Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
Аллоҳ таолога битмас-туганмас ҳамду санолар бўлсин.
Пайғамбаримизга мукаммал ва батамом салавоту дурудлар бўлсин.
Кунларнинг бирида бир киши Ҳусайн розияллоҳу анҳунинг эшигини тақиллатиб, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг аҳли байтидан ёрдам сўраганини айтиб, аҳволини шундай изоҳлади:
«Эй пайғамбарнинг ўғли! Мен бировнинг хуни учун кафил эдим, лекин уни тўлашга қодир эмасман. Уни одамларнинг энг шарафлисидан сўрасам, яхши бўлади деб ўйладим. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг оиласидан ҳурматлироқ одам хаёлимга келмади».
Қисқа суҳбатдан кейин Ҳусайн розияллоҳу анҳу: «Биродар, отам Алий розияллоҳу анҳудан эшитдимки, ҳар бир инсоннинг қадри қилган яхши амали билан ўлчанади», деди. Сўнг сўзини шундай давом эттирди: «Бобом Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳам: «Инсонларга илми ва лаёқатига кўра яхшилик қилинглар», деганлар. Ҳозир мен сенга учта савол бераман. Агар учала саволимга ҳам жавоб берсанг, қўлимдаги шу олтин тўла халтачани сенга бераман. Агар иккитасига жавоб берсанг, учдан икки қисмини бераман. Агар биттасига жавоб берсанг, учдан бир қисмини бераман».
Ҳалиги одам ҳам хижолат тортди, ҳам ҳайрон қолди. Бўйнини эгиб, мулойимлик билан: «Сиз илм манбаисиз! Лекин шуни лозим топсангиз, сўранг. ИншаАллоҳ, жавоб беришга ҳаракат қиламан», деди.
Ҳусайн розияллоҳу анҳу табассум билан сўради, у киши жавоб берди:
– Энг яхши амал нима?
«Имон».
– Одамни ҳалокатдан нима қутқаради?
«Аллоҳга ишониш».
– Инсоннинг зеб-зийнати нима?
«Сабр билан чамбарчас боғлиқ илм».
«Агар у бўлмаса-чи?»
– «Сахийлик билан чамбарчас боғланган бойлик».
«Агар у бўлмаса-чи?».
– «Очиқкўнгиллик билан чамбарчас боғланган қашшоқлик».
«Агар у бўлмаса-чи?».
«Унда яшагандан кўра, чақмоқ уриб, жойида куйиб ўлган яхши».
Ҳусайн розияллоҳу анҳу жилмайиб, ичига минг тилло танга солинган ҳамённинг ҳаммасини унга берди. Бунга қўшиб, икки юз дирҳамлик узук ҳам совға қилди. Ҳусайн розияллоҳу анҳу ҳадяларни бераётганида: «Мана бу тилла динорларни қарз эгаларига бер, бу узук (сотиш) билан эҳтиёжларингни қопла», деб маслаҳат берди. Ҳалиги одам шунча эҳсон олдида ҳайратини яшира олмади. Ўзини қўлга олиб, қуйидаги оятни ўқиди: «Ўз рисолатини қаерга қўйишни Аллоҳнинг Ўзи яхши биладир» (Анъом сураси, 124-оят).
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Мусо алайҳиссалом замонида бир камбағал эр-хотин яшар, йиллар давомида қашшоқликда кун кечирарди.
Бир куни хотини эрига:
- Мусо Аллоҳнинг пайғамбари эмасми? - деди.
- Ҳа, шундай, - деди эри.
- Унинг ҳузурига бориб, аҳволимизни айтмаймиз? Роббига бизнинг ҳақимизда дуо қилса, балки Аллоҳ таоло бизга ҳам бойлик ато этар. Шунда қолган умримизни фаровонликда ўтказармидик?!
Эри рози бўлди.
Эртаси куни улар Мусо алайҳиссалом ҳузурига бориб, аҳволларини баён қилди. Мусо алайҳиссалом муножот қилиб, уларнинг ҳақига дуо қилди. Шунда Аллоҳ таоло ваҳий юборди:
- Эй Мусо, уларга айтгин. Мен уларни бой қиламан, аммо фақат бир йилга. Бир йилдан сўнг яна аввалги ҳолларига қайтишади.
Мусо алайҳиссаломдан бу хабарни эшитган эр-хотин хурсанд бўлишди. Орадан кўп ўтмай ризқлари кутилмаган томонлардан келиб, қавмининг бой кишисига айланди.
Бир куни хотин эрига бундай деди:
- Эсингизда бўлса, бу бойлик бир йилгагина.
Эри бош ирғаб:
- Унда кел, шу неъматлардан муҳтожларга улашайлик. Улар қилган яхшилигимизни эслаб, бизни дуо қилишар, - деди.
Шу мақсадда улар карвонлар кўп ўтадиган йўл юзда катта уй қуриб, ундан еттита эшик очди. Сўнгра кечаю кундуз йўловчиларни кутиб олиб, уларни меҳмон қилишарди. Шу тарзда бир йил ўтди. Улар эҳсон қилишдан тўхтамади. Лекин уларнинг бойлиги камаймас эди.
Мусо алайҳиссалом ажабланиб, Роббига муножот қилди:
- Эй Роббим. Сен уларга фақат бир йил деган эдинг. Муддат ўтса-да, ҳануз бойлиги камаймаслигидан ажабланяпман.
Аллоҳ таоло марҳамат қилди:
- Эй Мусо, Мен уларга ризқ эшикларидан биттасини очдим. Улар эса бандаларимни ризқлантириш учун еттита эшик очдилар. Мен улардан ҳаё қилдим. Менинг бандам Мендан ҳам сахий бўладими?..
Субҳаналлоҳ! Аллоҳ ҳар бир сахийдан сахийроқ, ҳар бир раҳмлидан раҳмлироқдир!..
Илёсхон Аҳмедов