Sayt test holatida ishlamoqda!
22 Iyul, 2026   |   8 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:30
Quyosh
05:04
Peshin
12:35
Asr
17:38
Shom
19:54
Xufton
21:24
Bismillah
22 Iyul, 2026, 8 Safar, 1448

Abu Jandal

21.03.2021   1759   4 min.
Abu Jandal

Abu Jandal ibn Suhayl ibn Amr ibn Abdushshams ibn Abduvad ibn Nasr ibn Hasl ibn Omir ibn Luay ibn G'olib ibn Fihr Omiriy Qurayshiydir. Ismi Os.

Rosululloh sollallohu alayhi vasallamning eng buyuk sahobalaridan biri bo'lgan. Islomga kirganda otasi uni uyga qamab, qo'llariga kishan solib qo'ydi. Hudaybiya sulhi kunida kishanlarini echib qochib ketdi. O'sha paytda otasi  Rosulullohning yonlarida sulh yozish uchun hozir edi.

Ulug' sahobiy Abu Jandal roziyallohu anhuning hijrat qilishlari haqidagi qissa ular uchun ham ular bilan birga xayrihoh bo'lganlar uchun ham juda og'ir qissadir. Bu hijrat Rosululloh sollallohu alayhi vasallamga ham juda og'ir mashaqqat yukladi. Chunki Abu Jandal ibn Suhayl ibn Amr roziyallohu anhu Hudaybiya sulhi imzolangan paytda Rosulullohning yonlariga keldi. Otasi Suhayl ibn Amr Qurayshning kattalaridan bo'lib, uni qo'l oyoqlarini zanjirband qilib qo'ygan edi. Otasi badjahl, qattiq-qattiq gapiradigan, nutqi fasohatli kishi edi. Sulhning shartlaridan biri, kimki Makkadan mo'min bo'lib hijrat qilib kelsa, uni ortiga qaytarib yuborish edi. Kimki Makkaga Rosulullohning huzurlarida ketsa, ular uni ortiga qaytarmasliklari edi. Bu ish sahobalarga juda og'ir keldi, ayniqsa Abu Jandalni kishanlardan qiynalib Nabiy alayhissalomdan uni Qurayshdan himoyasiga olishini so'rab kelganini ko'rganlarida  og'riqlari yanada ortdi. Shu zahoti Suhayl ibn Amr o'zi va Nabiy alayhissalomning o'rtalaridagi sulhni tuzdi va aytdiki: "Bu oramizdagi birinchi kelishuvdir". Va Abu Jandal qaytarilishini talab qildi. Nabiy alayhissalom bu kelishuvdan Abu Jandal istisno bo'lishini so'radilar. Lekin Suhayl bundan bosh tortdi va Abu Jandalni o'zi bilan olib ketdi.

Bu haqida Ibn Sirindan kelgan rivoyatda: Nabiy alayhissalom Abu Jandalga: "Ey Abu Jandal sabrli bo'l, savob olasan. Alloh taolo senga va sen kabi zaiflarga osonchilik beradi. Biz qavming bilan ahdlashdik, ahdimizga vafo qilamiz, ahdimizni buzolmaymiz", dedilar. 

Umar ibn Hattob roziyallohu anhu Abu Jandalni chetga oldilar va: "Sabr qil Ey Abu Jandal, ular mushriklardir. Albatta, ularning qoni itning qoni bilan barobardir", dedilar va Abu Jandalga qilichni sopini yaqinlashtirdilar.

Keyinchalik Umar roziyallohu anhu: "Men uni qilichni olib, otasini uradi deb o'ylagan edim, lekin otasining hurmatini saqladi", deganlar.

Barcha siyrat kitoblarida rivoyat qilinadiki, Alloh taolo Abu Jandalni aziyatlarini aritdi, uni mushriklar qo'lidan qutulishga muvaffaq qildi va uni dengiz sohilida Abu Basir ismli kishi bilan uchrashtirdi. Ikkalalari 70 ga yaqin odam yig'dilar va Qurayshning karvonlariga katta havf tug'dira boshladilar. Ularni yonidan o'tganki karvonni tunab, ichidagilarni o'ldirishdi.  Ular guruhlariga Makkadan odamlarni qabul qilishdi. Ularni kelganini eshitgan ko'plab arab qabilalari ularga qo'shilishdi, hattoki guruhidagilar soni 300 ga etdi. Va ahdiga vafo qilishni gap sotayotgan Qurayshning o'zi Abu Jandallarni Madinaga chaqirib olishlarini iltimos qilishdi. Abu Basir ko'ksida Nabiy alayhissalomning maktublari bilan vafot etdi. Abu Jandal esa Madinaga qaytdi.  Amvos kunida vafot etguncha o'sha erda Allohning yo'lida jihodda bo'ldi.

