Sayt test holatida ishlamoqda!
23 Avgust, 2026   |   10 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:15
Quyosh
05:40
Peshin
12:26
Asr
17:12
Shom
19:15
Xufton
20:36
Bismillah
23 Avgust, 2026, 10 Rabi`ul avval, 1448

Islomda guruh tuzish hukmi

05.04.2022   1818   3 min.
Islomda guruh tuzish hukmi

Islomda turli aqidaviy-siyosiy firqa va guruhlarni tashkil toptirish, ularga bo'linish va Islom ummati jamoasidan ajralib chiqish Qur'on, sunnat va ulamolar ijmo'siga binoan haromdir. Bunda ularning ko'zlagan maqsadlariga e'tibor qilinmaydi!
Buning dalillari:
Avvalo Qur'on oyatlarida:
Barchangiz birgalikda Allohning arqonini mahkam ushlangiz va firqalanib ketmangiz” (Oli Imron 103)
“Ularga ochiq-oydin bayonotlar kelgandan keyin ham firqalanib ixtilofga tushganlar kabi bo'lmangiz. Albatta ular uchun ulkan azob bordir” (Oli Imron 105)
“(Ey Payg'ambar) Dinlarini tafriqa qilib, o'zlari guruhbozlik qilganlar bilan hech bir aloqang yo'q. Albatta, ularning ishi Allohning O'ziga havola. So'ngra qilgan ishlarining xabarini berur” (An'om 159)
Ushbu oyatlar tafsirida Imom Nasafiy rahimahulloh o'zlarini “Madorikut tanzil va haqoiqut ta'vil” nomli tafsirlarida quyidagilarni aytganlar: “Bo'linib ketmangiz va bo'linishni keltirib chiqaruvchi holatlardan ham uzoqda bo'lingiz. Haq borasida (ya'ni Qur'on, hadis va ummat ijmo'si borasida) yahudiy, nasroniylar firqalanib ketganlari kabi yoki Islomdan avval johiliyatda mutaassib qabilachilik qilganingiz kabi bo'linib olmang”.
Guruhga bo'linish harom bo'lgach guruh tuzishning hukmi ham harom, guruhga a'zo bo'lishga chaqirish ham harom bo'ladi.
Imom Tabariy rahimahulloh Qatoda raziyallohu anhudan quyidagi qavlni keltirganlar: “Alloh sizlar uchun firqachilikni yomon ko'rdi... sizlarni undan hazar qilishga chaqirdi va undan nahy qildi. U zot sizlar uchun .... jamo'atni yaxshi ko'rdi va rozi bo'ldi. Bas, Alloh siz uchun rozi bo'lgan narsaga siz ham rozi bo'ling”.
Imom, alloma Zamaxshariy rahimahulloh ushbu oyatlar tafsirida quyidagicha deganlar: “...shuningdek “bu oyatlar ushbu ummatning bida'tchi toifalari haqida nozil bo'lgan” deb ham aytilgan”.
Hadislardan dalillar:
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytdilar: “Yahudlar etmish bir firqaga bo'lindilar. Nasorolar etmish ikki firqaga bo'lindilar. Ummatim esa, etmish uch firqaga bo'linadi. Ularning barchasi jahannamda, illo bittasi najot topadi. O'sha najot topuvchisi “buyuk qoralik”.
Hadisda Islom ummatining jamoa'si najot topishi ochiq-oydin aytilgan. Hech bir sog'lom aql egasi “hadisda keltirilgan “buyuk qoralik” (katta olamon) bu “Hizbut-tahrir” yoki “Salafiylar” va yo boshqa xususiy laqablar bilan jamo'atdan ajrab chiqqan toifalardir deb ayta olmaydi. Shuningdek hadisda bizlardan avval dinda adashgan yahudiy va nasroniylarning eng katta adashishlari bu—firqalarga bo'linib ketganligi ekaniga ham ochiq ishora bor.
Imom Muslim Abu Hurayra raziyallohu anhudan rivoyat qilgan hadislarida Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Albatta, Alloh sizlar uchun uch narsaga rozi bo'ldi: o'zigagina ibodat qilib Unga hech narsani shirk keltirmasligingiz, Uning arqonini (Qur'onni) mahkam ushlashingiz va firqalanib ketmasligingiz”. deganlar. Nabiy sollallohu alayhi va sallam ushbu hadislarida firqalanib ketmaslikni farz ekanligida shak-shubha yo'q narsalar bo'lgan tavhid va Qur'onni mahkam ushlash bilan bir qatorda zikr qilmoqdalar va Allohning roziligini shu narsalarga bog'liq ekanligini ta'kidlamoqdalar.

Tolibjon Sharipov.

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Diniy ta’limda yangi bosqich: Toshkentda nufuzli anjuman bo‘lib o‘tmoqda

20.08.2026   30304   2 min.
Diniy ta’limda yangi bosqich: Toshkentda nufuzli anjuman bo‘lib o‘tmoqda

Toshkent shahridagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta majlislar zalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining «Zamonaviy diniy ta’lim: pedagogika, ilm-ma’rifat va innovatsiya» mavzusidagi I ilmiy-amaliy anjumani boshlandi. 

O‘zbekiston musulmonlari idorasi tarixida ilk bor o‘tkazilayotgan ushbu nufuzli tadbirda Prezident maslahatchisi Muzaffar Komilov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiqjon Toshboyev, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov, shuningdek, diniy ta’lim muassasalari rahbarlari, bosh imom-xatiblar va OAV vakillari ishtirok etmoqda.  Anjumanga jami 700 nafarga yaqin pedagog va soha vakillari jalb etilgan bo‘lib, ularning 300 nafari bevosita zalda, 400 nafari esa hududlardan videoselektor orqali qatnashmoqda.

So‘zga chiqqan notiqlar so‘nggi yillarda Prezidentimiz tashabbuslari bilan diniy-ma’rifiy sohani takomillashtirish va zamonaviy kadrlar tayyorlash borasida amalga oshirilayotgan tizimli islohotlarga to‘xtalib o‘tmoqda. Ta’kidlanganidek, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti va madrasasi hamda 4 ta xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tashkil etilishi ilm ahliga keng imkoniyatlar eshigini ochdi. Toshkent islom institutida magistratura ochildi, tizimdagi 510 nafar pedagogning 50 nafardan ortig‘i PhD va DSc ilmiy darajalariga ega bo‘ldi. 

Shuningdek, yurtimizdagi diniy ta’lim muassasalariga Misrning Al-Azhar majmuasi ustozlari jalb etildi. 90 ta fan dasturi va yangi avlod darsliklari yaratildi. Mir Arab, Xadichai Kubro, Hidoya va Ko‘kaldosh madrasalari zamonaviy binolarga ega bo‘lib, Iordaniya, Misr va Birlashgan Arab Amirliklarining yetakchi oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorliklar rivojlanmoqda.

Ushbu nufuzli anjumandan ko‘zlangan maqsad ham professor-o‘qituvchilar uchun ilmiy-amaliy muloqot maydonini yaratish, pedagoglarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish, ta’lim jarayoniga raqamli va innovatsion usullarni keng joriy etishdir.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari