Sayt test holatida ishlamoqda!
15 Yanvar, 2026   |   26 Rajab, 1447

Toshkent shahri
Tong
06:23
Quyosh
07:47
Peshin
12:37
Asr
15:37
Shom
17:22
Xufton
18:40
Bismillah
15 Yanvar, 2026, 26 Rajab, 1447

Ular Alloh yo‘lida yuruvchilardir

05.12.2024   5178   6 min.
Ular Alloh yo‘lida yuruvchilardir

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam sahobalar bilan birga edilar. Shunda sahobalarning ko‘zi qat’iyat bilan mehnat qilayotgan bir kishiga tushdi. Rasululloh sallallohu alayhi vasallamning sahobalari undagi kuch va g‘ayratni ko‘rib:

“Yo Allohning Rasuli? Qani endi bu kishi Alloh taolo yo‘lida harakat qilsa, ajoyib ish bo‘lardi”, deyishdi. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam ularning fikri va tasavvurini o‘zgartirib:

“Agar u kishi yosh farzandlarini boqish uchun ko‘chaga chiqsa, u Alloh yo‘lidadir. Agar keksa ota onasini boqish uchun ko‘chaga chiqsa, u Alloh yo‘lidadir”, dedilar.

Jamiyatga xizmat qilish, odamlarning ehtiyojini qondirish maqsadida qilingan mehnat ham Alloh yo‘lidagi jihod sanaladi. Zero, jihod faqatgina jang maydonlarida bo‘lmaydi. Balki jamiyatning taraqqiyotiga xissa qo‘shish ham jihoddir. Masalan, turli kasb egalariga bir nazar soling! Aytaylik, agar ko‘cha supuruvchilar uch kunga ishlarini to‘xtatsalar, bilasizmi ko‘cha qanday ahvolga tushadi?!

Agar duradgor yoki temirchilar ham o‘z ishlarini to‘xtatsalar, shaharning rivojlanishi orqaga keta boshlaydi.

Ha, azizlar har bir kasb o‘z o‘rniga ega. Shuning uchun ularning har birini hurmat qilishimiz kerak. Ularning har biriga hayotimiz davomida muhtoj bo‘lamiz. Ular turmushimizni yengil qiladi. Ular farrosh, duradgor yoki chilangar bo‘lsin...

Nabiy alayhissalom davrlarida bir qari ayol masjidni supurar, tozalar edi. U vafot etdi. Sahobalar u ayolni dafn etishni, ammo buning xabarini Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga yetkazishni unchalik muhim deb hisoblashmadi va bu haqda u zot alayhissalomga hech narsa aytishmadi.

Bir muddat o‘tgach Rasululloh sollallohu alayhi vasallam u ayolning nega ko‘rinmay qolgani haqida so‘radilar, sahobalar uning vafot etganini aytishdi. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Nega menga ma’lum qilmadingiz?!" deb qattiq tanbeh berdilar. Keyin: "Menga uning qabrini ko‘rsating", dedilar. Qariya ayolning qabriga borib, uning haqiga duo qildilar.

U ayol har kuni namozxonlar namoz o‘qishlari uchun masjidni supurib, tozalab qo‘yardi, bunga hech kim e’tibor ham bermasdi.

Agar siz biror kasb bilan mashg‘ul bo‘lsangiz yoki mehnat qilsangiz Alloh taoloning eng sevimli bandalari – payg‘ambarlar ham kasb bilan shug‘ullanishganini aslo unutmang! Masalan, Nuh alayhissalom duradgor, Dovud alayhissalom temirchi, Zakariyo alayhissalom duradgor, Muso alayhissalom cho‘pon bo‘lganlar. Nabiy sollallohu alayhi vasallam esa ozgina haq evaziga qo‘ylarni boqardilar.

Qolaversa, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uy ishlarida ham ahli oilalariga yordamlashardilar, bu haqda Oisha onamiz roziyallohu anhodan rivoyat qilingan. Uyni supurish, tozalash, uydagilarning xizmatini qilish kishining maqomini pasaytirmaydi.

Mehnat qilish inson hayotida muhim ahamiyatga ega. Ammo eng muhimi – zimmamizga yuklatilgan vazifani puxta, mukammal qilib bajarish Allohning oldidagi burchimizdir. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Alloh taolo o‘z ishini chiroyli, puxta qiladigan bandasini yaxshi ko‘radi” deganlar.

Boshqa hadis Nabiy sollallohu alayhi vasallam bunday deganlar: "Albatta, Alloh har bir narsaga yaxshilik qilishni buyurgan. Agar qurbonlik qilsangiz, chiroyli so‘ying. Pichog‘ingizni o‘tkirlang".

