Cavol: Ota-ona, aka-uka, opa-singillar haqiqatdan zakot olishga haqli bo'lsa, ularga zakot berish mumkinmi?
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohim. Zakotni o'zaro tug'ilish aloqasi bo'lganlar, ya'ni, ota-onasi, bobo-momosi, o'g'il-qizlari va ularning farzandlari, er-xotinlik aloqalari bo'lganlar, ya'ni, er yoki xotinga berishi mumkin emas. Shuningdek, o'zga din vakillari, nisob miqdoricha moli bo'lgan kishilarga ham zakot berilmaydi.
Aka-uka, opa-singillarga kelsak, ushbu savolga mo''tabar fatvo kitoblarimizda bunday javob berilgan: “Zakot, fitr va nazrni berishda eng afzali avvalo aka-uka, opa-singillar hisoblanadi. So'ng ularning farzandlari. Ulardan keyin amaki-ammalar, so'ng ularning farzandlari. Keyin tog'a-xolalar va ularning farzandlari, so'ng yuqoridagilardan boshqa qarindoshlar. Ulardan keyin navbat bilan qo'shnilar, hamkasblar, hamshaharlar yoki qishloqdoshlar haqlidirlar”(Fatavoi Hindiyya).
“Bahrur roiq” kitobida: “Qarzi bor kishiga zakot berish faqirga zakot berishdan ko'ra afzaldir”, deyilgan.
Demak, agar aka-uka yoki opa-singillar zakot berish nisobiga ega bo'lishmasa zakot berish uchun eng afzal kishilar hisoblanar ekan. Zakot berishni yaqin qarindoshlardan boshlansa, ham Alloh taoloning buyrug'i ado bo'ladi, ham qarindosh-urug'lik rishtalari mustahkamlanadi. Silai rahmga amal qilish – Alloh taoloni rozi qiladigan ishlardan biridir. Vallohu a'lam.
O'zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi.
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Baxtli insonlarning biri aytadi: “Go‘zal kun dunyo bizni emas biz uni boshqargan kundir. U – biz u kunda nafsimiz xohish istaklariga bo‘ysunmagan, ularga o‘zimiz egalik qilgan kundir".
Bu kunning men eslab qolib, umuman unuta olmaydigan xotiralari bo‘ladi. Nafsim ustidan g‘olib bo‘lgan, biror ishni eplay olish yoki eplay olmaslik gumonlari azobidan chiqib keta olgan kunim g‘oyatda ajoyib kundir.
Insonlar bilib meni maqtashi yoki hech kim bilmasligi va maqtamasligi mumkin bo‘lgan ikki ish orasida ikkilanib turgan kunimning go‘zalligi maqtov degan narsani uloqtorib hech kim bilmasada hayotim davomida doimo o‘zim eslab yuradigan ishni bajargan kunimdir.
Cho‘ntaklarim pulga to‘lgan bo‘lsada qalbim oliyjanob tuyg‘ulardan bo‘shab qolgan kunning go‘zalligi qo‘lim bo‘shligini ko‘ngil huvillashidan ustun qo‘ygan kunimdir.
Kunlar go‘zal, unlardagi eng go‘zal narsa esa oz bo‘lsada baxtiyorlikdan nasibam bo‘lishidir. Lekin nasibam meni o‘zimning qilgan amalimga ko‘ra meni topib oladi, shuning uchun ham u ko‘pdir, alhamdulillah.
Shu’la: O‘zingizda bor narsa bilan baxtiyor bo‘ling, Alloh sizga taqsim qilib bergan narsaga rozi bo‘ling. Imkoniyatingiz yoki harakatingizga munosib bo‘lmagan orzu xayollarni tark eting.
Doktor Oiz al-Qarniyning
"Dunyodagi eng baxtli ayol" kitobidan