O'zbekiston elchisi Ravshan Usmonov Oksford islom tadqiqotlari markazi direktori Farhan Nizomiy bilan muzokara o'tkazdi, deb xabar bermoqda «Dunyo» AA muxbiri.
Uchrashuvda Farhan Nizomiy O'zbekiston boy ma'naviy, madaniy va ilmiy merosga ega ekanini, o'zbek zaminining buyuk alloma va mutafakkirlari islom tsivilizatsiyasi va jahon ilm-fani rivojiga ulkan hissa qo'shganini ta'kidladi. Shu munosabat bilan O'zbekistonning ixtisoslashgan muassasalari bilan ilmiy-tadqiqot va hamkorlik aloqalarini rivojlantirish Oksford islom tadqiqotlari markazi faoliyatining ustuvor yo'nalishi ekani alohida qayd etildi.
Shuningdek, O'zbekistondagi o'zgarishlar, mamlakatimizning xalqaro maydonda, shu jumladan islom olamidagi nufuzini oshirish bo'yicha islohotlar yuksak baholandi.
Tomonlar qo'shma ilmiy seminarlar tashkil etish, O'zbekiston ilmiy markazlaridan tadqiqotchilarni Oksford islom tadqiqotlari markaziga amaliyot o'tash uchun yuborish, nodir qo'lyozmalarning faksimil nusxalarini olish va boshqa masalalarni muhokama qildilar.
Indoneziya va Malayziya kabi Osiyo mamlakatlarida o'z samarasini isbotlagan islomiy moliya vositalarini ilgari surish bo'yicha kelishuvga erishildi.
Muzokaralar yakunida Oksford markazida «O'zbekiston kunlari» tadbirini o'tkazish to'g'risida kelishib olindi.
Oksford islom tadqiqotlari markazi 1985 yilda islom va musulmon dunyosi sohasidagi ilmiy tadqiqotlarni qo'llab-quvvatlash maqsadida tashkil etilgan. Markazda o'zbekistonlik tadqiqotchilar Imom Al-Buxoriy va Imom At-Termiziy nomidagi maxsus yaratilgan stipendiya dasturlari doirasida muntazam amaliyot o'tashadi.
O'zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Robi’a ibn Ka’b roziyallohu anhu Allohning Rasuli sollallohu alayhi va sallam bilan uchrashgan kunini bunday hikoya qiladi:
«Qalbim iymon nuri bilan charog‘on bo‘lganida yoshgina yigitcha edim. Ilk marta Rasululloh sollallohu alayhi va sallamni ko‘rishga musharraf bo‘lganimdayoq u zotni juda qattiq yaxshi ko‘rib qoldim, butun fikr-zikrimni Allohning Payg‘ambariga bo‘lgan muhabbat egallab oldi.
Bir kuni xayolimga bunday fikr kelib qoldi: «Ey Robi’a, Payg‘ambar alayhissalomning xizmatlariga bormaysanmi? Agar taklifingni qabul qilsalar, hamisha yonlarida yurib, suhbatlaridan bahramand bo‘larding, dunyo va oxirat yaxshiliklarini qo‘lga kiritarding». Shu zahoti umid bilan Faxri koinot huzurlariga bordim, xizmatlarini qilmoqchiligimni aytdim. U zot umidimni yo‘qqa chiqarmadilar, xodimlikka oldilar.
Shu kundan boshlab Hazrat Payg‘ambar alayhissalomdan bir qadam ham uzoqqa ketmadim, qayerga borsalar, hamroh bo‘ldim. Nigohlari tushishi bilan huzurlariga chopib boraman. Biror narsaga ehtiyojlari bo‘lsa, bajarishga shoshaman. Kun bo‘yi birga bo‘lib, xizmatlarini qilaman. Xufton namozidan so‘ng uylariga kirib ketganlarida men ham qaytmoqchi bo‘lardim, ammo bir fikr ketishdan to‘sib turardi: «Qayoqqa borasan? Mabodo tunda Rasuli akramning ishlari chiqib qolsa-chi?» deb o‘ylab, eshik yonida tong ottirar edim».
Payg‘ambarimiz alayhissalomning ajoyib odatlari bor edi: bir yaxshilik qilgan kishiga uning yaxshiligini o‘n chandon qilib qaytarar edilar. U zot mening xizmatlarimni ham taqdirlamoqchi bo‘lib, huzurlariga chorladilar. Borsam, u zot:
– Robi’a, mendan biror narsa so‘ra, – dedilar.
Men nima so‘rashni bilmay o‘ylanib qoldim:
– Yo Allohning Rasuli, menga biroz muhlat bering, oldin o‘ylab olay, keyin nima kerakligini aytaman.
U zot ma’qulladilar.
O‘shanda na oilam, na mol-dunyoim, na uy-joyim bor edi. O‘zimga o‘xshagan faqir musulmonlar qatori masjidning supasida kun kechirar edim. Odamlar bizni «Islom mehmonlari», «ahli suffa» deb atashardi. Kim Payg‘ambar alayhissalomga sadaqa-ehson olib kelsa, hammasini bizga yuborardilar, kimdan hadya olsalar, arzimagan qismini olib qolib, qolganini «Islom mehmonlari»ga tarqatar edilar.
O‘ylay-o‘ylay, «Payg‘ambar alayhissalomdan mol-dunyo so‘rasammikin, qashshoqlikdan qutulib, boshqalarga o‘xshab, hovli-joy, bola-chaqa qilardim», degan xayolga ham bordim. Ammo bu fikrimdan darrov qaytdim: «Nimalar deyapsan, Ka’bning o‘g‘li? Mol-dunyo o‘tkinchi narsa. Alloh azza va jalla rizqingni berib qo‘yibdi, xohlasang ham, xohlamasang ham kelaveradi. Rasuli akram Parvardigorimiz huzurida shunday maqomga egalarki, nima so‘rasalar, rad etilmaydi. Shundan foydalanib, Allohdan oxirat yaxshiligini so‘ramaysanmi?»
Bu fikrdan ko‘nglim ravshan tortdi. Xushnud holatda Sarvari olam janobimizning oldilariga bordim.
– Xo‘sh, nima deysan Robi’a? – dedilar u zot.
– Yo Allohning Rasuli, duo qiling, Alloh meni jannatda sizga yo‘ldosh qilsin, – dedim.
– Buni senga kim o‘rgatdi? – deb so‘radilar.
– Hech kim. Avval boylik so‘ramoqchi ham bo‘ldim, ammo o‘tkinchi yaxshilikdan abadiy ne’matni afzal bilib, siz bilan jannatda birga bo‘lishni so‘rashni Alloh dilimga soldi.
Rasuli akram uzoq vaqt sukut qilib qoldilar. Keyin:
– Balki boshqa biror narsa so‘rarsan? – dedilar.
– Yo‘q, – dedim qat’iy, – menga boshqa narsaning keragi yo‘q!
– U holda mening duoim qabul bo‘lishi, sening talabing hosil bo‘lishi uchun ko‘p sajda qilgin, – dedilar Sarvari olam.
Shundan keyin yanada ko‘proq g‘ayrat bilan ibodat qiladigan bo‘ldim. Chunki Payg‘ambarimiz alayhissalomga dunyoda xodim va suhbatdosh bo‘lganim kabi, oxiratda ham hamrohlikka erishish ishtiyoqida edim».
Shayx Zulfiqor Ahmad Naqshbandiyning
"Ishqi Rasul" kitobidan Nodirjon Odinayev tarjimasi