Insonning kelajak oldidagi eng katta burchi – farzand tarbiyasidir. Chunki jamiyatning ertangi kuni farzandlarimizga bergan tarbiyamizga bog‘liq. Bu shunday mas’uliyatki, bundan aslo g‘aflatda qolmaslik lozim.
Oisha raziyallohu anhodan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytdilar: “Kishi yeydigan narsalarning eng pokizarog‘i kasbidandir. Albatta, farzandi ham uning kasbidandir” (Imom Ahmad, Imom Termiziy rivoyati).
Farzand inson kasbining mahsuli kabi ekan, undan go‘zal hosil olish uchun qanday ko‘chat parvarish qilingani va qanday yerga ekilganiga yaxshi ahamiyat berish lozim. Toki “ko‘chat”ning urug‘i puchak bo‘lib qolmasin. Keyin esa, “urug‘ qadalguvchi yer”ning pokizasini tanlash lozim. Ko‘cha-ko‘yda ko‘rinib, tashqi go‘zalligi yoqib qolgan ayolga uylanaverishlik farzandning otasi zimmasidagi haqga xiyonatdir.
Ana undan keyin xotin bilan qo‘shilish Allohning zikrisiz bo‘lmasligi kerak. Doimiy parvarish halollikni talab qiladi. Farzand tug‘ilgach shariatga muvofiq chiroyli ism qo‘yish, faqat halol parvarish qilish, aqlini taniy boshlagach imon kalimasini, asta sekin suralarni yodlatib, o‘ng qo‘lida ovqatlanish va boshqa odoblarni o‘rgatish lozim.
“Nima eksang, shuni o‘rasan”, deganlaridek, ota-ona odob-axloqda, ahillikda va taqvoda umr o‘tkazsin, toki o‘zidan yetishib chiqqan meva yaxshi hosil bersin.
Sobit Banoniy rahimahulloh aytadi: “Rivoyat qilinishicha bir kishi otasini bir joyda urayotgan edi. Undan:
Abu Lays Samarqandiy aytadi: “Kim ota-onasiga osiylik qilsa, bolasidan xursandchilik ko‘rmaydi”.
Odoblarning eng yaxshisi – chiroyli o‘rnak bo‘lish. Bunda ota-onaning tarbiyali bo‘lishi muhim. Lekin bu so‘zlar bugungi kunlarning armonlari bo‘lib borayotir.
Internet tarmoqlarida bir ibratli hikoyaga ko‘zim tushdi. Unda yozilishicha bir ishbilarmon tadbirkor odatiga ko‘ra yarim tunga yaqin uyiga keldi. Uni kichkintoy o‘g‘ilchasi kutib turar edi.
— Dadajon, sizdan bir narsani so‘rasam maylimi? – deb so‘radi bola.
— Mayli, – dedi ota.
— Bir soatda qancha pul topasiz?
— Bu senga nimaga kerak?
— Bilgim kelyapti-da.
— Boringki, yuz ming so‘m toparman, dedi ota o‘zicha xomcho‘t qilib.
Bola ham o‘zicha bir narsalarni hisob qildi va:
— Unday bo‘lsa menga ellik ming so‘m berib turing? – dedi.
— Sen mendan pul olish uchun shunday mug‘ombirlik qilyapsanmi?! Bor, xonangga kirib uxlab, damingni ol! – jahli chiqdi otaning.
Noiloj qolgan bola indamasdan xonasiga kirib ketdi. Charchaganidan asabiylashgan ota birozdan keyin charchog‘i yozilib, sal hovridan tushdi. Keyin o‘ziga-o‘zi: “O‘z bolamga shunchalik qattiqqo‘llik qilib yubordim. Ehtimol o‘g‘lim shu ellik ming so‘mga rostdan ham muhtoj bo‘lib qolgandur. Axir doim ham bunaqa pul so‘rayvermaydi-ku” deb, asta o‘g‘lining xonasi tomon yurdi. Eshikni ochib so‘radi:
— O‘g‘lim, uxlamadingmi?
— Yo‘q, hali.
— Kun bo‘yi ishlar bilan ovora bo‘lib, charchagan edim. Turli odamlar bilan muloqotda bo‘lishga to‘g‘ri keladi. Shuning alamini sendan olib xato qilibman. Mana senga ellik ming.
Bola xursand bo‘lib ketdi:
— Rahmat, dadajon! Men Sizni yaxshi ko‘raman!
So‘ng yostig‘ining tagidan yana ozgina mayda pullarni oldi-da, qo‘shib sanay boshladi. Otaning yana jahli chiqdi:
— Shuncha puling bo‘lib turib yana so‘radingmi?!
— Ha, dadajon! Bu pullarim yetmayotgan edi. Mana endi yuz ming bo‘ldi. Shu pulni sizga beray, men uchun bir soat ajrating.
Bugun g‘aflat uyqusidan uyg‘onmoq kerak. Inson o‘z oilasidagi farzandiga befarq bo‘lishga haqqi yo‘q. Qahramon shoirimiz aytganlaridek:
Marsga to‘p otquvchi — sen,
Zuhroni uyg‘otquchi — sen,
Uyquda qotquchi — sen,
Uyg‘on o‘zing, uyg‘on o‘zing.
Ulug‘bek qori YO‘LDOSHЕV,
Asaka tumani “Xolid ibn Valid” jome masjidi xodimi
Islom olamida Qur’oni karimni muayyan qiroat yo‘nalishi va sanad (ustozlar zanjiri) bilan o‘rganish hamda bu borada ijoza olish qadimiy an’ana bo‘lib, u ilohiy kalomni asl holicha saqlashga xizmat qiladi.
Toshkent islom instituti huzuridagi “Qur’oni karim va tajvid” o‘quv kursida ushbu xayrli an’ana izchil davom ettirilmoqda. Jumladan, quyidagi ustozlar qiroat ilmini muvaffaqiyatli yakunlab, ijoza sohibiga aylandi:
Nurulloh qori Saydullayev – “Qur’oni karim va tajvid” o‘quv kursi ustozi. U kishi Imom Osim qiroatining Hafs rivoyatini “Shotibiy” yo‘li asosida to‘liq topshirdi.
Fayzulloh qori Izzatullayev – O‘quv kursining Yangiyo‘l tumani filiali ustozi, Zangiota tumanidagi “Sadr ota” jome masjidi imom-xatibi. Fayzulloh qori Imom Osim qiroati, Hafs va Sho‘ba rivoyatlarini “Shotibiya” yo‘li orqali yakunladi.
Qur’oni karimni mazkur yo‘nalishlar bo‘yicha to‘liq xatm qilgan ustozlarimizga ijoza shahodatnomalarini 10 ta qiroat sohibi, Al-Azhar shayxi Ibrohim Muhammad tantanali ravishda topshirdi. Mazkur hujjat sohibiga Qur’oni karimni nafaqat qiroat qilish, balki o‘zlashtirilgan yo‘nalishlar bo‘yicha boshqalarga ham dars berish huquqini beradi.
Ma’lumki, ijoza – Qur’oni karimni rivoyat qilish uchun ustoz tomonidan beriladigan ilmiy izndir. Bu shahodatnomaning ahamiyati shundaki, uning silsilasi ustozdan ustozga o‘tib, bevosita Payg‘ambarimiz Muhammad Mustafo sollallohu alayhi vasallamga borib taqaladi.
Alloh taolo ustozlarimizning ilmiy faoliyatlarini xayrli va barakotli qilsin. Qur’on nuri bilan xalqimiz ma’rifatini yuksaltirish yo‘lidagi xizmatlarida zafarlar yor bo‘lsin!
Oliymahad.uz