رَوَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ " يأتي في آخر الزمان أناس من أمتي يأتون المساجد يقعدون فيها حلقاً ذكرهم الدنيا وحب الدنيا لا تجالسوهم ، فليس لله بهم حاجة " .
Абдуллоҳ ибн Масуьд розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Охир замонда шундай умматимдан бўлган бир қавм келадики, масжидларда халқа қилиб ўтиришади. Дунё сўзларини гапирадилар, чунки улар дунёни яхши кўрадилар. Улар билан ўтирманглар! Чунки Аллоҳ улардан беҳожатдир” дедилар.
عن ابن عباس قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ -صلى الله عليه وسلم- :« الكلام في المسجد يأكل الحسنات كما تأكل النار الحطب ».
Абдуллоҳ ибн Аббос розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Масжидда гапирилган дунёвий гап (қадам босиб келган) савоб амалларини барчасини ейди, олов ўтинни егани каби” дедилар.
عَنْ أَبِى هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِىِّ -صلى الله عليه وسلم- قَالَ « إِنَّ لِلْمُنَافِقِينَ عَلاَمَاتٍ يُعْرَفُونَ بِهَا تَحِيَّتُهُمْ لَعْنَةٌ وَطَعَامُهُمْ نُهْبَةٌ وَغَنِيمَتُهُمْ غُلُولٌ وَلاَ يَقْرَبُونَ الْمَسَاجِدَ إِلاَّ هَجْراً وَلاَ يَأْتُونَ الصَّلاَةَ إِلاَّ دَبْراً مُسْتَكْبِرِينَ لاَ يَأْلَفُونَ وَلاَ يُؤْلَفُونَ خُشُبٌ بِاللَّيْلِ صُخُبٌ بِالنَّهَارِ ».
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мунофиқларнинг бир нечта белгилари борки ўшалар билан таниладилар: саломлари лаънатга хос, таомлари бировни норози қилиб тортиб олинган, тўдалаб қўйган ғаниматлари ҳаромдан, масжидга келсаларда фақат бир намозхонни ғийбат қилиш учун ёки масжидагиларни сўкиш учун ва беҳаё сўзларни айтишлик учун келадилар. Намозни кечиктириб кибрланиб ўқийдилар. Уларнинг дўсти ҳам йўқ, биров билан дўстлашмайдилар ҳам. Хуфтонда тахтадай қотиб ухлаб қоладилар, бомдодда эса бақир-чақир қилиб баҳслашиб турадилар” дедилар.
عن ابن مسعود قال: قال رسول اللّه صلى الله عليه وسلم: " قال الله عز وجل في بعض الكتب: إن بيوتي في أرضي المساجد وإن زواري فيها عمارها فطوبى لعبد تطهر في بيته ثم زارني في بيتي فحق على المزور أن يكرم زائره "
Абдуллоҳ ибн Масуьд розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Аллоҳ таоло баъзи (нозил қилган) китобларида шундай сўзларни деди: “Масжидлар ердаги менинг уйларимдир. Ундаги мени зиёратчиларим эса, масжидга 5 вақт намоз учун келувчиларидир. Бахт бўлсин шундай бандагаки, уйидан чиройли хушбўйланиб чиқади-да, менинг уйимга Мени зиёрат қилиш учун келади. Энди мезбоннинг бўйнидаги ҳақ шуки, ўз меҳмонини икром қилишлигидир”
Мавлоно Жалолиддин Румий дейдилар:
Агар Хожа шавад аз банда розий,
Ба у ёр ҳаст истиқболи мозий.
Шавад ай банда гар мавло баозор,
Ҳамма дар ҳар ду олам аз ту безор.
Агар Ҳудо бандадан рози бўлса,
Келажакда унга дўст бўлгай.
Гар Ҳудо бандадан бўлса норози,
Икки оламда ҳамма сендан безор.
Аллоҳ таоло бизларни масжидга савоб умидида бориб гуноҳлар орттириб қайтишимиздан ўзи асрасин.
Тошкент ислом институти 4-курс талабаси
Тожиддинов Абдуссомад Абдулбосит ўғли
Қатарнинг “Al Jazeera” телеканали ўз порталида Самарқанд ҳақида мақола эълон қилиб, унда шаҳарни Ипак йўлининг дурдонаси ҳамда ислом илм-фани, маданияти ва меъморчилигининг муҳим маркази сифатида тақдим этди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
Материал муаллифи ислом цивилизациясига бағишланган халқаро медиафорум доирасида Ўзбекистонга ташриф буюрган журналистлар, академиклар ва блогерлар гуруҳи таркибида Тошкентдан Самарқандга тезюрар поездда йўл олган.
Сафарнинг асосий объектларидан бири яқинда қайта таъмирланиб, фойдаланишга топширилган Имом Бухорий мажмуаси бўлди. Унинг таркибига 10 минг кишилик масжид, буюк ҳадисшуноснинг ҳаёти ва илмий сафарларига бағишланган музей, унинг мақбараси ҳамда Ҳадис илми институти киради.
Музейга алоҳида эътибор қаратилган бўлиб, у ерда “Саҳиҳ ал-Бухорий”нинг қадимий қўлёзмалари, Қуръони каримнинг ноёб нусхалари, олимнинг илмий сафарлари харитаси, шунингдек, унинг устозлари ва шогирдлари ҳақидаги маълумотлар ўрин олган. Музейда келтирилган маълумотларга кўра, Имом Бухорий кўп йиллик сафарлари давомида 600 мингга яқин ҳадис тўплаган бўлиб, улардан 7,2 мингтаси унинг машҳур асарига киритилган.
Мақолада, шунингдек, 2018 йилда очилган Ҳадис илми мактаби ҳақида ҳам сўз юритилади. Бу ерда талабалар беш йил давомида Имом Бухорий ва бошқа муҳаддисларнинг меросини ҳамда олтита машҳур ҳадислар тўпламини атрофлича ўрганадилар.
Нашрда марказий ўринни Улуғбек, Шердор ва Тиллакори мадрасалари жойлашган Регистон майдони эгаллайди. “Al Jazeera” уларнинг меъморий аҳамияти ҳамда Самарқанднинг илмий ва маданий ривожланиш тарихи билан боғлиқлигини таъкидлайди.
Муаллиф, шунингдек, Амир Темур, унинг фарзандлари ва набиралари дафн этилган Гўри Амир мақбараси, Мирзо Улуғбек расадхонаси ва Темурийлар сулоласи вакилларининг мақбаралари жойлашган Шоҳи Зинда мажмуасини ҳам зиёрат қилган.
Материалнинг якуний қисмида Самарқанд Шарқ ва Ғарб ўртасидаги савдо йўллари билан боғлиқ қадимий цивилизациялар ва маданиятлар туташган шаҳар сифатида таърифланади. Муаллифнинг баҳолашича, шаҳарнинг тарихий мероси унинг замонавий тараққиёти билан уйғунлашиб, авлодлар ва маданий анъаналар ўртасидаги боғлиқликни сақлаб келмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати