Исломда турли ақидавий-сиёсий фирқа ва гуруҳларни ташкил топтириш, уларга бўлиниш ва Ислом уммати жамоасидан ажралиб чиқиш Қуръон, суннат ва уламолар ижмоъсига биноан ҳаромдир. Бунда уларнинг кўзлаган мақсадларига эътибор қилинмайди!
Бунинг далиллари:
Аввало Қуръон оятларида:
“Барчангиз биргаликда Аллоҳнинг арқонини маҳкам ушлангиз ва фирқаланиб кетмангиз” (Оли Имрон 103)
“Уларга очиқ-ойдин баёнотлар келгандан кейин ҳам фирқаланиб ихтилофга тушганлар каби бўлмангиз. Албатта улар учун улкан азоб бордир” (Оли Имрон 105)
“(Эй Пайғамбар) Динларини тафриқа қилиб, ўзлари гуруҳбозлик қилганлар билан ҳеч бир алоқанг йўқ. Албатта, уларнинг иши Аллоҳнинг Ўзига ҳавола. Сўнгра қилган ишларининг хабарини берур” (Анъом 159)
Ушбу оятлар тафсирида Имом Насафий раҳимаҳуллоҳ ўзларини “Мадорикут танзил ва ҳақоиқут таъвил” номли тафсирларида қуйидагиларни айтганлар: “Бўлиниб кетмангиз ва бўлинишни келтириб чиқарувчи ҳолатлардан ҳам узоқда бўлингиз. Ҳақ борасида (яъни Қуръон, ҳадис ва уммат ижмоъси борасида) яҳудий, насронийлар фирқаланиб кетганлари каби ёки Исломдан аввал жоҳилиятда мутаассиб қабилачилик қилганингиз каби бўлиниб олманг”.
Гуруҳга бўлиниш ҳаром бўлгач гуруҳ тузишнинг ҳукми ҳам ҳаром, гуруҳга аъзо бўлишга чақириш ҳам ҳаром бўлади.
Имом Табарий раҳимаҳуллоҳ Қатода разияллоҳу анҳудан қуйидаги қавлни келтирганлар: “Аллоҳ сизлар учун фирқачиликни ёмон кўрди... сизларни ундан ҳазар қилишга чақирди ва ундан наҳй қилди. У зот сизлар учун .... жамоъатни яхши кўрди ва рози бўлди. Бас, Аллоҳ сиз учун рози бўлган нарсага сиз ҳам рози бўлинг”.
Имом, аллома Замахшарий раҳимаҳуллоҳ ушбу оятлар тафсирида қуйидагича деганлар: “...шунингдек “бу оятлар ушбу умматнинг бидаътчи тоифалари ҳақида нозил бўлган” деб ҳам айтилган”.
Ҳадислардан далиллар:
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: “Яҳудлар етмиш бир фирқага бўлиндилар. Насоролар етмиш икки фирқага бўлиндилар. Умматим эса, етмиш уч фирқага бўлинади. Уларнинг барчаси жаҳаннамда, илло биттаси нажот топади. Ўша нажот топувчиси “буюк қоралик”.
Ҳадисда Ислом умматининг жамоаъси нажот топиши очиқ-ойдин айтилган. Ҳеч бир соғлом ақл эгаси “ҳадисда келтирилган “буюк қоралик” (катта оламон) бу “Ҳизбут-таҳрир” ёки “Салафийлар” ва ё бошқа хусусий лақаблар билан жамоъатдан ажраб чиққан тоифалардир деб айта олмайди. Шунингдек ҳадисда бизлардан аввал динда адашган яҳудий ва насронийларнинг энг катта адашишлари бу—фирқаларга бўлиниб кетганлиги эканига ҳам очиқ ишора бор.
Имом Муслим Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисларида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Албатта, Аллоҳ сизлар учун уч нарсага рози бўлди: ўзигагина ибодат қилиб Унга ҳеч нарсани ширк келтирмаслигингиз, Унинг арқонини (Қуръонни) маҳкам ушлашингиз ва фирқаланиб кетмаслигингиз”. деганлар. Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам ушбу ҳадисларида фирқаланиб кетмасликни фарз эканлигида шак-шубҳа йўқ нарсалар бўлган тавҳид ва Қуръонни маҳкам ушлаш билан бир қаторда зикр қилмоқдалар ва Аллоҳнинг розилигини шу нарсаларга боғлиқ эканлигини таъкидламоқдалар.
Толибжон Шарипов.
Малайзиянинг Universiti Teknologi MARA университети санъат, дизайн ва медиа факультети талаба ҳамда ўқитувчиларидан иборат гуруҳ Ўзбекистон бўйлаб ижодий сафарини якунлаб, ўз юртига қайтди. Малакали сураткаш ва дизайнерлардан иборат 18 кишилик гуруҳ 17–31 август кунлари мамлакатнинг бой тарихий мероси ва замонавий қиёфасини акс эттирувчи “storytelling” услубидаги профессионал фото ва видео контент тайёрлади.
Сафарнинг якуний ва энг кенг кўламли қисми Тошкентда ўтди. Гуруҳ фаолиятининг марказида Ислом цивилизацияси маркази турди: меҳмонлар бу ерда махсус таълим дастури, медиа-фестиваль, "Музейдаги тун" экскурсияси ва мультимедиали маппинг-шоу дастурларида иштирок этиб, бой фото ва видео материал тайёрлади.
Пойтахтда талабалар Ҳазрати Имом мажмуаси — Бароқхон мадрасаси ва Қаффол Шоший мақбарасида ҳамда Зарқайнар ҳунармандчилик кўчасида бўлиб, миллий ҳунармандчилик ва анъаналарни ўз контентларида акс эттирди.
Гуруҳ, шунингдек, Амалий санъат музейи, Амир Темур музейи, Ўзбекистон тарихи давлат музейи ва Замонавий санъат музейига ташриф буюрди; Алишер Навоий номидаги опера ва балет театри, "Наврўз" этнографик боғи ҳамда "Magic City" ва "Tashkent City" каби замонавий мажмуаларни суратга олиб, Тошкентнинг тарихий ва замонавий қиёфасини яхлит тарзда тақдим этди.
Маълумот ўрнида, меҳмонлар сафарини Хивадан бошлаб, Бухоро ва Самарқанд шаҳарларида ҳам бўлди. Улар “Ичан қалъа” давлат музей-қўриқхонаси, Баҳоуддин Нақшбанд ёдгорлик мажмуаси, Пойи Калон, Регистон майдони, Шоҳи Зинда ёдгорлик мажмуаси ҳамда “Конигил” сайёҳлик қишлоғи каби масканларни суратга олди.
Сафар доирасида тайёрланган материаллар “Instagram”, “Facebook”, “TikTok” ва “YouTube” ижтимоий тармоқларига жойлаштирилиб, Ўзбекистоннинг бой маданий-тарихий мероси ва туристик салоҳиятини хорижий аудиторияга замонавий медиа форматларда таништиришга хизмат қилади.
Лойиҳа, айни вақтда, Ўзбекистон ва Малайзия ўртасидаги маданий-гуманитар ҳамкорликни мустаҳкамлашга ҳам ҳисса қўшди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати