Keyingi paytlarda falon kishi boshqa dinga o'tibdi, oilasi bilan birga o'tirmas ekan, harbiy xizmatdan bosh tortibdi, qon topshirmas emish degan har gaplar quloqqa chalinadigan bo'lib qoldi. Buning sababi bizning yurtimizda ham missioner deb atalmish iymon o'g'rilari paydo bo'lganidandir.
Misssionerlik – bu biron bir dinga e'tiqod qiluvchi kishilarni boshqa birdinga targ'ib qilishga aytiladi.
Missionerlik esa, biror bir vazifani u vazifa-siyosiy yoki diniy bo'lsin, bajarish uchun yuborilgan kishiga nisbataan aytiladigan atama. Ular aosan xristiyan diniga xos bo'lib, xristianlikning ham dunyo bo'ylab ko'pgina davlatlarda va xristianlikning o'zida ham qoralanadigan va ta'qiqlangan diniy sektalar hisoblanadi.
Missionerlar katta davlatlar va qaysidir kompaniyalarning manfaatini ko'zlab, maxsus tayyorgarlikdan va o'quv kurslaridan o'tkazilgan kishilardir.
Ular qaysi mamlakatga yuborilish uchun tayyorlanayotgan bo'lsa, shu mamlakat aholisining dini, millati, urf odatlarini yaxshi o'rganib chiqadilar. Kerak bo'lsa vaziyatga qarab aholining ijtimoiy zaif qatlamlariga o'z ta'sirini ko'rsatib, o'z saflariga qo'shib olishga harakat qiladilar. Bunga misol qilib yurtimizdagi kar-soqovlar, nogironligi bor kishilar va jismoniy va moddiy imkoniyati cheklangan kishilarga moddiy ko'mak berish bahonasida ularning ongiga kirib borib, o'z dinidan voz kechib, ular chaqirayotgan dinga kirishga targ'ib qilganliklarini keltirishimiz mumkin.
Ularning asl maqsadi dinga kiritish emas, balki musulmonlarni dindan chiqarishdir. Missionerlik faoliyati bilan shug'ullanayotgan kishilar umuman tarafdorlarining axloqini yaxshilash bilan shug'ullanmaydilar. Aksincha, ular xulqni buzadigan ishlarni yoyishadi. Turli xil o'yinlar, «diskotekalar» tashkil qilishadi, restoranlar ochib, tungi ko'ngilxushliklar uyushtirishadi.
Taassufki, hozirgi kunda diyorimizdagi ayrim hududlarda musulmon farzandlarimizni boshqa dinlarga og'dirish, ya'ni missionerlik harakatlari uchrab turibdi. Sof aqida nima ekanidan bexabar, xaq bilan nohaqlikni anglab etmagan ba'zi odamlar o'z dinlaridan kechib ketishlari juda achinarlidir. Bu esa jamiyatning boshlang'ich bo'g'ini hisoblanmish oilada har xil nizolar kelib chiqishiga sabab bo'lmokda. Ularning o'z e'tiqodlaridan yuz o'girishlarining birinchi sababi, islom aqidasini yaxshi bilmasliklari bo'lsa, ikkinchisi missionerlar tomonidan turli xil ko'rinishdagi moddiy rag'batlantirishlardir.
So'zimizning intihosida shuni alohida ta'kidlaymizki, yuqorida aytganimizdek, missionerlarning «g'amxo'rligi»ga aldanib, ularning tuzog'iga ilingan kimsalar aslida islomiy hayotdan ancha yiroq, uning hayotbaxsh ta'limotidan bexabar kishilardir. Aks holda, ular ming yillar davomida ota-bobolari asrab-avaylab kelgan muqaddas dinini arzimas narsaga, dunyo matosiga sotmagan, bunday nodonlik va jaholatga yo'l qo'ymagan bo'lar edilar.
Alisher navoiy xazratlari aytadilarki:
Yurtni obod etguchi dono bo'lak nodaon bo'lak
Yerni shudgor qilguchi dehqon bo'lak qobon bo'lak.
