va o'tkir ilm bilan tanilgan hanbaliy mazhabiga mansub namunali oilada o'sib unadi. Otasi va bobosi zamonasining mashhur faqihlaridan, deb tan olinardi. ibn Taymiya muxolafatchilik harakatlarini asosan qirq yoshga yaqinlashganda boshlagan. Ungacha esa, u o'z davrining etuk hanbaliy mazhabiga mansub faqihlaridan biri, deb atrofga tanilib bo'lgan va bir necha foydali diniy asarlarini yozishga ham ulgurgan edi.
Uning ilmiy mansab-mavqei va shuhrati shu darajaga etgan ediki, u tomondan aytilgan har bir fikr uning ixlosmandlari tarafdan so'ssiz qabul qilinar, dalili surishtirilmas edi. Uning ana shu shuhrati keyingi xilofli fikrlarini atrofga yoyilishiga omil bo'ldi, musulmonlar jamo'atiga qarshi fikrlarini bezab, ziynatlab qo'ydi. Natijada uning adashuvini ko'pchilik payqamay qoldi. Uning yangicha fatvolari muxlislari tomondan bosh ustiga qabul etilar va alaloqibat uni “mujaddid” (dinni yangilovchi), “shayxul-islom”, degan “sharafli” laqablar bilan atay boshladilar. Aslida esa, Ibn Taymiya mujaddid ham, mujtahid ham, asl salafiy ham bo'lmagan! Uning keyingi paydo qilgan “SALAFIYLIK” mazhabi hech qanday salafi-solihlarning yo'liga mos kelmagan! Balki, musulmonlar jamo'asidan ajrab chiqqan adashuvdagi bir kichik oqim bo'lgan xolos!
Hozirgi davrimizda ham internet tarmoqlarida Salafiylikni targ'ib qilayotgan ayrim ( Abdullo Zufar, Yusuf Davron va o'zo'ini man hanafiy man deb soxta salafiylikni targ'ib qilayotgan Sodiq Samarqandiylar) mazhabga ergashish shart emas deb o'zlari soxta mazhabda ekanliklarini anglamasa. Haqiyqi salaf egalari to'rt mazhabboshilarimizdir. Ularni tuzgan yo'llari ( mazhablari) da yurish haqiyqi salafi solihlarga ergashishlikdir. Mazhabboshilarimizga tosh otish haqiyqi uch oltin davrda yashab o'tgan salafi solihlarga tosh otishdan boshqa narsa emas.

Bahodir Botirov

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Kech uxlash umrni qisqartiradi

25.08.2026   15028   1 min.
Kech uxlash umrni qisqartiradi

Tadqiqotlarga ko‘ra, dunyo aholisining 58 foizi uyqusizlikdan aziyat chekmoqda. Buning birinchi sababi gadjetlar doimiy tomosha qilish oqibatida kechki soat 23:00 dan keyin uxlashga odatlanishdir. 
 

Kech uxlash sog‘liqqa bir qancha xavf tug‘diradi.


Jigar va boshqa a’zolar o‘zini tiklay olmaydi. Inson organizmidagi barcha a’zolar tunda, ayniqsa, soat 22:00–02:00 oralig‘ida faol tiklanish jarayoniga kirishadi. Xususan, jigar soat 23:00 dan keyin tanani faol tozalash (detoksikatsiya) vazifasini bajaradi. Agar inson u paytda uxlamagan bo‘lsa, vazifa to‘liq bajarilmaydi. Bu esa charchoq, bezovtalik, tushkunlikka olib keladi.


Gormonlar muvozanati buziladi. Uyqu vaqtida, ayniqsa, soat 22:00–01:00 orasida o‘sish gormoni (melatonin va somatotropin) ishlab chiqariladi. Bu gormonlar immunitetni ko‘tarish, teri va hujayralarni tik lash, stressni kamaytirishga xizmat qiladi. Agar uxlash kechiksa, bu gormonlar kama yib boradi.


Aqliy faoliyat susayadi. E’tiborni jamlash, eslab qolish qobiliyatining pasayishi aynan o‘z vaqtida uxlamaslik bilan bog‘liq. Oqibatda ish unumdorligi yomonlashib, sifatli o‘qishga ham salbiy ta’sir qiladi.


Ruhiy muvozanat buziladi. Soat 23:00 dan keyin uxlaydigan insonlarda depressiya, qo‘rquv, ruhiy zaifliklar ko‘p kuzatiladi.


Yurak urish muvozanati yomonlashadi.


So‘nggi yillarda yurakqon tomir kasalliklari ham ko‘payib, ham “yosharib bormoqda”. Kam va o‘z vaqtida uxlamaslik yurakni zo‘riqtirib, umrning qisqarishiga sabab bo‘lmoqda. Yurakni davolash uchun o‘z vaqtida uxlash kerak.


Eng foydali uyqu esa soat 22:00 dan 05:00 gacha bo‘ladi. Chunki aynan shu soatlarda uyqu fazalari mukammal kechadi.


Internet manbalari asosida tayyorlandi.

“Hidoyat” jurnalining 2025 yil 8-sonidan

http://hidoyatuz.taplink.ws

O'zbekiston yangiliklari