Sayt test holatida ishlamoqda!
13 Oktabr, 2026   |   2 Jumadul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:14
Quyosh
06:32
Peshin
12:09
Asr
16:02
Shom
17:50
Xufton
19:04
Bismillah
13 Oktabr, 2026, 2 Jumadul avval, 1448

Ramazon (she’r)

03.06.2018   74769   21 min.
Ramazon (she’r)

Yaxshi kelding, ey sharofatli aziz mehmonimiz,

Intizor erdi yo‘lingda diydai giryonimiz,

 

Ey ko‘ngillar istagi, mahbubimiz, jononimiz,

O‘rtanur shavqing bila bu siynai so‘zonimiz,

Tiyra kulbamiz yorutding, ey mahi tobonimiz.

 

Jilvalar aylab saodat burjida, ey navnihol,

Yuz ochib, qilding namoyon nozaninlardek jamol,

Barqaror o‘lg‘il kamolot avjida ko‘rmay zavol,

Xush kelibsan, ketmag‘il, to umrimiz boricha qol,

Kechsin emdi sen bila qolgan hayoti fonimiz.

 

Dilhazinlarni quduming shodu xandon ayladi,

Kechamizni partavi mohing charog‘on ayladi,

Har sahar subhing nasimi anjumafshon[i] ayladi,

Sen tufayli Tangri ne’matlar farovon ayladi,

Hayri barkat kelganing mohi sharif ramadonimiz.

 

Qaysi bir madhing raqam qilgay sening, ey yaxshi zot,

Ulki mo‘min bahravar sendin hayotu ham mamot,

Ey karambaxshu saxolik, boisi xayru zakot,

Topg‘usi bechoralar sen birla tanglikdin najot,

Xayri maqdam, ey fazilatli mahi g‘ufronimiz.

 

Ta’rixi hijratga o‘tgach ikki yil ul biru bor,

Bandalarga ro‘za tutmoq amrin etdi oshkor,

Ehtirom ila tuting odobini, ey ro‘zador,

Koni xislat, xosiyatbaxshu mahi rahmatnisor,

Bir ulug‘ ne’matki, bizga tuhfai rahmonimiz.

 

Assalom, ey mohi oliy, xush kelibsan, marhabo,

Ey g‘ubori xoki poying diydalarga to‘tiyo,

Qilmadik shoyista amring, tutmadik sharting bajo,

Bo‘lg‘umiz afv etmasang, sharmandai yavmil-jazo,

Ul kuni so‘rganda bizdin adl ila sultonimiz.

 

Haq taolo bizga ko‘p lutfu inoyat ayladi,

Sen kabi bir mohi rahmatni karomat ayladi,

Xolisanlilloh agar kim senga xizmat ayladi,

Oni Tangrim loyiqi diydoru jannat ayladi,

Illati jurmu gunahlar dardiga darmonimiz.


 

 

Jumla oylardin fazilatli, muborak nomsan,

Benavolarga saxovatli ulug‘ ayyomsan,

Soim[ii] ahlini ziyofat qilg‘uchi har shom san,

Rahmatidin Jabraildek qosidi payg‘omsan,

Xayrxohu jurmpo‘shu[iii] pardai nuqsonimiz.

 

Mushkbo‘yi fayzi subhingdin muattardur dimog‘,

Ro‘shnoyi laylatil-qadringda yulduzlar chirog‘,

G‘aflat ahli uyquda bebahra, kunduz kun sinog‘,

Yaxshilar bedor o‘lib, tunlar farog‘atdin yirog‘,

Aylashib xatmu tilovat hofizi qur’onimiz.

 

Ey mahi ashraf[iv], fazilat senda behad bordur,

Ham savobing behisobu hikmating bisyordur,

Susti hozim[v], za’fi me’da birla kim bemordur,

Hikmating bu dardu illatga shifo izhordur,

Har marizu[vi] har tani bemora sen Luqmonimiz.

 

Bizni, yo Rab, yaxshilarning zumrasiga qil vusul,

Jurmimizni mag‘firat qil, ayla rahmatga duxul,

Aybu nuqson birla tutgan ro‘zamizni qil qabul,

Bu Suhayliy osiyning sendin mudom ummidi shul,

Vaqti rihlatda salomat aylagil iymonimiz.



