Sayt test holatida ishlamoqda!
17 Sentabr, 2026   |   6 Rabi`us soni, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:45
Quyosh
06:05
Peshin
12:18
Asr
16:40
Shom
18:33
Xufton
19:49
Bismillah
17 Sentabr, 2026, 6 Rabi`us soni, 1448

“Oqib keluvchi” gunohlar

14.06.2022   2547   4 min.
“Oqib keluvchi” gunohlar

“Oqib keluvchi” savoblar haqida eshitganingiz bor. Ularni bir so'z bilan “sadaqai joriya” deyiladi. Oqib keluvchi gunohlar ham bor ekanligi haqidachi, eshitganmisiz? Unday bo'lsa eshiting.

Qiyomat kuni inson o'zining hisobiga yozilgan katta-katta gunohlarni ko'rib hayron qoladi. Chunki, u bu gunohlarni o'z qo'li bilan qilmagan, lekin shunga qaramay uning hisobiga yozib qo'yilgan bo'ladi. O'zi qilmagan ammo, uning nomai amaliga yozilgan gunohlarning nomini “oqib keluvchi”  gunohlar deyiladi. Bu gunohlar kishi qabrida yotganida, ya'ni vafot etganidan keyin ham uning nomai amaliga yozilib boraveradi. U to'xtovsiz va davomli tarzda oqib kelaveradi. Kun o'tgan sayin ko'paya boradi, oylar, yillar davomida tog'dek-tog'dek gunohlarga aylanadi. Uning kelishini to'xtatib bo'lmaydi.

Tog'dek-tog'dek bu gunohlar qayerdan keldi, nima uchun uning hisobiga yozib qo'yildi?

“Oqib keluvchi” gunohlarning manbai insonning o'z qo'lida. U hayoti davomida qaysidir gunoh-ma'siyat ishni qiladi va boshqalar ham unga ergashib shu ishni davom ettiradi. Natijada, boshqalarning qilgan gunohlari ham uning zimasiga tushadi. Chunki, u ushbu gunoh ishning “tashabbuskori”, o'zgalar unga ergashuvchilardir.

Bugungi kunda ijtimoiy tarmoq vositalari “oqib keluvchi” gunohlarning asosiy manbaiga aylanib bormoqda. Kimlardir tomonidan o'zlarining turli xildagi behayo suratlari, video yozuvlari, boshqalar haqida tarqatilayotgan tuhmat va bo'hton so'zlar, odamlarni obro'sizlantirish, o'rtaga nifoq va fitna solish, ayniqsa diniy tafriqabozlikka sabab bo'ladigan maqola hamda audio va video yozuvlarning tarqatilishi avvalo, o'sha kishilarning qattiq gunohkor bo'lishlariga sabab bo'lsa, ikkinchidan ularni qo'llab-quvvatlovchilar, ularga ergashuvchilarning gunohlariga ham sherik bo'lishlariga olib keladi.

Alloh taolo Qur'oni Karimda ogohlantirgan:

َلَيَحْمِلُنَّ أَثْقَالَهُمْ وَأَثْقَالًا مَّعَ أَثْقَالِهِمْ ۖ وَلَيُسْأَلُنَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَمَّا كَانُوا يَفْتَرُونَ))

ya'ni: “Albatta, ular o'zlarining yuk (gunoh)larini ham, u yuklari bilan birga (boshqa) yuklarni ham ko'tarurlar va albatta, qiyomat kunida o'zlari to'qib olgan (yolg'on)lari to'g'risida so'ralurlar” (Ankabut surasi, 13-oyat).

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam marhamat qilganlar:

من دعا إلى هدًى، كان له من الأجر مثلُ أُجور من تَبِعه، لا ينقُص ذلك من أُجورهم شيئًا، ومن دعا إلى ضلالةٍ، كان عليه من الإثم مثلُ آثام من تبعه، لا ينقُصُ ذلك من آثامهم شيئًا»

(رواه مسلم)

ya'ni: “Kim hidoyatga chaqirsa, unga ergashuvchining savobidek ajr bo'ladi. Bu bilan amal qilgan kishilarning savobidan biror narsa kamaymaydi. Kim zalolatga chaqirsa, ergashuvchi kishining gunohidek unga gunoh yoziladi. Bu bilan amal qilgan kishilarning gunohidan biror narsa kamaymaydi” (Imom Muslim rivoyati).

Imom Shotibiy rahimahulloh aytadilar: Vafot etganidan keyin gunohlari ham to'xtagan kishiga jannat bo'lsin. Vafot etganidan keyin ham gunohlari yuz-ikki yuz yillar davomida to'xtamay keladigan va shu gunohlari tufayli qabrida ham, oxiratda ham azoblanadigan kishiga vayl (do'zax) bo'lsin.

Ey, birodar! Ijtimoiy tarmoqlarga qo'ygan suratlaringizni ko'zdan kechirib chiqing. U erga joylashtirgan ma'lumotlaringizni taftish qiling. Gunoh-ma'siyatga undovchi suratmi, maqolami, insonlar o'rtasida fitna-fasod, bug'zu-adovat qo'zg'atuvchi postlarmi bo'lsa vaqt o'tkazmay tezda o'chirib tashlang. Toki, boshqa insonlar sizning tarqatgan materiallaringizdan ta'sirlanib siz targ'ib qilgan gunoh ishlarni qilib ulgurmasinlar. Aks holda ularning qilgan gunohlari “oqib keluvchi” gunohga aylanib sizning hisobingizga yoziladi.

Shu bilan birga qilgan noma'qul ishingizdan tezda tavba qiling. Chunki, hech bir inson o'z ajali qachon kelishini bilmaydi.

 

 

https://t.me/tuhur 

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Dohada «Uzbekistan: Heritage in Motion» ko‘rgazmasi ochiladi

02.09.2026   33430   2 min.
Dohada «Uzbekistan: Heritage in Motion» ko‘rgazmasi ochiladi

2026-yil 3-sentabr kuni Dohadagi Islom san’ati muzeyida O‘zbekiston tarixi va madaniy merosiga bag‘ishlangan «Uzbekistan: Heritage in Motion» ko‘rgazmasi ochiladi. Ekspozitsiya Markaziy Osiyoda islom dini tarqalishidan oldingi davrdan to hozirgi kungacha bo‘lgan tarixiy va madaniy jarayonlarni qamrab oladi hamda 28-noyabrgacha davom etadi.

Loyiha O‘zbekiston Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi hamda Islom san’ati muzeyi hamkorligida tashkil etilmoqda. Ko‘rgazma so‘nggi uch o‘n yillikdagi O‘zbekiston tarixini mamlakatning zamonaviy madaniy qiyofasi shakllanishi nuqtayi nazaridan namoyish etuvchi ilk xalqaro ekspozitsiya bo‘ladi.

Ekspozitsiyada Qatar va O‘zbekistondagi yetakchi muzey hamda madaniy muassasalar kolleksiyalaridan namunalar namoyish etiladi. Ular orasida Afrosiyobning mashhur devoriy tasviri, «Katta Langar» Qur’oni, Sharqshunoslik instituti qo‘lyozmalari, Buxoro kulolchilik namunalari, XIX–XX asrlarga oid milliy liboslar, zargarlik buyumlari, ipak matolar va an’anaviy hunarmandchilik asarlari bor.

Ko‘rgazma qadimgi mintaqa tarixi, me’moriy meros, islom sivilizatsiyasining intellektual yutuqlari hamda an’anaviy hunarmandchilik rivojiga bag‘ishlangan to‘rtta tematik bo‘limdan iborat. Unda O‘zbekistonning islom olamida fan, madaniyat va san’at rivojining tarixiy markazlaridan biri sifatidagi o‘rniga, shuningdek, Somoniylar va Temuriylar davri merosiga alohida e’tibor qaratiladi.

Tarixiy meros mamlakatning zamonaviy madaniy rivoji bilan uzviy bog‘liq holda namoyish etiladi. Dekorativ-amaliy san’at, to‘qimachilik va zargarlik an’analariga alohida o‘rin beriladi.

Ko‘rgazma doirasidagi ommaviy dastur ma’ruzalar, mahorat darslari, an’anaviy hunarmandchilik namoyishlari, shuningdek, ikat san’ati va ipak ishlab chiqarishga bag‘ishlangan taqdimotlarni o‘z ichiga oladi. 3–16-sentabr kunlari rassom Davlat Toshev rezidentlik dasturi doirasida mahalliy rassomlar va ko‘rgazma tashrif buyuruvchilari uchun Sharq miniatyurasi hamda «Abrū-Bahor» texnikasiga bag‘ishlangan mahorat darslarini o‘tkazadi. Ishtirok etish uchun oldindan ro‘yxatdan o‘tish talab etiladi.

2017-yilda tashkil etilgan O‘zbekiston Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi mamlakatning madaniy merosini asrash va xalqaro miqyosda targ‘ib qilish bilan shug‘ullanadi. Jamg‘arma 17 dan ortiq mamlakatda xalqaro loyihalarni amalga oshirgan va 40 dan ortiq xorijiy madaniyat muassasalari bilan hamkorlik qilgan.

Dohadagi Islom san’ati muzeyi 2008-yilda tashkil etilgan. Muzey kolleksiyasi qariyb 1 300 yillik tarixni qamrab oladi va unda qo‘lyozmalar, kulolchilik buyumlari, metall va shisha mahsulotlari, to‘qimachilik namunalari, gilamlar hamda zargarlik buyumlari mavjud.
O'zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
 
 
Dunyo yangiliklari