Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
15 Феврал, 2026   |   27 Шаъбон, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:59
Қуёш
07:18
Пешин
12:42
Аср
16:14
Шом
18:01
Хуфтон
19:13
Bismillah
15 Феврал, 2026, 27 Шаъбон, 1447

Ҳақиқий дин қандай бўлади?

27.09.2024   18118   3 min.
Ҳақиқий дин қандай бўлади?

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
Аллоҳ таолога битмас-туганмас ҳамду санолар бўлсин.
Пайғамбаримизга мукаммал ва батамом салавоту дурудлар бўлсин.

Ниҳоят Макка фатҳ қилинди. Унга ўзлиги қайтарилди. Тавҳид қибласи, мўминлар қалбининг маъшуқаси ширк ботқоғидан қутқарилди. Энди навбат бутун араб жазирасини ширкдан қутқаришга келган эди.

Набий соллаллоҳу алайҳи васалом ислом арслони Али ибн Аби Толиб розияллоллоҳу анҳуни чақирдилар. У зотни қўшинга бош қилиб, Той қабиласи бути Фулсни парчалагани юбордилар.

Ҳазрати Али каррамаллоҳу важҳаҳу қўшин билан бориб юклатилган вазифани аъло даражада бажариб асирлар билан Мадинага қайтдилар. Асирларни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам нима қилиш ҳақида машварат қилиш учун масжид олдида қўйдилар.

Эртаси куни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам масжидга кираётганларида у зотни асир аёллардан бири тўхтатиб деди:

– Эй Муҳаммад! Агар мумкин бўлса мени озод қилсанг. Араблар мендан кулишмаса яхши бўлар эди. Отам ўлди. Келиб-кетувчилар тўхтади. Менга илтифот қил, Аллоҳ ҳам сенга илтифот қилсин! Отам қавмининг саййиди эди. У қийналганларга ёрдам қилар, жиноят қилганларни авф қилар, қўшничиликни сақлар, шарафни ҳимоя қилар, фақирларни суяр, уларга таом берар, саломни тарқатар, юки оғирларнинг юкини кўтарар, тақдир зарбаларига учраганларга ёрдам берар эди. Ҳожатини сўраб келган бирор кишини ноумид қилган эмас. Мен Ҳотам Тоийнинг қизи Саффона бўламан.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам унга дедилар:

– Булар ҳақиқий мусулмоннинг сифатларидир. Агар отанг мусулмон бўлганида биз Аллоҳдан унга раҳм қилишини сўраган бўлар эдик.

Сўнгра саҳобаларга қараб:

– Уни қўйиб юборинглар. Унинг отаси гўзал ахлоққа даъват қилар эди, дедилар.

Юқоридаги сифатлар ҳақиқатдан ҳам мусулмонларнинг сифати. Биз эътибор берадиган жой мана шу ер.

Ҳақиқий дин масжидда эмас, жойнамоз устида ҳам эмас.

Ҳақиқий дин тижорат ва мансабдаги омонатдорликда.

Ҳақиқий дин ота-она олдидаги камтарликда.

Ҳақиқий дин ака-укалар ва опа-сингилларга қилинадиган яхшиликда.

Ҳақиқий дин жуфти ҳалолнинг азиятига сабр этиш ва фарзандларга раҳм қилишда.

Ҳақиқий дин қўшниларинг билан қилинадиган муомалада.

Ҳақиқий дин беморга пул йиғилганида бахиллик қилмасликда.

Ҳақиқий дин биров ғийбат қилинганда ғийбатчиларга қўшилиб кетмасликда.

Ҳақиқий дин одамларнинг айбини яширишда.

Ҳақиқий дин ишониб айтилган сирни сақлай олишда.

Тавҳид, намоз, рўза ва бошқа ибодатлар Аллоҳнинг бандалари устидаги ҳаққидир. Улар диннинг ярми. Қолган ярми эса, бошқалар билан қандай муомала қилишингдадир.

Ҳаётда кўринмайдиган диндорлик ичи бўш диндорликдир.

Сени юмшоқ, сахий ва бировга зарари тегмайдиган бўлишингни таъминламаган иймон нуқсонли иймондир.

Тўғри, киши агар куфрда вафот этса бу ахлоқлар унга фойда бермайди. Аммо хулқсиз иймон ҳам оқсоқ иймондир.

Ушбу ибрат нақадар ўринли: «Диннинг барчаси хулқдир. Ким сендан хулқда ўзиб кетган бўлса, демак динда ўзиб кетибди!».

«Набавий тарбия» китоби асосида тайёрланди

Бошқа мақолалар
Мақолалар

Ҳар мўмин авлиё бўлар бу ойда!

15.02.2026   489   2 min.
Ҳар мўмин авлиё бўлар бу ойда!

Муборак Рамазон ойида Аллоҳ таоло ҳамма мусулмонларга Ўзининг раҳмати, мағифирати, чексиз неъматларини ёғдиради. 

Бу ой ўз жонларига (гуноҳ билан) зулм қилган бандалар... (Зумар, 53)га ҳидоят йўли кўрсатилади. 

Бу ойда инсонлар ейиш-ичишдан, нафсоний истаклардан тийиладилар.

Одатдагидек, кун давомида кўнгил тусаганда қаҳва, чой ича олмаймиз бир ой.

Шу ишларни Аллоҳ розилиги учун бажарамиз. Бу бир мўъжиза, аслида. Лекин уни ҳис этмаймиз.

Мисол учун, бу йил (2026) юртимизда неча киши рўза тутади?

Миллионлаб кишилар Исломнинг учинчи рукнини адо этишига шубҳа йўқ. 

Энди Осиё қитъасида ёки бутун Ислом оламида неча киши рўза тутишини тасаввур қилиб кўринг-а (!).

Бу амал мажбурий эмас, балки ихтиёрий равишда, назорат қилинмаган ҳолда бажарилишига эътибор қаратсак, шунинг ўзи катта мўъжиза эканига гувоҳ бўламиз.

14 аср олдин Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Аллоҳ таоло сизларга ҳар йили бир ой Рамазон рўзасини тутишни фарз қилди», деб марҳамат қилган.

1,4 минг йилдан бери сон-саноқсиз мўмин-мусулмонлар ҳар йили бир ой ихтиёрий равишда рўза тутадилар. Бу ишда мажбурлаш йўқ. Агар мажбурлаш бўлганида кўпчилик рўза тутмас эди.

Бирор кишига: «Рўза тутсанг, шунча пул бераман» десангиз, у муҳтож бўлса, 3-4 кун рўза тутиши мумкин. Лекин пулни олгач, жуфтакни ростлаб қолади. 

Асрлар давомида миллиардлаб инсонлар бир ой рўза тутадилар.

Ҳар йили шу ҳолат такрорланавергани боис унинг чинакам фавқулодда ҳодиса эканини кўп ҳам англайвермаймиз. 

Одам руҳиятида ҳар доим яширин нарсага интилиш, талпиниш бор. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бундай дедилар: «Одам боласининг ҳар бир амали (учун бериладиган савоб) бир неча баравар кўпайтирилади: бир яхшилик ўн мартадан етти юз бараваргача. Аллоҳ азза ва жалла бундай деди: "Аммо рўза мустасно, чунки у Мен учундир, унинг мукофотини Ўзим бераман"» 0

Шу боис Раббимиз берадиган улуғ мукофотга эришиш учун ихлос ила рўза тутамиз. Шу ибодат туфайли миллиардлаб инсонлар валийлик лаззатини тотадилар.

Ҳа, Рамазонда иймони бор ҳар бир киши валий бўлади. Шу мақомни йил давомида, умр бўйи асраб қоладиган кишилар қандай ҳам бахтли! Улар жаннатга Раййон дарвозасидан кирадилар, иншоаллоҳ. 

Толибжон НИЗОМ

Ибратли ҳикоялар