Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
25 Март, 2026   |   5 Шаввол, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:59
Қуёш
06:19
Пешин
12:34
Аср
16:51
Шом
18:44
Хуфтон
19:57
Bismillah
25 Март, 2026, 5 Шаввол, 1447

Идда сақламаслик саратонга сабаб бўлади

19.09.2024   14220   2 min.
Идда сақламаслик саратонга сабаб бўлади

“ИДДА” НИМА ДЕГАНИ?

Динимизда аёл киши эрининг вафотидан ёки эри билан ажрашгандан кейин сақлаши лозим бўлган муддатга “идда” дейилади.
 

МУДДАТИ ҚАНЧА?

Унинг муддати эри вафот этган аёл учун тўрт ойу ўн кун; ҳомиладор аёлнинг иддаси туққунича, эридан ажралган хотин иддаси талоқдан сўнг уч ҳайз кўриб, учинчи ҳайзидан пок бўлиши билан тугайди. Турли сабабларга кўра ҳайз кўрмайдиган аёл эри билан ажрашса, уч ой идда ўтиради.
 

ҲОМИЛАДОР ЭМАС...

Ҳомиладор эмаслиги аниқ бўлган аёллар ҳам идда ўтиришлари лозим. Агар идда ўтирмасдан бошқа кишига никоҳлансалар, никоҳ ботил, ўзлари гуноҳкор бўладилар.
 

САРАТОНГА САБАБ БЎЛАДИ

Калифорния университети профессори, биологик текширувлар лабораторияси директори Доктор Жамолиддин Иброҳим бундай ёзади: “Аёлларнинг иммун тизимини ўрганиш натижасида уларда махсус ирсий хотирага эга ҳужайралар мавжудлиги аниқланди. Аёл киши турмуш ўртоғи билан жинсий алоқада бўлганда эрининг ҳужайралари камида 3 ой давомида аёлнинг репродуктив органларида фаол қолади. Агар аёл киши ушбу муддат ўтмасдан туриб бошқа эркак билан жинсий алоқада бўлса, бу иммун тизимини ишдан чиқишига, оқибатда саратон ўсмаларининг пайдо бўлишига олиб келади”.

Тақдқиқотчилар идда сақламай иккинчи эр билан жинсий ҳаётни давом этдирган аёлларда кўкрак ва бачадон саратони кўп кузатилишини алоҳида таъкидлайдилар.


ИЛМ – ИСЛОМГА ЕТАКЛАР

Америкалик эмбриолог Роб Гиллхем АҚШдаги аёллар орасида тадқиқотлар олиб борган. Натижада, муслима аёллар яшайдиган ҳудудда кўкрак ва бачадон саратонига чалинган аёллар бошқа минтақаларга қараганда ниҳоятда кам кузатилишини аниқлаган. Эмбриолог Гиллхем идда сақлаш ҳақидаги Қуръон оятларини ўқиб Исломни қабул қилди.

Алберт Эйнштейн институтининг илмий ходимлари ҳам бу борада узоқ йиллар тадқиқотлар олиб бориб, аёл кишининг организми эркак кишининг хромосомасидан тўлиқ тозаланиши учун айнан Аллоҳ таоло буюрган муддат талаб этилишини эълон қилганлар.

Миср тиббиёт маркази профессори Доктор Абдулбосит Саъид айтади: “Аёл киши эри билан жинсий алоқада бўлгандан сўнг, аёлнинг организми эркак кишининг хромосомасидан ҳар ойда фақатгина 30 % фоизи тозаланади. Тўлиқ тозаланиш учун эса камида уч ҳайз муддати талаб этилади”.


ХУЛОСА

Идда ўтиришнинг жуда кўп ҳикматлари бўлиб, уларни Аллоҳнинг ёлғиз Ўзи билади. Келажакда бунга ўхшаш ҳикматлар яна чиқаверишида шубҳа йўқ.

Даврон НУРМУҲАММАД

Бошқа мақолалар
Мақолалар

Шаввол ойи рўзаси учун қандай ният қилинади?

02.04.2025   14980   2 min.
Шаввол ойи рўзаси учун қандай ният қилинади?

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Шаввол ойининг олти кунлик рўзаси учун саҳарликда қуйидагича ният қилинади:

“Навайту ан асума совма шаҳри Шаввол минал фажри илал мағриб холисан лиллаҳи таъала”.

Таржимаси: “Аллоҳ розилиги учун шаввол ойининг рўзасини тонг саҳардан то қуёш ботгунча ихлос билан тутишга ният қилдим”.

 

Шаввол ифторлигида ҳам худди Рамазондагидек дуо ўқиб оғиз очилади:

Аллоҳумма лака сумту ва бика аманту ва аълайка таваккалту ва аъла ризқика афтарту, фағфир ли, йаа Ғаффару, ма қоддамту ва ма аххорту”.

Таржимаси: “Аллоҳим, Сен учун рўза тутдим, Сенга иймон келтирдим, Сенга таваккул қилдим ва Сенинг ризқинг билан ифтор қилдим. Эй мағфират қилувчи Зот, олдинги ва кейинги гуноҳларимни мағфират эт”.


Саҳарликда таомланишдан олдин қуйидаги дуони ўқиш тавсия этилади:

“Аллоҳумма, барик лана фийҳи ва атъимна хойран минҳу”.

Таржимаси: “Аллоҳим, буни баракали қил ва бизни бундан ҳам яхшироғи билан таомлантир”.

Рамазон ойининг қазо рўзаси учун саҳарликда қуйидагича ният қилинади: “Навайту ан асума совма қазо шаҳри Рамазон минал фажри илал мағриб холисан лиллаҳи таъала”.

Таржимаси: “Рамазон ойи қазо рўзасини тонгдан то қуёш ботгунга қадар Аллоҳ учун ихлос билан тутишга ният қилдим”.

 

Зафар қори МАҲМУДОВ,
Тошкент Ислом институти “Қуръон илмлари”
кафедраси ўқитувчиси.

 

Мақолалар