08 Июн, 2026, 21 Зулҳижжа, 1447
08 Июн, 2026, 21 Зулҳижжа, 1447
Бугун, 25 ноябрь куни Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Усмонхон Алимов ҳазратлари, Дин ишлари бўйича қўмита раиси Абдуғофур Аҳмедов ва “Вақф” хайрия жамоат фонди раҳбари Яҳё Абдураҳмонов Сурхондарё вилоятида диний-маърифий соҳада олиб борилаётган ишлар билан яқиндан танишиш, имом-хатиблар ва аҳоли вакиллари билан учрашиш мақсадида ушбу вилоятга сафарлари бошланди.
Сурхондарёнинг юраги бўлмиш кўҳна Термиз ўзининг бой тарихи, дунёга машҳур олиму фузалолари билан тарих саҳифаларига, аллақачон, зарҳал ҳарфлар билан битилган дурдона шаҳарлар сирасига киради.
Сўнгги йилларда муҳтарам Президентимиз ташаббуслари билан бу заминда қўним топган бир қатор алломаларнинг қадамжолари, мақбаралари обод қилиниб, зиёратгоҳга айлантирилди.
Муфтий Усмонхон Алимов ҳазратлари вилоятга ўз сафарларини улуғ бобокалонимиз Ҳаким Термизий қабрининг зиёрати ила бошландилар. Улуғ алломалар руҳини шод этиш мақсадида, Қуръони карим оятлари тиловат қилиниб, юрт ободлиги ва халқимиз фаровонлигини тилаб дуолар қилинди.
Маълумки, буюк мутафаккир зиёратгоҳи вилоятдаги энг обод, энг кўркам масканлардан бирига айланди. Бу даргоҳга зиёратга келувчи маҳаллий ва хорижий сайёҳлар сони ҳам йилдан-йилга кўпайиб бормоқда.
Муҳтарам Президентимизнинг тавсиялари асосида ушбу қадамжода кенг кўламли бунёдкорлик ишлари амалга оширилди. Мақбаранинг ички қисми тўлиқ реконструкция қилиниб, нақшинкор жило берилган, Қуръони карим оятлари битилган. Натижада, улуғ аждодимиз мангу қўним топган табаррук гўша нафақат юртдошларимиз, балки хорижлик сайёҳларнинг ҳам севимли масканига айланди.
Сурхондарё вилояти сафари давом этмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Шайх Собуний раҳимаҳуллоҳ (ваф. 1442 ҳижрий) бундай ёзади:
“Нурли Ислом шариатининг фазилатларидан бири шундаки, у аёлларга нисбатан зулмга чек қўйди. Жоҳилият даврида аёллар қул сифатида хорланган, мулк каби сотилган, қийматга эга бўлмаган ҳамда уларга ҳеч қандай ҳурмат кўрсатилмаган! Улар бир меросхўрдан бошқасига мулк каби ўтган. Агар эркак вафот этса, унинг қариндошлари унинг мол-мулки ва бойлигини мерос қилиб олганидек, хотинини ҳам мерос қилиб олишган.
Ислом бу зулмга барҳам берди. Аёлларнинг қадр-қиммати тикланди, уларнинг инсонийлиги тан олинди ва уларга ҳуқуқлар берилди, адолат тикланди. Бир сўз билан айтганда, уларга барча моддий ва маънавий ҳақларни тақдим этди”.
Ибн Аббос розияллоҳу анҳу дедилар: “Жоҳилият давридаги одамлар ҳақида гапирадиган бўлсак, бир киши вафот этганида, унинг қариндошлари, яъни меросхўрлари унинг хотини устида кўпроқ ҳаққа эга эдилар. Агар улардан бирортаси хоҳласа, унга уйланарди, хоҳласа, уни турмушга берарди, хоҳласа, унга турмушга бермасдир. Уларнинг аёл устида ўз оиласидан кўра кўпроқ ҳақлари бор эди. Шунинг учун оят нозил бўлди:
“Эй, иймон келтирганлар! Сизларга аёлларни зулм-ла меросга олиш ҳалол эмас. Очиқ фоҳиша иш қилмасалар, берган нарсаларингизнинг баъзисини олиш учун уларни зўрлик-ла ушлаб турманг ва улар ила яхшиликда яшанг. Агар уларни ёқтирмасангиз, шоядки, Аллоҳ сиз ёқтирмаган нарсада кўпгина яхшиликларни қилса” (Нисо сураси, 19-оят).
Имом Табарий раҳимаҳуллоҳдан (ваф. 310 ҳижрий/923 милодий) ривоят қилинади: “Эркак қариндошининг хотинини мерос қилиб олади ва вафот этгунча ёки маҳрини унга қайтариб бергунча турмушга чиқишига тўсқинлик қилади”.
Шундай қилиб, аёл бир эркакдан бошқасига мерос бўлиб ўтади. Агар у гўзал бўлса, у унга уйланади, хунук бўлса, уни вафотигача мерос қилиб олади. Ислом аёллардан зулм ва тажовуз юкини олиб ташлаш, уларнинг қуллиги ва қуллигининг олдини олиш ва уларни эркаклар эга бўладиган қадр-қиммат ва инсонийлик даражасига кўтарди. Бу ҳақда Қуръони каримда бундай дейилади: “Ва яхшилик ила уларнинг бурчлари муқобилида ҳақлари ҳам бордир” (Бақара сураси, 228-оят).
Фойдаланилган манбалар:
1. “Аз-Заваж ал-исламий ал-мубаккар”.
2. “Фатҳ ал-Борий”. Ж. 8. – Б. 245, 247.
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 