العَظِيمُ
Aql tasavvur qila olmaydigan darajada azamatli va ulug'.
الغَفُورُ
Ko'p mag'firat qiluvchi.
الشَّكُورُ
Oz amal uchun ko'p savob beruvchi.
العَلِيُّ
Martabasi oliylikda benihoya.
الكَبِيرُ
Har bir narsadan ulug'.
االْحَافِظُ
Har bir narsani muhofaza qiluvchi.
المُقِيتُ
Barcha moddiy va ruhiy rizqlarni yaratuvchi.
الحَسِيبُ
Kifoya qiluvchi. Qiyomatda bandalarning hisobini qiluvchi.
الجَلِيل
Sifatlari ulug' zot.
الكَرِيمُ
Birov so'ramasa ham, hech bir evaz olmasdan, narsalarni ko'plab ato qiluvchi.
الرَّقِيبُ
Hech bir zarrani ham qo'ymay tekshirib turuvchi.
المُجِيبُ
Duolarni ijobat qiluvchi.
الوَاسِعُ
Hamma narsani keng ilmi ila ihota qilgan. Barchani keng rahmati ila qamrab olgan.
الحَكِيمُ
Har bir narsani hikmat ila qiluvchi.
الوَدُودُ
Barchaga yaxshilikni ravo ko'ruvchi.
المَجِيدُ
Shon-sharafi va qadri behad yuksak.
Halqlarga payg'ambarlar yuboruvchi. Kishilarga himmat yuboruvchi. O'liklarni qayta tiriltiruvchi.
الشَّهِيدُ
Har bir narsaga hoziru nozir. Barchaga shohidlik beruvchi.
الحَقُّ
O'zgarmas, sobit zot. Haqni yuzaga chiqaruvchi.
الوَكِيلُ
Barchaning ishi unga topshirilgan zot.
القَوِيُ
Quvvatli Zot.
المَتِينُ
Mashaqqat bilmas, kuchli Zot.
الوَلِيُ
Muhabbat qiluvchi, nusrat beruvchi va xalqining ishini yurituvchi zot.
الحَمِيدُ
Barchaga maqtovlar ila maqtalgan zot.
المُحْصِى
Barcha narsaning hisobini oluvchi zot.
المُبْدِئ
Barcha narsalarni avval boshdan bor qilgan zot.
المُعِيد
Yo'q bo'lgan narsalarni yana qaytadan bor qiluvchi.
المُحْيِى
Tiriltiruvchi. U zot o'liklarni tiriltiruvchidir.
المُمِيت
O'ldiruvchi. Barcha jonzotlarning jonini oluvchi.
الحَيُّ
U hamisha tirikdir, U o'lmaydi. Allohning hayoti abadiydir, o'lim ila yo'q bo'lmas. Allohning hayoti azaliy, oldin yo'q bo'lgan emas.
القَيُّومُ
Har bir narsa ustida turuvchi va har bir turuvchi narsa Uning sababidangina turadi.
الوَاجِد
Hohlagan narsasini topuvchi. Bu ishda birov Uni to'sa olmaydi.
المَاجِد
Ulug'lik va sharaf sohibi.
Davron NURMUHAMMAD
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Daraxt shoxiga qo‘ngan mitti chumchuq mayus holatda, boshini egib o‘tirardi. Oradan necha kunlar o‘tsada chumchuq sayramas, hatto yon-atrofga ham qaramasdi.
Farishtalar hayratda qolishdi va Allohdan so‘rashdi: “Nega bu chumchuq jim bo‘lib qoldi?”.
Alloh: “Uning qalbida nima yashiringanini faqat Men bilaman”, deb javob berdi.
Oshkoru maxfiy ishlarni bilib turuvchi Zot – Alloh taolo: “Qalbingga nima ozor beryapti?” deb so‘radi.
Farishtalar ham chumchuqning javobini intizorlik ila kutishdi.
Chumchuq titroq ovoz va mahzunlik bilan: “Mening bitta kichkina uyam bor edi. Charchasam u yerga dam olish uchun qaytardim. Sovuq bo‘lganda isinib olardim. Hech kimga ozor bermasdim. Bu keng dunyoga kichik bir uyim sig‘madi. To‘satdan bo‘ron kelib, uni vayron qildi. Men uysiz qoldim”, dediyu boshqa gapira olmadi.
Oraga jimlik cho‘kdi. Farishtalar ham jim bo‘lib, Alloh taoloning javobini kutardilar.
Shunda Alloh: “Ey chumchuq, sen mening qulim emasmisan?” dedi.
“Ha, men Sening qulingman”, dedi chumchuq.
“Unda nega rahmatimdan norozisan? Taqdirimga taslim bo‘lmaysan?” deb marhamat qildi Alloh taolo.
Shundan so‘ng Alloh chumchuqning ini nega buzilganining hikmatini bildirdi.
“Sen uyangda dam olayotganingda, ilon yemish qidirib, sening iningga qarab kelayotgan edi. Shunda seni xavfdan qutqarish uchun shamolga bo‘ron qo‘zg‘ashni buyurdim. Uyang vayron bo‘ldi, lekin hayoting saqlanib qolindi”.
Chumchuqning ko‘zlaridan yosh oqdi. Allohning rahmatidan hayratda qolgan chumchuq: “Kechir, Allohim, meni kechir, Robbim”, deya oldi faqat.
Banda ko‘pincha Alloh taoloning hikmatini anglab yetmaydi. Inson yo‘qotgan narsa jazo emas, balki mukofot bo‘lishi ham mumkin. Sinovlar – yashirin rahmatdir. Allohning tanlovi biznikidan yaxshi va Uning rahmati cheksiz hamda har bir narsani qamrab olgan.
Allohim, bizni taqdiringga taslim bo‘luvchi, ne’matlaringga shukr qiluvchi, hikmatlaringni tafakkur etadigan bandalaringdan qilgin.
Davron NURMUHAMMAD