Tinchlik – eng katta ne’mat. Uning qadriga yetish, asrab-avaylash musulmon kishining zimmasidagi burchidir.
Hadisi sharifda: “Ikki ne’mat borki, ko‘pchilik insonlar uning qadriga yetmaydilar. U – xotirjamlik va sihat-salomatlik”, deyilgan.
Har bir inson yashashi, Allohga xotirjam ibodat qilishi, ishlashi uchun tinchlik darkor. Rivoyatlarga ko‘ra, Xarim Naimdan Hajjoj ibn Yusuf so‘radi: "Ne’mat nima?" U: "Tinchlik, chunki men xavfsiragan kishining hayotdan manfaatlanganini ko‘rmadim", deb javob bergan ekan.
Tinchligini yo‘qotgan yurt yulduzsiz osmon kabi zimiston. Qanchalar unumdor yerlari, dov-daraxtlari, bog‘-rog‘lari bo‘lmasin, ularning hech biridan manfaat ololmaydi.
Ko‘ngil xotirjamligiga erishishning eng asosiy sharti Yaratganga imon keltirishdir.
Tarixda tinchlikning buzilishiga aksar hollarda jamiyatning diyonatdan uzoqlashgani, ma’naviyatga e’tiborsizligi sabab bo‘lgani kuzatiladi. Shunga ko‘ra, tinchlikni saqlash maqsadida, bugun, barchalarimiz jipslashib, yosh avlodni yuksak ma’naviyatli, dinu-diyonatli, milliy g‘urur va iftixor ruhida tarbiyalab borishimiz darkor.
Shu ma’noda xalqimiz dinimiz aqidasiga sidqi dildan amal qilib kelayotgani tufayli, Alloh taoloning ne’mati bo‘lmish yurtimizda hukm surayotgan xotirjamlik, osoyishtaligini ko‘ramiz. Ana shu tufayligina jinoyatlarning oldi olinadi, osudalik hukm suradi.
Tinchlikni saqlaydigan omillardan yana biri – to‘g‘ri tafakkur. Zero, to‘g‘ri fikrlash barchani har xil buzuq e’tiqodlardan, noto‘g‘ri yo‘llarga kirib qolishdan asraydi. Odamlar orasida fahsh, munkar ishlar, noto‘g‘ri g‘oyalar tarqalishining oldini oladi.
Xotirjamlikning davomiyligini ta’minlaydigan omillardan yana biri – shukr. Zero, Qur’oni karimda ham shukr qilganlarga ne’matlarning ziyoda bo‘lishi aytiladi. Bilaks, noshukurlik tinchsizlikka sabab bo‘lishi mumkinligi ham oyatlarda o‘z aksini topgan.
Insonlarning birligi, ma’rifat hosil qilishi, hayot farovonligi, rizqning mo‘l-ko‘l bo‘lishi, jamiyatda birdamlikning mustahkamlanishi, qo‘ni-qo‘shni va qavm-qarindoshning holidan xabar olib turish, silai rahm qilish, xotirjam ibodatda bo‘lish, Yer yuzida Alloh taoloni rozi qiladigan hayot kechira olish uchun ham tinchlik lozim.
Har bir inson uchun tinchlik zarurligi borasida hadisi sharifda ham aytib o‘tilgan. Rasuli akram (sollallohu alayhi va sallam) dedilar: “Kim oilasi tinch, jasadi salomat va huzurida bir kunlik taomi bor holda tong ottirsa, unga dunyo to‘lig‘icha berilibdi” (Imom Buxoriy rivoyati).
E’tibor berilsa, Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) biz ko‘pincha e’tibor bermaydigan, aslida muhim bo‘lgan uch narsani eslatyaptilar: tinchlik, salomatlik va moddiy ta’minot. Allohga hamdlar bo‘lsin, bugun tinch va obod yurtimizda barchamiz bu ne’matlarga egamiz. Uni saqlash Vatan va kelajak avlodlar oldidagi burchimizdir.
Manbalar asosida
Xo‘jaobod tuman
“Yetti chinor” jome masjidi imom-noibi
Muxammadquddus ABDULMANNON
tayyorladi
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Oisha roziyallohu anho aytadilar: “Nabiy sollallohu alayhi vasallam yegan oxirgi taomlari piyoz bo‘lgan” (Imom Abu Dovud rivoyati).
Nabiy alayhissalom vafotlaridan avval bir necha kun bemor bo‘lib, Oisha roziyallohu anhoning uylarida yotganlar. Ushbu holatda piyoz iste’mol qilishlari uning shifobaxsh xususiyatga ega ekanini ko‘rsatadi. Boshqa hadislarda piyoz va sarimsoqning noxush hidi kelmasligi uchun masjidlarga borishdan avval uni xom holatda iste’mol qilishdan qaytarilgan.
Piyoz rangni chiroyli qiladi, balg‘amni kesadi va oshqozon faoliyatini yaxshilaydi. Uni me’yordan ortiq iste’mol qilish xotirani susaytiradi, aqlni zaiflashtiradi va og‘izdan yomon hid kelib, farishtalarga aziyat yetishiga sabab bo‘ladi.
"Islomda salomatlik" kitobidan
Muhammad Zarif Muhammad Olim o‘g‘li