 

 

“Hadis va islom tarixi fanlari” kafedrasi mudiri F.Homidov

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

XUSHXABAR: MUFTIY HAZRAT XALQARO ISLOM FIQHI AKADЕMIYASIGA A’ZO BO‘LDILAR

16.07.2026   27754   2 min.
XUSHXABAR: MUFTIY HAZRAT XALQARO ISLOM FIQHI AKADЕMIYASIGA A’ZO BO‘LDILAR

O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari musulmon olamidagi eng nufuzli va davlatlararo maqomga ega bo‘lgan eng yirik ilmiy-fiqhiy tashkilot – Xalqaro islom fiqhi akademiyasiga a’zo bo‘ldilar.

Bu haqda mazkur akademiya bosh kotibi professor Qutb Mustafo Sanodan tabrik maktubi olindi.

Bu quvonchli voqea Yangi O‘zbekistonda Davlatimiz Rahbari tashabbuslari bilan amalga oshirilayotgan diniy-ma’rifiy sohadagi islohotlarning xalqaro darajadagi yuksak e’tirofi bo‘lib, Muftiy hazratlarining din rivoji, ummat saodati va xalqlar hamjihatligi yo‘lidagi xizmatlariga berilgan yuqori bahodir.

Ushbu xalqaro akademiya Muftiy hazratlari a’zo bo‘lgan sakkizinchi xalqaro tashkilot bo‘lib, bundan avval Turkiy davlatlar muftiylari kengashi (2021 y.), Abu Dabi tinchlik forumi (BAA, 2023 y.), Xalqaro musulmon ulamolari kengashi (Qatar, 2023 y.), Musulmon donishmandlar kengashi (BAA, 2024 y.), Islomiy fiqh akademiyasi (Saudiya Arabistoni, 2024 y.), Islom olami uyushmasi (Saudiya Arabistoni, 2024 y.) va Saudiya Arabistoni Podshohi Salmon ibn Abdulaziz Ol Saud nomidagi Hadisi sharif akademiyasi (Saudiya Arabistoni, 2026 y.) a’zoligiga qabul qilingan edilar.

Ma’lumot o‘rnida aytish mumkinki, Xalqaro islom fiqhi akademiyasi (arabcha: مجمع الفقه الإسلامي الدولي, inglizcha: International Islamic Fiqh Academy - IIFA) — islom olamidagi eng nufuzli va davlatlararo maqomga ega bo‘lgan xalqaro ilmiy-fiqhiy tashkilot hisoblanadi.

Akademiya Islom hamkorlik tashkiloti (IHT - OIC) huzuridagi oliy ilmiy organ hisoblanadi. U 1981 yilda Makka shahrida tashkil etilgan bo‘lib, qarorgohi Jidda shahrida joylashgan. Mazkur akademiyaga professor Qutb Mustafo Sano rahbarlik qiladi. Uning asosiy maqsadlari zamonaviy masalalarga fatvo berish, bayonotlar e’lon qilish, ma’naviy merosni asrash, tadqiq etish, Islom ummati birligini ta’minlash va mo‘tadillikni targ‘ib etish kabilardir.

Tashkilotga a’zo bo‘lgan 57 ta davlatning eng ko‘zga ko‘ringan olimlari, faqihlari va muftiylari akademiya a’zosi bo‘ladi. Akademiya muntazam ravishda xalqaro anjumanlar va yig‘ilishlar o‘tkazadi. Har bir dolzarb masala yuzasidan dunyo ulamolarining ma’ruzalari, ilmiy tadqiqotlari va xulosalari tinglanadi. Qabul qilingan qarorlar to‘plami musulmon dunyosidagi ishonchli manbalardan biri sanaladi.

Alloh taolodan muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlariga Xalqaro islom fiqhi akademiyasidagi faoliyatlarida kuch-quvvat va muvaffaqiyatlar tilaymiz.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

 

XUSHXABAR: MUFTIY HAZRAT XALQARO ISLOM FIQHI AKADЕMIYASIGA A’ZO BO‘LDILAR
O'zbekiston yangiliklari