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam har bir kasb egasini o‘z ishini puxta bajarishga undaganlar. Biz bugun jamiyatdagi har bir kasb egasi o‘z ishini puxta bajarishiga va har bir kasb egasi hurmat qilinishiga naqadar muhtojmiz. Shunda jamiyat yanada rivojlanadi. Hayotimizning har bir jabhasida katta o‘zgarishlar yuz beradi. Eng muhimi korrupsiya balosi yo‘qoladi.

Hazrat Ali ibn Abu Tolib roziyallohu anhu Payg‘ambarimizning kuyovlari, qurayshning eng jasuri, jannatiy ekanliklari bashorati berilgan bo‘lishlariga qaramay, oddiy ishchi bo‘lib mehnat qilardilar. Bu haqda Ali ibn Abu Tolib roziyallohu anhu bunday deydilar: “Kunlarning birida juda och qoldik. Ish izlab ko‘chaga chiqdim. Mahallalardan birida loy uchun tuproq uyib qo‘ygan ayolni ko‘rdim. Unga har bir chelak evaziga bir xurmo berishga kelishib, suv tashidim. O‘n olti chelak suv bilan to‘ldirdim. Hatto qo‘llarim qizarib ketdi. So‘ngra kelib, ayolga kaftimni ochib tutdim. U menga o‘n olti dona xurmo sanab berdi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga olib keldim va voqeani aytib berdim. U kishi men bilan birga xurmo yedilar”.

Demak, kishi kim bo‘lishidan qat’i nazar halol kasb qilishi, hayotda o‘z o‘rnini topishga intilishi lozim ekan. Zero, mehnat qilish, foydali ish bilan shug‘ullanish Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bizga qilgan tavsiyalaridandir.

Har bir yosh avlod imkon qadar o‘z mahoratini ishga solishi kerak. Ular o‘zlari qiziqqan ish bilan band bo‘lishlari, oldilariga qo‘ygan maqsadlari sari intilishlari va o‘z niyatlariga yetgunlariga qadar mehnat qilishdan aslo to‘xtamasliklari lozim. Bunda shoshilmaslik talab etiladi. Ba’zi yoshlar bir zumda rahbar yoki katta tadbirkor bo‘lishni istashadi. Agar chindan ham rahbar bo‘lishni istasangiz, unda uyda o‘tirmang! Bosqichma-bosqich maqsadingiz sari intiling! Hayotda eng muhimi – Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning sunnatlariga ergashayotganingizni unutmang!

Davron NURMUHAMMAD

Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Shayx Yusufxon to‘ra Shokirov hayoti va faoliyati talaba qizlarga tanishtirildi

15.01.2026   1515   1 min.
Shayx Yusufxon to‘ra Shokirov hayoti va faoliyati talaba qizlarga tanishtirildi

O‘zbekiston musulmonlari idorasi tomonidan ko‘p yillar diniy-ma’rifiy sohada fidokorona xizmat qilgan taniqli ulamo Shayx Yusufxon to‘ra Shokirov tavalludining 100 yilligi mamlakatimiz bo‘ylab keng nishonlanmoqda.

Shu munosabat bilan «Xadichai Kubro» ayol-qizlar o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasida ulamo xotirasiga bag‘ishlangan ma’naviy-ma’rifiy tadbirlar o‘tkazildi. Tadbir doirasida Yusufxon to‘ra hazratlarining yaqinlari va hamkasblari ishtirokida mazmunli davra suhbati tashkil etildi. Unda ulamoning qizlari — Rokiyaxon Hasanboyeva, Adibaxon Nishonova, Kifoyaxon Uzoqova, kelini Muazzamposhsha Shokirova hamda hamkasbi Zarifa Qosimova ishtirok etdilar.

Suhbat davomida talaba qizlarga Shayx hazratlarining Diniy boshqarmadagi ko‘p yillik samarali mehnati, ota sifatida farzandlariga ko‘rsatgan mehri, ayol-qizlarning ilm olishiga bo‘lgan yuksak e’tibori va zamon talablariga mos tarbiya berishdagi qat’iyati kabi fazilatlari haqida so‘zlab berildi.

«Shayx Yusufxon to‘ra Shokirov nafaqat yirik olim, balki qizlarining jamiyatda o‘z o‘rnini topishi va ilmli bo‘lishiga katta ahamiyat bergan fazilatli ota edilar», — deya ta’kidladilar.

Tadbirlar doirasida ustoz va talabalar tomonidan alohida tayyorgarlik ko‘rilib, eumladan, Shayx Yusufxon to‘ra Shokirov hayoti va faoliyatiga oid maxsus videorolik, infografikalar va taqdimot materiallari namoyish etildi.

Bu kabi tadbirlar kelajakda diniy va zamonaviy ilmlarni puxta egallashga intilayotgan talaba qizlar uchun yuksak ibrat va ma’naviy ozuqa bo‘lib xizmat qiladi.

Z. Komiljonova,

«Xadichai Kubro» ta’lim muassasasi ma’naviy-ma’rifiy ishlar

bo‘yicha direktor o‘rinbosari

Yangiliklar