Анор қадим замонлардан шифобахшлиги билан эъзозланиб, меваларнинг султони ҳисобланган. Анорнинг юзлаб турлари мавжуд бўлиб, меваси таркибида органик кислоталар, витаминлар, шунингдек микробларни йўқ қилувчи моддалар мавжуд. Анорнинг асосан пояси, шохи, гули, илдиз пўстлоғи ва меваси даво сифатида қўлланилади.
Ўрта асрда Европалик табиблар анор шарбатидан асабларни тинчлантиришда фойдаланганлар.
Хитой табобатида анор гулларидан тайёрланган дамлама ичбуруғ, тишларнинг қимирлаб қолиши ва тушиб кетишиниyu олдини олишда фойдаланилган. Анор гулларининг қуритилган кукуни турли жароҳатларга ишлатилган.
Ҳинд табиби Бухан анор дарахтининг илдизидан лентасимон гижжаларни йўқотишда фойдаланган.
ХАЛҚ ТАБОБАТИДА:
Қондаги гемоглобин миқдорини ошириш учун – ярим пиёла анор, хом лавлаги, қизил сабзи шарбатига бир ош қошиқ асал солиб аралаштириб наҳорга ичилади.
Анорнинг хосиятлари
Ширин анор эрур ҳўл-совуқ ҳар вақт
Бу сўзга табиблар сўзидир ҳужжат
Аччиғидан сафро бўлур тору-мор
Ундан ёмон хилтлар туғилмас зинҳор,
Асал билан қўшиб агар ширинин
Ярага суркалса – йўқотар барин,
Чарчоқ, қулоқ оғриқ, оғиз яраси,
Меъда иллати ҳам кетар барчаси
Аччиғи сийдикни ҳайдайди кўпроқ,
Майҳуши наздимда яна яхшироқ,
Аччиғи зарардир еса томоққа,
Йўтал бўлса – шошмас эл ҳам емоққа,
Аччиқ, ширин яна ул майхуш анор,
Ҳафақон ҳайдовчи хосиятга ёр.
Анор гулининг хосиятлари
Гапирсам анор гулидан – совуқ-
Биринчи ўринда, иккинчи қуруқ,
Тиш милкин доимо қилур мустаҳкам,
Қон туфлаш дардини даф этар ҳар дам
Ичак ярасига ундан наф етар
Яра-чақаларни яна даф этар.
Ширин анор
Ширин анор сувини шиша ичига солиб,
Қайнаб чиққунча офтоб тиғига тутгин уни
Сўнг чўп билан кўзингга ўша сувдан суркасанг,
Кўз қичишни йўқотиб, кўпайтирар нурини.
“Табобат дурдоналаридан”
*****
Оғиз ичра пишган бир дона анор,
Мингталаб хом сувдан яхшидир минг бор.
Хусрав Деҳлавий
*****
Тўкди заҳмидин бағир қонини ҳижрон нолиши,
Ўйлаким сиқмоқ ила эл сув оқизгай нордин
Навоий
*****
Мунира АБУБАКИРОВА
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Бани Исроилда бир содда одам Аллоҳ таолога бундай муножот қилаётган эди: “Ё Аллоҳим! Сенинг хотининг йўқ деб эшитганман, сенинг фарзандларинг йўқ экан. Сен менинг ҳузуримга келгин, токи мен сенинг хизматингни қилайин. Сенга кўйлаклар тикиб берайин, тотли, мазали овқатлар тайёрлаб берайин”. Мусо алайҳиссалом унинг олдидан ўтиб кетаётган эдилар. У содда одамни дуосини эшитиб дарғазаб бўлиб: “Эй Аллоҳнинг бандаси! Айтаётган сўзларинг Аллоҳ таолонинг шаънига нолойиқ сўзлардир, бундай беодобликни зинҳор қайтармагин!” дедилар. Шунда ҳалиги содда одам даҳшатга тушиб, титроқ босиб, кўзларидан ёшлар оқиб тавба қилди. Шу даражада қўрқиб кетдики, унинг бу қўрқиши Аллоҳ таолога хуш келди ва Мусо алайҳиссаломга ваҳий юборади. Буни шоир қўйидаги мисралар билан ажойиб тарзда ифодалаган.
Ту барои васл кардан омади,
На барои фасл кардан омади.
Таржимаси:
Сен васл учун келдинг,
Фасл учун келмадинг.
Нима учун? Шунинг учунки, унинг сўзлари зоҳирий тарзда хато бўлса ҳам, лекин, ботинда Аллоҳ таолога жуда кучли муҳаббати бор эди.
Шайх Зулфиқор Аҳмад Нақшбандийнинг
"Илоҳий ишқ" китобидан Нодир Одинаев таржимаси