Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
09 Июл, 2026   |   24 Муҳаррам, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
03:15
Қуёш
04:58
Пешин
12:29
Аср
17:41
Шом
20:02
Хуфтон
21:41
Bismillah
09 Июл, 2026, 24 Муҳаррам, 1448

2. БАҚАРА СУРАСИ, 196 ОЯТ

13.11.2020   9591   3 min.
2. БАҚАРА СУРАСИ, 196 ОЯТ

وَأَتِمُّواْ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِۚ فَإِنۡ أُحۡصِرۡتُمۡ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۖ وَلَا تَحۡلِقُواْ رُءُوسَكُمۡ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡهَدۡيُ مَحِلَّهُۥۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ بِهِۦٓ أَذٗى مِّن رَّأۡسِهِۦ فَفِدۡيَةٞ مِّن صِيَامٍ أَوۡ صَدَقَةٍ أَوۡ نُسُكٖۚ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَمَن تَمَتَّعَ بِٱلۡعُمۡرَةِ إِلَى ٱلۡحَجِّ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۚ فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٖ فِي ٱلۡحَجِّ وَسَبۡعَةٍ إِذَا رَجَعۡتُمۡۗ تِلۡكَ عَشَرَةٞ كَامِلَةٞۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ١٩٦

196. Аллоҳ учун ҳаж ва умрани тўкис қилинглар. Агар тўсилсангиз, қодир бўлганингизча қурбонлик қилинглар. Жонлиқ жойига етиб бормагунича бошларингизни қирманглар. Агар сизлардан кимдир касал ёки бошида бирон азият бўлса, у ҳолда ё рўза тутиш ё садақа бериш ёки қурбонлик қилиш билан фидя берсин. Хотиржамлик бўлганида ким умра билан ҳажни бирга адо этолса, муяссар бўлганича ҳадясини берсин. Ким топа олмаса, ҳажда уч кун, қайтганидан кейин етти кун, тугал ўн кун рўза тутсин. Бу аҳли-оиласи Масжидул-Ҳаромда турмаганлар учундир. Аллоҳдан қўрқинглар, билингларки, Аллоҳнинг азоби қаттиқдир.

Ҳаж ва умра ибодати халқ кўриши ёки ҳожи номини олиш учун эмас, Аллоҳ таолонинг розилиги учун қилинади. Агар бир киши ҳаж ё умра учун эҳромга кирганидан сўнг бирор душман сабабидан ё хасталаниб қолиб Маккага етолмай қолиб кетса, у ўзи қодир бўлган бир жонлиқни Масжидул-Ҳаромга бирор киши орқали юбориб, унга бу жонлиқни фалон куни Макка Ҳаромида сўйишни тайинлайди. Жониворнинг Маккага элтиб сўйилгани аниқ маълум бўлса, шундан кейин сочини олдириб, эҳромдан чиқади. Бундан олдин ҳаргиз сочини олдирмайди, бу сўйиш эҳсон сўйиши бўлади. Масалан, эҳром ҳолатида бир киши хаста бўлса, бошида оғриқ ёки яра бўлса, у зарурат юзасидан сочини олдираверади, лекин фидя (тўлов) беради. Демак, бу оятда Аллоҳ таоло касал, бошида бит, қўтир ёки қичима бўлган кишига зарарли моддалардан фориғ бўлиш учун эҳромдалигидаёқ сочини олдиришни мубоҳ қилди. У сочини олдирганида соч тагидаги зарарли нарсалардан қутулади. Бу нарса табобатда "истифроғ", яъни фориғ бўлиш, дейилади. Абдуллоҳ ибн Маъқил розияллоҳу анҳу бундай дейди: "Мен Куфа масжидида Каъб ибн Ужра ҳузурида ўтириб, қурбонлик фидяси ҳақида сўрадим. Каъб бундай деди: "Мен Пайғамбар алайҳиссаломнинг ҳузурларига бир юмуш билан боргандим. Шунда бошимдаги битлар юзимга тўкилиб тушди. Буни кўрган ҳазрати Расулуллоҳ: "Битлар сенга бунчалик азоб бераётганини билмаган эканман, бир қўй топа оласанми?" дедилар. Мен: "Йўқ", дедим. "Ундай бўлса, сочингни олдир-да, кейин уч кун рўза тут ёки олти мискинни тўйдир, ҳар бир мискинга ярим соъдан таом бер", дедилар. Юқоридаги оят мен ҳақимда нозил бўлган эса-да, барчангизга тааллуқлидир" (Бухорий ривояти).

Тафсири ирфон
Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Салим ал-Малик: Ўзбекистон Имом Бухорий меросини асрашда юксак масъулият кўрсатмоқда

09.07.2026   363   1 min.
Салим ал-Малик: Ўзбекистон Имом Бухорий меросини асрашда юксак масъулият кўрсатмоқда

Салим ал-Малик
Ислом олами таълим, фан ва маданият ташкилоти
 (ИCEСCО) Бош директори

—  Ўзбекистон Республикаси ва ИCEСCО ҳамкорлигида ташкил этилган ушбу тарихий анжуман оддий тантана эмас. Бу — Имом Бухорийнинг буюк илмий меросини асраш, унинг ҳаққоний моҳиятини жаҳон жамоатчилигига етказиш, шунингдек, мусулмон умматининг маънавий ўзлиги ва цивилизацион меросини муҳофаза қилиш йўлидаги юксак масъулият ифодасидир. Ишонаманки, бу конференция ҳақиқатни илм билан ҳимоя қилишнинг ёрқин намунаси сифатида тарихда муносиб ўрин эгаллайди.

Биринчидан, ҳадиси шариф илмига бағишланган халқаро илмий конференцияни ҳар йили турли ислом мамлакатларида муайян мавзулар асосида мунтазам ўтказишни таклиф этаман. Бу илм аҳлининг ўзаро тажриба алмашиши, янги тадқиқотларни қўллаб-қувватлаш ва халқаро ҳамкорликни янада мустаҳкамлашга хизмат қилади.

Иккинчидан, ҳадис илмини ривожлантириш, мазкур соҳадаги фундаментал тадқиқотларни рағбатлантириш ҳамда ёш олимларни қўллаб-қувватлаш мақсадида ҳар йили нуфузли халқаро мукофот таъсис этишни таклиф қиламан.

Фурсатдан фойдаланиб, Ўзбекистон раҳбариятига, хусусан, Ўзбекистон Республикаси Президенти муҳтарам Шавкат Мирзиёев жанобларига ушбу халқаро конференцияни ташкил этиш ташаббуси учун самимий миннатдорлигимни изҳор этаман.

Икки йил аввал муҳтарам Президент билан учрашганимизда у киши Имом Бухорий меросига бағишланган йирик халқаро конференция ўтказиш нияти ҳақида сўз юритган эдилар. Бугун эса ана шу эзгу ғоя Самарқанднинг муқаддас заминида амалда рўёбга чиққанини кўриб турганимиз барчамиз учун катта мамнуният ва қувонч бағишлайди.

Ушбу анжуман Имом Бухорий меросини чуқур ўрганиш, унинг илмий аҳамиятини кенг тарғиб этиш ва инсониятнинг умумий маънавий тараққиётига хизмат қиладиган янги халқаро ташаббусларга мустаҳкам пойдевор бўлишига ишонаман.

Дин ишлари бўйича қўмита 
Ахборот хизмати

МАҚОЛА