[i] anjumafshon — yulduz sochuvchi, nur sochuvchi

[ii] soim  –  ro‘zador

[iii] jurmpo‘sh  –  ayblarni yopguvchi

[iv] ashraf  –  eng ulug‘

[v] susti hozim  – hazm tizimining buzilishi

[vi] mariz  – kasal

 

Dadaxon qori Suhayliy

 

 

Ramazon-2018
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

IRCICA bosh direktori: O‘zbekistonning ma’naviy-ilmiy merosi kelajak taraqqiyoti uchun muhim manba

13.10.2026   13342   5 min.
IRCICA bosh direktori: O‘zbekistonning ma’naviy-ilmiy merosi kelajak taraqqiyoti uchun muhim manba

Parij shahrida YUNЕSKO Bosh qarorgohida 7 oktyabr kuni "Islom sivilizatsiyasi: Movarounnahrning buyuk ma’naviy-ilmiy merosi va ma’rifatning ufqlari" mavzusida anjuman bo‘lib o‘tdi, xabar bermoqda iccu.uz.

Tadbir doirasida Islom tarixi, ilm-fani va madaniyati, O‘zbekiston va Markaziy Osiyoning jahon sivilizatsiyasi taraqqiyotiga qo‘shgan hissasi, boy ma’naviy merosning zamonaviy taraqqiyotdagi o‘rni hamda madaniyatlararo muloqot masalalari muhokama qilindi.

Tadbirda Islom tarixi, san’ati va madaniyatini tadqiq etish markazi — IRCICA Bosh direktori, professor doktor Mahmud Erol Kilich “Ma’naviy-ma’rifiy meros va zamonaviy taraqqiyot” mavzusida ma’ruza qildi.

Ma’ruzachi o‘z nutqida o‘tmishning ilmiy, ma’naviy va madaniy merosini o‘rganish insoniyat uchun nafaqat tarixiy xotirani asrash, balki tinchlik, o‘zaro hurmat, bag‘rikenglik va xalqlar o‘rtasidagi hamjihatlikni mustahkamlashga xizmat qilishini ta’kidladi.

Uning qayd etishicha, turli xalqlar va madaniyatlarning umuminsoniy sivilizatsiyaga qo‘shgan hissini xolisona o‘rganish insoniyatning umumiy bilim va tajribasini yanada chuqurroq anglash imkonini beradi. Ayniqsa, buyuk olimlar, faylasuflar va mutafakkirlarning asrlar davomida shakllangan ta’limotlari bugungi dunyoda ma’naviyat, axloq va insonparvarlik qadriyatlarini qaror toptirishda muhim ahamiyat kasb etadi.

Mahmud Erol Kilich O‘zbekiston hududi jahon sivilizatsiyasi tarixida alohida o‘rin tutganini qayd etib, Movarounnahr, Xuroson va umuman Markaziy Osiyo asrlar davomida ilm-fan va ma’rifatning muhim markazlaridan biri bo‘lganini ta’kidladi.

O‘zbekiston hududi sivilizatsiyaning asosiy o‘choqlaridan biri bo‘lib, bu yerda insoniyatning turli sohalarda to‘plagan bilim va tajribalari qabul qilindi, takomillashtirildi, rivojlantirildi va keyingi avlodlarga yetkazildi. Turli e’tiqod va madaniyatlar uyg‘un yashagan bu zaminda hukmdorlarning ilm-fan va ta’limni qo‘llab-quvvatlashi ilmiy izlanishlarning rivojiga keng yo‘l ochdi. Ana shu muhitda shakllangan uch muhim tamoyil — turli manbalardan ilg‘or g‘oyalarni qabul qilishga ochiqlik, tayyor aqidalardan ko‘ra aql va tafakkurga tayanish hamda ilm-fan va diniy bilimlarni birlashtiruvchi yaxlit bilim tushunchasi — bugun ham o‘z ahamiyatini saqlab qolmoqda.

Xorazmiy, Forobiy, Ibn Sino va Beruniy kabi buyuk allomalarning merosi ana shu intellektual muhitning yuksak natijasi bo‘ldi. Ularning ilmiy qarashlari nafaqat Markaziy Osiyo, balki butun insoniyat taraqqiyotiga ulkan ta’sir ko‘rsatdi. Shuningdek, Jaloliddin Rumiy, Najmiddin Kubro, Yahyo Bokúviy Shirvoniy va Boyazid Bistomiy kabi buyuk ma’naviy allomalarning insonlar o‘rtasida birlik, tenglik, tinchlik va hamjihatlikni targ‘ib etgan ta’limotlari bugun ham jahon uchun muhim ma’naviy manba bo‘lib xizmat qilmoqda.

Bugun ushbu merosni o‘rganish va uning zamonaviy dunyo uchun ahamiyatini qayta anglash nihoyatda muhim. O‘zbekistonda Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbuslari asosida amalga oshirilayotgan ishlar, xususan, Uchinchi Renessans g‘oyasi o‘tmishning boy madaniy merosidan kelajak taraqqiyoti uchun ilhom olishga qaratilgan uzoqni ko‘zlagan strategiyani namoyon etadi. Bu jihatdan mazkur forum ham alohida ahamiyatga ega: u O‘zbekiston zaminidan yetishib chiqqan sivilizatsion merosni jahon ilmiy va madaniy makoniga olib chiqish bilan birga, madaniy diplomatiya, o‘zaro tajriba almashinuvi va xalqlar o‘rtasidagi muloqotga xizmat qiladi.

2026 yil mart oyida Prezident Shavkat Mirziyoyev tomonidan rasman ochilgan Islom sivilizatsiyasi markazi ham ana shu keng ko‘lamli tashabbuslarning yorqin namunasidir. Bu Markaz Markaziy Osiyoning islomgacha bo‘lgan davrdan zamonaviy davrgacha bo‘lgan tarixini namoyon etuvchi, boy ilmiy va madaniy merosni bir joyga jamlagan muhtasham majmua hisoblanadi. Men uning ochilish marosimida ishtirok etish sharafiga muyassar bo‘ldim. Hali ushbu markazga tashrif buyurmagan barchani u bilan tanishishga samimiy tavsiya qilaman, — dedi IRCICA Bosh direktori Mahmud Erol Kilich.

U, shuningdek, IRCICA faoliyati ham ushbu maqsadlar bilan uyg‘un ekanini qayd etdi. Islom hamkorlik tashkiloti huzuridagi xalqaro tashkilot sifatida IRCICA 57 ta a’zo davlat o‘rtasida umumiy madaniy va tarixiy meros asosida hamjihatlikni mustahkamlash, xalqlar o‘rtasida bilimga asoslangan madaniy almashinuvlarni rivojlantirishga xizmat qilayotgani ta’kidlandi.

Professor Mahmud Erol Kilich O‘zbekiston va IRCICA o‘rtasidagi hamkorlik so‘nggi yillarda sezilarli darajada kengayganini ham qayd etdi. Xususan, Islom sivilizatsiyasi markazi, O‘zbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi, Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi, Abu Rayhon Beruniy nomidagi Sharqshunoslik instituti, Imom Termiziy va Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari, shuningdek, qator oliy ta’lim muassasalari bilan qo‘shma ilmiy va ma’rifiy loyihalar amalga oshirilayotgani ta’kidlandi.

IRCICA Bosh direktori bunday hamkorliklar buyuk allomalarning ilmiy va ma’naviy merosini bugungi va kelajak avlodlarga yetkazish, ularning g‘oyalarini zamonaviy dunyoda yanada keng targ‘ib qilishga xizmat qilishini ta’kidladi.

Mahmud Erol Kilich O‘zbekiston, YUNЕSKO va xalqaro tashkilotlar tomonidan tadbirni tashkil etishdagi hamkorlik, shuningdek, forumda ishtirok etgan ekspertlarga minnatdorlik bildirdi.

Ma’lumot uchun: IRCICA — Islom hamkorlik tashkiloti tizimidagi xalqaro ilmiy-tadqiqot va madaniy tashkilot bo‘lib, islom tarixi, madaniyati, san’ati va sivilizatsiyasini o‘rganish, shuningdek, a’zo davlatlar o‘rtasida madaniy hamkorlikni rivojlantirishga xizmat qiladi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari