Abu Hurayra roziyallohu anhudan ri­voyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam dedilar: «Mo‘min (iy­monli) bo‘lmaguningizcha jannatga kir­maysizlar, bir-birlaringizni yaxshi ko‘rmaguningizcha mo‘min (iymonli) bo‘lmaysizlar. O‘zaro bir-biringizni yaxshi ko‘rishingizga sabab bo‘ladigan ishni aytaymi? Orangizda salomni yoyinglar!» (Imom Muslim «Sahih»ida rivoyat qilgan).  

Jannatga kirish sharti iymonli bo‘­lishdir. Hadisdagi: “Mo‘min (iymonli) bo‘lmaysizlar” jumlasidan murod “komil iymonli” bo‘lmaysizlardir. Har bir musulmon Rasululloh sollallohu alayhi va sallam amrlariga amal qilishi lozim.

Salom musulmonning boshqa musulmon­larga nisbatan qalbidagi muhabbatning tasdig‘idir. Salom berish bilan inson qarshisidagi kishiga xotirjamlik ula­shadi. Chunki “Assalomu alaykum” deyish tinchlik, salomatlik tilashdir.

Rasululloh sollallohu alayhi va sal­lam ba’zida sahobalariga savol berib, ba’zida ulardan javobini so‘rardilar, ba’zan aksincha bo‘lardi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam shu tarzda sahobalar qalblarida Islom ahkomlari va odoblarini mustahkam o‘rnatganlar.

Shuningdek, Rasuli akram sollallohu alayhi va sallam bizlarga salom berish­ning odoblari va tartiblarini ham o‘r­gatganlar: ulovdagi piyodaga; yolg‘iz kishi ko‘pchilikka; yosh kattalarga salom beradi.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan ri­voyat qilinadi. «Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Kichik kattaga, o‘tib ketayotgan o‘tirganga, kamchilik ko‘pchilikka salom beradi”, dedilar» (Imom Buxoriy rivoyati). Birinchi bo‘lib salom berish kishining yaxshiligi, qalbi pokligi belgisidir.

Abu Ayyub Ansoriy roziyallohu anhu­dan rivoyat qilinadi. Rasululloh sol­lallohu alayhi va sallam dedilar: “Mu­sulmon birodari bilan uch kundan or­tiq arazlashishi halol emas. Uchrash­ganlarida unisi ham, bunisi ham yuz o‘girib ketadi. Ularning yaxshisi bi­rinchi salom berganidir” (Imom Buxoriy rivoyati). 

Abu Hurayra roziyallohu anhu Rasululloh sollallohu alayhi va sallamdan rivoyat qiladi: «U zot o‘tirgan bir necha odamlar oldiga kelib: “Sizlarning yaxshingiz va yomoningiz kimligini aytaymi?” dedilar. Ular hech nima deyishmadi. U zot savollarini uch marta takrorladilar. Shunda bir kishi: “Ha, yo Rasululloh, yaxshi­miz va yomonimiz kimligini ayting”, dedi. U zot: “Yaxshingiz yaxshiligi umid qilinadigan, yomonligidan qo‘r­qilmaydigan kishidir. Yomoningiz esa yaxshiligi umid qilinmaydigan, yomonligidan qo‘rqiladigan kishidir”, dedilar» (Imom Termiziy “Sunan”ida rivoyat qilgan). 

Manbalar asosida

Jamshid SHODIYEV tayyorladi.