Sayt test holatida ishlamoqda!
02 Sentabr, 2026   |   20 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:27
Quyosh
05:50
Peshin
12:23
Asr
17:00
Shom
18:59
Xufton
20:17
Bismillah
02 Sentabr, 2026, 20 Rabi`ul avval, 1448

Islomda guruh tuzish hukmi

05.04.2022   2064   3 min.
Islomda guruh tuzish hukmi

Islomda turli aqidaviy-siyosiy firqa va guruhlarni tashkil toptirish, ularga bo'linish va Islom ummati jamoasidan ajralib chiqish Qur'on, sunnat va ulamolar ijmo'siga binoan haromdir. Bunda ularning ko'zlagan maqsadlariga e'tibor qilinmaydi!
Buning dalillari:
Avvalo Qur'on oyatlarida:
Barchangiz birgalikda Allohning arqonini mahkam ushlangiz va firqalanib ketmangiz” (Oli Imron 103)
“Ularga ochiq-oydin bayonotlar kelgandan keyin ham firqalanib ixtilofga tushganlar kabi bo'lmangiz. Albatta ular uchun ulkan azob bordir” (Oli Imron 105)
“(Ey Payg'ambar) Dinlarini tafriqa qilib, o'zlari guruhbozlik qilganlar bilan hech bir aloqang yo'q. Albatta, ularning ishi Allohning O'ziga havola. So'ngra qilgan ishlarining xabarini berur” (An'om 159)
Ushbu oyatlar tafsirida Imom Nasafiy rahimahulloh o'zlarini “Madorikut tanzil va haqoiqut ta'vil” nomli tafsirlarida quyidagilarni aytganlar: “Bo'linib ketmangiz va bo'linishni keltirib chiqaruvchi holatlardan ham uzoqda bo'lingiz. Haq borasida (ya'ni Qur'on, hadis va ummat ijmo'si borasida) yahudiy, nasroniylar firqalanib ketganlari kabi yoki Islomdan avval johiliyatda mutaassib qabilachilik qilganingiz kabi bo'linib olmang”.
Guruhga bo'linish harom bo'lgach guruh tuzishning hukmi ham harom, guruhga a'zo bo'lishga chaqirish ham harom bo'ladi.
Imom Tabariy rahimahulloh Qatoda raziyallohu anhudan quyidagi qavlni keltirganlar: “Alloh sizlar uchun firqachilikni yomon ko'rdi... sizlarni undan hazar qilishga chaqirdi va undan nahy qildi. U zot sizlar uchun .... jamo'atni yaxshi ko'rdi va rozi bo'ldi. Bas, Alloh siz uchun rozi bo'lgan narsaga siz ham rozi bo'ling”.
Imom, alloma Zamaxshariy rahimahulloh ushbu oyatlar tafsirida quyidagicha deganlar: “...shuningdek “bu oyatlar ushbu ummatning bida'tchi toifalari haqida nozil bo'lgan” deb ham aytilgan”.
Hadislardan dalillar:
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytdilar: “Yahudlar etmish bir firqaga bo'lindilar. Nasorolar etmish ikki firqaga bo'lindilar. Ummatim esa, etmish uch firqaga bo'linadi. Ularning barchasi jahannamda, illo bittasi najot topadi. O'sha najot topuvchisi “buyuk qoralik”.
Hadisda Islom ummatining jamoa'si najot topishi ochiq-oydin aytilgan. Hech bir sog'lom aql egasi “hadisda keltirilgan “buyuk qoralik” (katta olamon) bu “Hizbut-tahrir” yoki “Salafiylar” va yo boshqa xususiy laqablar bilan jamo'atdan ajrab chiqqan toifalardir deb ayta olmaydi. Shuningdek hadisda bizlardan avval dinda adashgan yahudiy va nasroniylarning eng katta adashishlari bu—firqalarga bo'linib ketganligi ekaniga ham ochiq ishora bor.
Imom Muslim Abu Hurayra raziyallohu anhudan rivoyat qilgan hadislarida Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Albatta, Alloh sizlar uchun uch narsaga rozi bo'ldi: o'zigagina ibodat qilib Unga hech narsani shirk keltirmasligingiz, Uning arqonini (Qur'onni) mahkam ushlashingiz va firqalanib ketmasligingiz”. deganlar. Nabiy sollallohu alayhi va sallam ushbu hadislarida firqalanib ketmaslikni farz ekanligida shak-shubha yo'q narsalar bo'lgan tavhid va Qur'onni mahkam ushlash bilan bir qatorda zikr qilmoqdalar va Allohning roziligini shu narsalarga bog'liq ekanligini ta'kidlamoqdalar.

Tolibjon Sharipov.

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Erhan Afyonju: O‘zbekiston – turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan zamin

18.08.2026   81963   1 min.
Erhan Afyonju: O‘zbekiston – turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan zamin

Turkiyaning “CNN-Türk” telekanalida efirga uzatilgan “Tafakkur doirasi” dasturida so‘zga chiqqan taniqli olim, Milliy mudofaa universiteti rektori, professor Erhan Afyonju O‘zbekistonning boy tarixiy merosi va sayyohlik salohiyati haqida fikr yuritdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.

Ko‘rsatuvda qatnashgan turk tarixchisi Erhan Afyonju O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan alohida geografik hudud sifatida ta’riflagan.

Olimning fikricha, juda ko‘pchilik sayyohlar O‘zbekistonni o‘z ko‘zi bilan ko‘rishni istaydi. Chunki dunyoga mashhur Samarqand, Buxoro, Xiva, Toshkent kabi shaharlar ana shu zaminda joylashgan.

Turk tarixchisi yoshlarga murojaat qilib, xorijga sayohat qilishni, avvalo, Turkiy dunyo mamlakatlarini kashf etish, ajdodlar yurti bilan yaqindan tanishishdan boshlash lozim ekanini ta’kidladi.

“Yoshlarga tavsiyam shuki, hozir xorijga sayohat qilmoqchi bo‘lsangiz, avvalo Turkiy zaminni aylaning. Masalan, O‘zbekistonga borib, tarixiy shaharlarni ko‘rib keling, ajdodlaringiz yurti bilan tanishing. So‘ng Saljuqiylar davlati barpo etilgan zaminlarni ko‘ring”, – dedi professor.

Erhan Afyonjuning ta’kidlashicha, bunday sayohatlar yoshlar uchun har tomonlama foydali va qiziqarli bo‘lib, ularning tarixiy xotirasi va dunyoqarashini boyitadi.

“Masalan, Samarqandning go‘zalligini dunyoning ko‘p joylarida topa olmaysiz. Ayniqsa, turk yoshlari o‘z ajdodlari yashagan zaminni borib ko‘rishlari lozim”, – dedi olim.

Professor O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning asosiy beshiklaridan biri, ilm-fan markazi sifatida ham alohida e’tirof etgan.

Shuningdek, turk tarixchisi O‘zbekistonning nafaqat tarixiy va madaniy, balki geografik jihatdan ham yashash uchun qulay hudud ekanini ta’kidlagan.

Dastur davomida professor bildirgan fikr-mulohazalar Turkiya jamoatchiligi orasida O‘zbekistonning tarixiy shaharlari, boy madaniy merosi va turizm salohiyatiga bo‘lgan qiziqishni yanada oshirishga xizmat qiladi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

 

O'zbekiston yangiliklari