Sayt test holatida ishlamoqda!
26 Oktabr, 2026   |   15 Jumadul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:28
Quyosh
06:47
Peshin
12:12
Asr
15:44
Shom
17:29
Xufton
18:43
Bismillah
26 Oktabr, 2026, 15 Jumadul avval, 1448

Makka olimi: Ato ibn Abu Raboh

05.03.2026   24421   2 min.
Makka olimi: Ato ibn Abu Raboh

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Kunlarning birida Sulaymon ibn Abdulmalik vazir, shahzoda va mulozimlari bilan birga Masjidul haromga bordi. U barcha musulmonlar kabi ehrom (rido va izor) kiyib olgandi.

Uning oldida to‘lin oy kabi nurli, atirgul kurtaklaridek yangi va xushbo‘y ikki o‘g‘li ham bor edi.

Yer yuzining uchdan bir qismini boshqargan musulmonlar xalifasi Baytullohni tavof qilib bo‘lgach, o‘ziga yaqin bir kishidan: “Makkaning olimi kim?” deb so‘radi.

Unga: “Ato ibn Abu Raboh”, deb javob berishdi.


U: “Meni u bilan uchrashtiring”, dedi.

Shunday qilib, u bilan uchrashdi. Ato ibn Abu Raboh qora tanli, jingalak sochli va yassi burunli habash keksa odam ekan.

Xalifa: “Butun dunyoga shuhrati tarqalgan Ato ibn Abu Raboh senmisan?” dedi.

U: “Ha, shunday deyishadi”, dedi.

Sulaymon ibn Abdulmalik: “Bu sharafga qanday erishdingiz?” deb so‘radi.

Ato ibn Abu Raboh: “Insonlarning qo‘lidagi mol-dunyo (ta’ma)dan yuz o‘girish va ilm bilan ularning hojatlarini qondirish orqali”, deb javob berdi.

Yana bunday dedi: “Agar insonlar ilmingizdan behojat bo‘lsalar, mol-dunyoingiz bilan ularning hojatini ravo qilasiz. Agar odamlarning mol-mulkidan behojat bo‘lsangiz, ular sizning ilmingizga muhtoj bo‘ladilar. Peshona teri va qo‘l mehnati orqali rizq talab qilish eng afzalidir. O‘tgan ulamolarning aksariyati kasb-hunar bilan mashg‘ul bo‘lganlar”.

 

Sulaymon: “Haj amallari haqida Ato ibn Abu Rabohdan boshqa hech kim fatvo bermasin”, dedi.

Sulaymon ibn Abdulmalik o‘g‘illariga: “Ey o‘g‘illarim, Allohga taqvo qiling. Allohga qasamki, Alloh O‘zi xohlagan bandasining darajasini ko‘taradi. Hatto boyligi va nasabi bo‘lmagan habash qul bo‘lsa ham. Allohga qasamki, O‘zi xohlagan kishini xor qiladi, hatto u oliyjanob nasldan bo‘lsa ham”.

Xalifa yana so‘zini davom ettirib bunday dedi: “Siz guvohi bo‘lgan bu kishi – Qur’on tarjimoni Abdulloh ibn Abbos roziyallohu anhuning merosxo‘ridir. Shunday ekan ilm o‘rganing, ilm o‘rganing”.

 

Davron NURMUHAMMAD

Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Imom-xatiblar Markazda ajdodlar merosi va tarixiy taraqqiyot bilan tanishdi

26.10.2026   13484   2 min.
Imom-xatiblar Markazda ajdodlar merosi va tarixiy taraqqiyot bilan tanishdi

Samarqand viloyatidan 40 dan ortiq imom-xatib O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurib, uning ilmiy-ma’rifiy faoliyati, tarixiy ekspozitsiyalari va ajdodlarimizdan qolgan boy merosni o‘rganish imkoniyatlari bilan tanishdi, xabar bermoqda iccu.uz.

«Uchinchi Renessans chorrahasi» mavzusi doirasida tashkil etilgan tashrif davomida mehmonlarga islom sivilizatsiyasining shakllanishi va taraqqiyoti, turli davrlarda ilm-fan, ta’lim, ma’rifat va madaniyat sohalarida erishilgan yutuqlar haqida ma’lumot berildi. Ekspozitsiyalar orqali ular tarixiy jarayonlar, noyob manbalar va buyuk allomalarning jahon sivilizatsiyasi rivojiga qo‘shgan hissasi bilan yaqindan tanishdi.

Bulung‘ur tumanidagi Isori O‘rokli jome masjidi noib imomi Ilhomjon Mardiyev Markazda ko‘rganlari unda katta taassurot qoldirganini ta’kidladi. Uning aytishicha, ekspozitsiyalar nafaqat ajdodlar merosini, balki mamlakatimizdagi bugungi o‘zgarishlarni ham chuqurroq anglash imkonini berdi.

«Bu yerga avvalroq kelmaganimga afsuslandim. Taassurotlarim juda katta. Ibtidoiy jamoa tuzumidan bugungi kungacha bo‘lgan tarixiy jarayonlar bilan tanishib, ko‘plab yangi ma’lumotlarga ega bo‘ldim, desam xato bo‘lmaydi. Bobolarimiz tarixi, Birinchi va Ikkinchi Renessans davrlari, ayniqsa, bugungi o‘zgarishlar haqidagi ekspozitsiyalar meni juda ta’sirlantirdi. Davlatimiz rahbari tashabbusi bilan amalga oshirilayotgan ishlarga alohida havas bilan qaradim.

Markazni ko‘rib, jamoatimizni ham bu yerga olib kelish niyati tug‘ildi. Xudo xohlasa, yaqin kunlarda masjidimiz jamoasi bilan kelib, ekspozitsiyalarni yana bir bor ko‘rishni rejalashtiryapman. Bu — qayta-qayta kelishga arziydigan majmua. Barchaga bu yerga tashrif buyurishni tavsiya qilaman.

Bugun mamlakatimizdagi taraqqiyot biz kutganimizdan ham jadal kechayotganini ko‘rish mumkin. Bu ishlarga hissa qo‘shayotgan barchaga, xususan, davlatimiz rahbariga minnatdorlik bildiraman», — dedi Ilhomjon Mardiyev.

O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi tarixiy merosni keng jamoatchilikka yetkazish, ajdodlarimizning ilmiy-ma’naviy yutuqlarini o‘rganish va ularni bugungi avlod bilan bog‘lashga xizmat qilmoqda. Samarqandlik imom-xatibning o‘z jamoatini ham Markazga olib kelish niyati esa bunday tashriflarning ma’rifiy ahamiyatini yana bir bor ko‘rsatadi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari