Dinimizda taqiqlangan narsalarning barchasida inson sog‘ligiga yoki jamiyatga zararlari bor. Aksincha, ularga man etilmagan narsalarda foydalari juda ko‘p. Din ustunlaridan biri bo‘lmish ro‘za ibodati ham inson salomatligiga bu dunyoda keltiradigan manfaatlari ko‘p bo‘lishi bilan birga, oxirat sarmoyasi hamdir. Ro‘za jismning zakoti ekan, bu oyda tugal ro‘za tutgan odam tanasi va ruhidagi o‘zgarishlarning ijobiyligini his etadi.
Ro‘za barcha a’zolarni saqlaydi, Uning inson salomatligini mustahkamlashi borasidagi foydalari haqida ko‘p gapirilgan. Ro‘za oshqozon va ichaklarni ortiqcha chirindilardan tozalaydi, u tufayli hazm qilish tizimi ma’lum muddat orom oladi. Ro‘za parhezdan ham ustun turadi. Ichak va yo‘g‘on ichaklarida yallig‘lanishi bor bemorlar ro‘zaning foydasini sezishadi. Ro‘zada taomlanish bir tartibga tushadi.
Ro‘za nafs va ruhni poklaydi, kambag‘al va muhtojlarga mehr ko‘rsatishni o‘rgatadi, shahvatlarga berilishdan qaytaradi, nafsni rostgo‘ylik, g‘azab qilmaslik kabi xulqlarga erishtiradi, tinchlik, muhabbat va poklik ruhini beradi. Ba’zi doktorlar qand, bo‘g‘im va boshqa turli kasalliklarni davolashda ro‘zadan keng foydalanishgan.
Inson organizmi asab tizimiga qarab turlicha bo‘ladi. Inson tanasidagi ortiqcha vazn sababidan ham kasallik seza boshlaydi, peshob yo‘lida to‘plangan toshlarni eritishda, oqsil va kraxmal moddalarining ko‘pchish holatiga sabab bo‘luvchi oshqozon bezovtaligida ro‘za ham ko‘p foyda beradi.
Ro‘za ibodati insonning sog‘ligiga qanchalik foydali bo‘lsa, uning ruhi – qalbiga ham shunchalik manfaatli. Buni quyidagi ma’lumotlardan bilib olishimiz mumkin. Nabiy (alayhissalom): “Ogoh bo‘linglar! Hammaning jismida bir bo‘lak go‘sht bo‘ladi. Agar u salohiyatli bo‘lsa, butun jasad salohiyatli bo‘ladi. Agar u fasod (aynisa, yaroqsiz) bo‘lib qolsa, butun jasad fasodli bo‘ladi. Ogoh bo‘ling u qalbdir”, dedilar.
Demak, ro‘za bilan qalbimizni isloh qilsak, butun jasadimizni isloh qilgan bo‘lamiz. Qalbimizning salohiyatli bo‘lishi esa, dunyo va oxiratdagi saodatimiz. Uning fasod bo‘lishi natijasida qanday halokatga yuz tutishini Alloh taoloning yolg‘iz O‘zi biladi.
Qalbimiz nafaqat Ramazon oyida balki, boshqa oylarda ham Ramazon oyidagidek ro‘za tutishi kerak. Uning ro‘za tutishi esa shirk amallar, noto‘g‘ri e’tiqod, yomon va yovuz niyatlar va mahzunliklardan uzoq bo‘lishidir. Zero, qalbimiz Alloh taologa bo‘lgan muhabbat bilangina tirik bo‘ladi, chiroq kabi charaqlaydi, quyosh kabi nur sochadi va tong kabi yaraqlaydi.
Qalbimiz Qur’oni karimni eshitishi bilan imon nuri, tafakkur qilishi bilan ishonchi va atrof-muhitga ibrat nazari bilan boqishi natijasida hidoyati ziyodalashib boradi, manmanlikdan tiyiladi. Chunki kibr – qalb ro‘zasini buzadi.
Shuni esda tutish lozimki, kasalni davolash uchun muolaja qanchalik zarur bo‘lsa, parhez ham shunchalik zarur. Gunohlardan parhez qilib, Alloh taoloning buyruqlariga itoat qilish orqali maqsadimiz hosil bo‘ladi.
Inson sog‘lig‘iga oid ro‘za haqidagi mazkur ma’lumotlar Alloh taolo bizdek ojiz bandalariga bildirganlaridir. Biz bilmagan yana qancha manfaatlari va hikmatlari bor, bu U Zotning yolg‘iz O‘ziga ayon.
Qoraqalpog‘iston musulmonlar qoziyoti qozisi
Sh.Bauatdinov
O‘zbekiston delegatsiyasi Parijda Islom sivilizatsiyasi markazi taqdimotiga tayyorgarlik ko‘rish jarayonida qator uchrashuvlarda ishtirok etdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Ushbu uchrashuvlar O‘zbekistonning YUNЕSKOdagi doimiy vakolatxonasi ko‘magida tashkil etildi. Taqdimotning o‘tkazilishi O‘zbekiston Prezidenti tashabbusi bo‘lib, xalqaro hamjamiyatni mamlakatning ilmiy va madaniy merosi, shuningdek, yurtimizda amalga oshirilayotgan diniy-ma’rifiy islohotlar bilan tanishtirishga qaratilgan.
YUNЕSKO, Islom hamkorlik tashkiloti (IHT) va Islom dunyosi ta’lim, fan va madaniyat tashkiloti (ICESCO) vakillari bilan bo‘lib o‘tgan uchrashuvlarda xalqaro konferensiya va ko‘rgazmalar konsepsiyasi taqdim etildi.
YUNЕSKO Ijro etuvchi apparati rahbari Mariagratsiya Skvichcharini O‘zbekiston yetakchisining ushbu tashabbusini e’tirof etib, uning xalqlar o‘rtasidagi muloqotni mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etishi aytdi.
YUNЕSKOning “Ipak yo‘llari” dasturi rahbari Mehrdad Shabaxang O‘zbekiston va Markaziy Osiyoning Sharq va G‘arb o‘rtasida madaniy aloqalarni rivojlantirishdagi roli haqida to‘xtalib, bu borada konferensiya va ko‘rgazmani tayyorlash uchun dastur materiallarini taqdim etishini qayd etdi.
IHTning YUNЕSKOdagi vakili Salima Delibey diniy-ma’rifiy sohadagi islohotlar, Islom sivilizatsiyasi markazi hamda xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari faoliyatini yuqori baholab, o‘tkaziladigan tadbirlarni doim qo‘llab-quvvatlashini ma’lum qildi.
ICESCOning YUNЕSKO huzuridagi doimiy kuzatuvchisi Somiya Jakta O‘zbekistonning ilmiy va madaniy merosining xalqaro hamjamiyat uchun ahamiyatini ta’kidlab, tashkilot konferensiya va ko‘rgazmani tayyorlashda ishtirok etishini ta’kidladi.
Uchrashuvlar yakunida YUNЕSKO, IHT va ICESCO vakillari O‘zbekiston tashabbusini qo‘llab-quvvatlashini hamda yuqori xalqaro darajadagi tadbirlarni o‘tkazishga ko‘maklashishga tayyor ekanini bildirdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati