Bismillahir Rahmonir Rahim
Olamlar Rabbisi Alloh taologa beadad shukrlar, Payg‘ambarimiz Muhammad sallollohu alayhi va sallamga, oila a’zolariga va sahobalariga durudu salavotlar bo‘lsin!
Muhtaram yurtdoshlar, O‘zbekiston musulmonlari idorasi nomidan Sizlarni ulug‘ ayyom – Qurbon hayiti bilan chin qalbdan, samimiy muborakbod etamiz. Ushbu saodatli kunlarda Alloh taboraka va taolodan mo‘min-musulmonlarning duo-iltijolari, savob amallarini husni qabul aylashi hamda Vatanimizni yanada obod, xalqimiz farovonligini ziyoda qilishini so‘raymiz.
So‘nggi davrda islom dinining insonparvarlik mohiyatini ochib berish, jaholatga qarshi ma’rifat bilan kurashish, yosh avlodni insonparvarlik g‘oyalari, milliy g‘urur va iftixor ruhida tarbiyalash, O‘zbekiston zaminidan yetishib chiqqan buyuk alloma va mutafakkirlar merosini o‘rganish, islom ta’limotining turli yo‘nalishlarida chuqur ilmiy-tadqiqotlar o‘tkazishni tashkil etish borasida salmoqli ishlar olib borilayotganiga barchamiz shohidmiz.
Muhtaram Yurtboshimiz Sh. M. Mirziyoyevning tashabbuslari bilan Toshkent shahrida barpo etiladigan Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Islom madaniyati markazi, Samarqandda Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi, Termiz shahrida Imom Termiziy ilmiy-tadqiqot markazi, Buxoroda Mir Arab oliy madrasasi faoliyatining tashkil etilishi yuqoridagi eslatib o‘tilgan ezgu maqsadlarga, shuningdek, ma’naviyatimizni yanada yuksaltirish, jamiyatimizda tinchlik va osoyishtalik, ijtimoiy barqarorlik, o‘zaro ahillik va totuvlikning kuchayishiga xizmat qiladi.
Yurtdoshlarimiz insoniylik, shukronalik va saxovatpeshalik fazilatlarini yanada yorqin namoyon etib, Allohning ularga bergan ne’matlaridan ehtiyojmand, boquvchisini yo‘qotgan oilalarga xayr-ehsonlar qilmoqdalar, yoshi ulug‘ keksalar va faxriylarimizga hurmat-ehtirom, mehr-muruvvat ko‘rsatmoqdalar.
Allohga behisob shukronalar bo‘lsinki, yurtimiz zamini azal-azaldan ulug‘ allomalar, aziz-avliyolar vatani bo‘lib kelganini yurtdoshlarimiz va xalqaro jamoatchilik o‘rtasida keng targ‘ib qilish, yosh avlod qalbida milliy g‘urur va iftixor tuyg‘ularini kamol toptirish baxtiga musharraf bo‘ldik.
Bugungi shukuhli kunlarda oilalarimiz mustahkam, farzandlarimiz baxtli, yoshlarimiz har tomonlama yetuk, odob-axloqli, Vatani, xalqi, dinu diyonatiga sodiq bo‘lib kamol topishlarini so‘rab, duoi xayrlar qilish asosiy burchimiz va vazifamizdir.
Shu kunlarda bayram ustiga bayram – Qurbon hayitini bayram qilishimiz Mustaqilligimizning 26 yilligi bilan birga nishonlayotganimizning zamirida katta hikmat yotibdi.
Yana shu kunlarda 7200 dan ziyod yurtdoshlarimiz haj ibodatini ado etmoqdalar. Ular orasida Yurtboshimiz tashabbuslari bilan muborak safarga jo‘natilgan 138 nafar Ikkinchi jahon urushi ishtirokchilari – tabarruk yoshdagi otaxonlarimiz ham muborak safarda Yaratgandan Vatanimiz taraqqiyoti, xalqimiz ravnaqini so‘rab Makkai mukarramada, Arafot va Mino vodiysida duoi xayrlar qilmoqdalar.
Bu kunlarga sog‘-omon yetkazgani uchun Allohga beadad shukronalar aytib, Qurbon hayiti va Mustaqillik bayrami - ulug‘ ayyomlar bilan muhtaram Yurtboshimizni, barcha yurtdoshlarimizni chin dildan muborakbod etamiz.
Vatanimiz istiqboli porloq, diyorimiz tinchligi va osoyishtaligi bardavom, xalqimiz farovonligi yanada ziyoda bo‘lishini Parvardigordan so‘rab qolamiz. Kelayotgan qutlug‘ bayramlarning fayzu barakoti qalblarimiz va xonadonlarimizni munavvar va xushnud aylasin.
Qurbon hayiti va Mustaqillik bayrami muborak bo‘lsin, azizlar!
Usmonxon Alimov,
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
raisi, muftiy
31 avgust 2017 yil
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
عن جابر بن عبد الله رضي الله عنهما قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم:
« المجالس بالأمانة إلا ثلاثة مجالس: سفك دم حرام، أو فرج حرام، أو اقتطاع مال بغير حق »
Jobir ibn Abdulloh roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam dedilar: “Majlislar omonatdir. Faqat uch majlis bundan mustasno: nohaq qon to‘kish, harom shahvoniy aloqa (zino) va nohaq molni tortib olish haqidagi majlislar” (Imom Abu Dovud rivoyati).
“Majlislar omonatdir”, ya’ni odamlar yig‘ilgan har qanday majlisda aytiladigan gaplar omonat hisoblanadi. Agar suhbatdoshlar ma’lum bir gapning sir saqlanishini istasalar yoki vaziyat shuni taqozo etsa, u holda u gapni boshqalarga tarqatish joiz emas.
Bunga quyidagilar kiradi: shaxsiy sirlar; oilaviy maslahatlar; ishxona yoki tashkilot yig‘ilishlari; davlat ishlariga oid maxfiy suhbatlar; faqat ishtirokchilarga tegishli bo‘lgan ma’lumotlar.
“Omonat” degani faqat mol-mulkni saqlash emas, balki sirni, ma’lumotlarni va eshitilgan gapni ham saqlashni o‘z ichiga oladi.
Nima uchun majlis omonat deb atalgan? Chunki odamlar bir-biriga ishonib, erkin maslahatlashishi va dardini aytishi uchun ularning gaplari tashqariga chiqmasligi zarur. Agar majlisda yoki biror yig‘inda qatnashgan kishi eshitganlarini boshqalarga tarqataversa, odamlar bir-biriga ishonmay qo‘yadi, g‘iybat va chaqimchilik ko‘payadi, munosabatlar buziladi, jamiyatda o‘zaro ishonch yo‘qoladi. Shu bois solih salaflar majlis sirini oshkor qilishni omonatga xiyonat deb hisoblashgan.
“Faqat uch majlis bundan mustasno...” ya’ni ba’zi hollarda sir saqlash mumkin emas. Agar bir kishi: “Men falonchini o‘ldirmoqchiman yoki unga zarar yetkazmoqchiman” desa va uning bu ishi jiddiy ekani ma’lum bo‘lsa, uni yashirish joiz emas. Balki qotillikning oldini olish uchun tegishli mas’ullarni yoki huquqni muzofaza qiluvchi tashkilotlar vakillarini ogohlantirish shart.
“Harom shahvoniy aloqa (zino)”. Agar bir kishi zino qilish yoki birovning nomusiga tajovuz qilish niyati borligini bildirsa, bu haqda ham sukut qilish mumkin emas. Bunday holda jabrlanuvchini yoki buning oldini oladigan mas’ul shaxslarni ogohlantirish lozim bo‘ladi.
“Nohaq molni tortib olish”. Agar kimdir o‘g‘rilik, firibgarlik qilishni, birovning haqini tortib olishni rejalashtirayotganini aytsa, bu sirni ham saqlab turish joiz emas. Chunki bu boshqalarning haqiga tajovuzdir.
Xo‘sh, shunday vaziyatga duch kelgan kishi qanday yo‘l tutishi lozim?
Avvalo, o‘sha odamga nasihat qilinadi va Allohdan qo‘rqishi eslatiladi. Agar u fikridan qaytmasa va xavf haqiqiy bo‘lsa, zararning oldini olish uchun tegishli shaxslarga xabar beriladi. Bu xabar berish faqat jinoyatni to‘xtatish bo‘lishi kerak, odamni sharmanda qilish yoki obro‘sini to‘kish emas.
Xulosa qilib aytganda, barcha hadislar kabi mazkur hadis ham mo‘min-musulmonlarga juda muhim axloqiy qoidani o‘rgatadi: majlisda eshitilgan gaplar omonat hisoblanadi va ularni egasining roziligisiz tarqatish aslo mumkin emas. Biroq agar bu sirni saqlash oqibatida insonning joniga, nomusiga yoki mol-mulkiga katta xavf tug‘ilsa, zararning oldini olish uchun shu haqda xabar berish ba’zi hollarda vojib bo‘ladi. Shu tariqa Islom ham omonatni saqlashni, ham odamlarning hayoti, nomusi va mol-mulkini muhofaza qilishni ta’minlaydi.
Manbalar asosida
T.NIZOM tayyorladi.