Куни кеча Озарбайжон пойтахти Боку шаҳридаги Халқаро Муғом марказида “Ўзбекистон ва Озарбайжон: муштарак тарихий мерос, ислом цивилизацияси ва замонавий илмий ҳамкорлик” мавзусида халқаро анжуман бўлиб ўтди. Унда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳомиджон домла Ишматбеков икки мамлакат ўртасидаги диний-маърифий алоқалар, муштарак маънавий қадриятлар ва буюк алломалар меросининг бугунги аҳамияти ҳақида сўз юритди.

Ҳомиджон Ишматбеков ўз нутқида Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги муносабатларнинг тарихий асослари, халқларни бирлаштириб турувчи маданий ва маънавий омиллар, шунингдек, Марказий Осиё ва Кавказ минтақаларида ҳамкорликни ривожлантириш имкониятларига эътибор қаратди.

Бугун Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги муносабатлар Марказий Осиё ва Кавказ минтақаларида ҳамкорлик учун янги имкониятларни яратмоқда. Тарихий яқинлик, муштарак маданият, маънавий қадриятлар ва ягона маданий маконга мансублик давлатларимиз ва халқларимизни янада яқинлаштирмоқда. Айнан мана шу жиҳатларда Ўзбекистон ва Озарбайжон қардош халқларини бирлаштириб турувчи мустаҳкам маънавий алоқаларни кўрамиз, — деди у.

Нутқда туркий халқлар ўртасидаги диний ва маънавий алоқалар тарихини ўрганишда буюк мутафаккирлар меросининг ўрнига ҳам алоҳида эътибор қаратилди. Жумладан, Аҳмад Яссавий, Баҳоуддин Нақшбанд ва Саййид Яҳё Бокувий каби алломаларнинг илмий-маънавий мероси халқлар ўртасидаги тарихий боғлиқликни англашда муҳим манба сифатида қайд этилди.

Аҳмад Яссавий, Баҳоуддин Нақшбанд ва Саййид Яҳё Бокувий каби алломалар мероси туркий халқлар ўртасидаги диний ва маънавий муносабатлар асрлар давомида нақадар мустаҳкам бўлганини яққол намоён этади. Буюк мутафаккирларнинг маънавий камолот, инсонпарварлик ва ахлоқий тамойиллар ҳақидаги ғоялари бугунги кунда ҳам ўз аҳамиятини сақлаб қолмоқда, — деди Ҳомиджон домла Ишматбеков.

Дарҳақиқат, ушбу мутафаккирлар меросини ўрганиш нафақат диний тафаккур тарихини, балки минтақада шаклланган маърифий анъаналар ва халқлар ўртасидаги маданий алоқаларни ҳам чуқурроқ англаш имконини беради. Уларнинг асарлари ва илмий қарашларида акс этган маънавий камолот, ахлоқ ва инсонпарварлик масалалари бугунги тадқиқотлар учун ҳам муҳим йўналишлардан ҳисобланади.

Ҳомиджон домла Ишматбеков, шунингдек, диний муассасалар ва уламолар ўртасидаги ҳамкорликни ривожлантириш масаласига тўхталди. Унинг таъкидлашича, Ўзбекистон мусулмонлари идораси Озарбайжоннинг диний муассасалари ва уламолари билан алоқаларни янада мустаҳкамлашга тайёр. Бундай ҳамкорлик муштарак маънавий меросни ўрганиш, ўзаро тажриба алмашиш ва диний-маърифий мулоқотни кенгайтиришга хизмат қилиши мумкин.

Бокудаги халқаро анжуман доирасида тарихий меросни ўрганиш, ислом цивилизациясининг илмий ва маънавий ютуқларини тарғиб қилиш ҳамда Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги ҳамкорликни ривожлантириш масалалари муҳокама қилинди. Ҳомиджон домла Ишматбековнинг нутқи эса ушбу мулоқотда икки халқни бирлаштирувчи диний-маърифий қадриятлар ва уларни ўрганишнинг бугунги аҳамиятини ёритиб берди.