R.Ernazarov
Bog'ot tumani imom-xatibi
«Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh — yangi kashfiyotlar» Xalqaro mediaforumining uchinchi yalpi sessiyasi 26 avgust kuni «Asrlarni birlashtiruvchi meros. Islom sivilizatsiyasining ma’naviy mazmun-mohiyati» mavzusida bo‘lib o‘tmoqda. Sessiyada Qur’on merosi, qadimiy qo‘lyozmalar, xattotlik, hujjatli kino hamda tarixiy manbalarni o‘rganishda sun’iy intellektdan foydalanish masalalari o‘rin olgan, xabar bermoqda iccu.uz.
Asosiy loyihalardan biri — «114 Qur’on: islom olami xattotligining 114 durdonasi» bo‘ladi. Uni Mueller & Schindler nashriyot uyi vitse-prezidenti Aleksandr Vilgelm taqdim etdi. Shuningdek, sessiyada «Katta Langar Qur’oni: haqiqat va afsonalar» xalqaro loyihasi taqdimoti bo‘lib o‘tdi. Uni Islom sivilizatsiyasi markazi ilmiy kotibi Rustam Jabborov taqdim qildi.
Sankt-Peterburg hujjatli filmlar studiyasi bosh direktori Aleksey Telnov «Yagona tarixiy meros sahifalari» loyihasi doirasida yaratilgan «Masjid» filmining treylerini namoyish etdi. Islomshunos va madaniyat arbobi Ketlin Gyobel ishtirokchilarni «Allohning 99 ismi: Uning go‘zal ismlari orqali Yaratganni anglash» noshirlik loyihasi bilan tanishtirdi.
Alohida blok yangi texnologiyalarga bag‘ishlanadi. Sberbank Istiqbolli texnologiyalarni rivojlantirish boshqarmasi ijrochi direktori Vladimir Kox hamda Islom sivilizatsiyasi markazi professori, bosh ilmiy xodimi Zohidullo Munavvarov «Sun’iy intellekt — qadimiy qo‘lyozmalarni o‘qishning raqamli kaliti» loyihasini taqdim etadi. Dasturdan, shuningdek, «Payg‘ambarning fazilatlari» kitobi va «O‘zbekiston tarix xaritasida: imperiyalar, sivilizatsiyalar, davrlar» loyihasi ham o‘rin olgan.
Xalqaro munozara «Jaholatdan ma’rifat sari: stereotiplar va islomofobiyani bartaraf etishda medianing o‘rni» mavzusida o‘tkaziladi. Unda Islom hamkorlik tashkiloti, shuningdek, Jazoir, Ummon, Pokiston, Saudiya Arabistoni, Iroq, Mali va O‘zbekistonning davlat va xalqaro ommaviy axborot vositalari vakillari ishtirok etadi.
Bundan tashqari, O‘zbekiston Jurnalistlar uyushmasi raisi Shuhrat Orif «Jurnalistikada tarix va sun’iy intellekt: merosni onlayn makonda qanday saqlash mumkin?» loyihasini, Islom sivilizatsiyasi markazi media bo‘limi rahbari O‘ktam Usmanov esa «O‘zbekistonni dunyoga mashhur qilgan olimlar» kitobini taqdim etadi. Sessiya «Dunyo Qur’oni: xattotlik an’analaridan — kelajak merosi sari» taqdimoti bilan yakunlanadi. Islom sivilizatsiyasi markazi huzuridagi Xattotlik maktabi direktori Habibullo Solih turli mamlakatlar va islom xattotlik maktablari an’analarini birlashtiruvchi noyob Qur’onni yaratish bo‘yicha xattotlar o‘rtasidagi Jahon tanlovini e’lon qiladi.
Forumning asosiy maydoni O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi bo‘ladi. Unda deyarli 50 mamlakatdan media va ekspertlar hamjamiyatining 300 nafar vakili — mediakompaniyalar, axborot agentliklari va telekanallar rahbarlari, jurnalistlar, prodyuserlar, olimlar hamda kreativ industriya mutaxassislari ishtirok etadi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati